خداحافظی در آستانه شکست!

مسوول گروه اقدام علیه ایران در وزارت خارجه آمریکا چرا استفعا داد و الیوت آبرامز کیست؟

برخی می‌گویند اخراج شد. به صورت رسمی اما از مقامش در وزارت ‌خارجه استعفا داده است. این را یک منبع آگاه به روزنامه «واشتنگتن پست» گفته است. این منبع گفته که دولت آمریکا می‌خواست برایان هوک را تبدیل به «بز بلاگردان» کند تا به نتیجه نرسیدن سیاست فشار حداکثری به گردن او بیافتد. هوک اما چند روز دیگر هم در سمتش باقی می‌ماند تا نتیجه آخرین تلاش‌هایش علیه ایران را  ببیند. سه‌شنبه پیش‌نویس قطع‌نامه تمدید تحریم‌های تسلحیاتی ایران در شورای امنیت سازمان ملل به رای گذاشته می‌شود. اما هوک از همین حالا هم می‌تواند ناکامی آخرین تلاش‌هایش را هم پیش‌بینی کند. خبرگزاری فرانسه از قول منابع دیپلماتیک در سازمان ملل نوشته که پیش‌نویس قطع‌نامه آمریکا حتی 9 رای نیز در شورای امنیت نخواهد داشت. این یعنی روسیه و چین نیز که مخالفت خود با قطع‌نامه آمریکا را به شکل آشکار اعلام کرده‌اند نیازی برای متوسل شدن به حق وتو ندارند. با این همه مقامات دولت ترامپ تاکید کرده‌اند که همه توان خود را برای ادامه تحریم‌های تسلیحاتی ایران به کار می‌گیرند و شاید به همین دلیل به سرعت «الیوت آبرامز» را جایگزین هوک کرده‌اند. او که از سیاست‌مداران نومحافظه‌کار آمریکایی است، به جنگ‌طلبی معروف است و حالا به طور همزمان مسوول سیاست خارجی آمریکا در امور ونزوئلا و ایران است.

آغاز و پایان هوک

برایان هوک 52 ساله از معدود مدیران وزارت‌خارجه آمریکا بود که پس از اخراج رکس ‌تیلرسون در دولت ترامپ ماند. تیلرسون به دلیل اختلاف نظر با رییس‌جمهوری آمریکا از سمت خود اخراج شده بود. سال 2018 با روی کارآمدن مایک پمپئو و اندکی پس از خروج آمریکا از توافق هسته‌ای کارگروهی در وزارت خارجه آمریکا برای اقدام علیه ایران تشکیل شد. مایک پمپئو، برایان هوک را به عنوان رییس این کارگروه معرفی کرد و او در دو سال گذشته چهره نخست رایزنی و فعالیت علیه ایران بود. فعالیت‌های هوک از مصاحبه تا سفر به کشورهای منطقه و مذاکره با مقامات کشورهای همسایه علیه ایران را در برمی‌گرفت. اما رسانه‌های داخل و خارج از ایران حداقل در این واقعیت هم‌نظر هستند که در طی این دوران نتوانست دستاوردی برای دولت ترامپ داشته باشد. به این ترتیب اجماع جهانی علیه ایران و آنچه «تغییر رفتار رژیم ایران» خوانده می‌شد اتفاق نیفتاد و آمریکا در سیاست فشار حداکثری در مقابل ایران تنها ماند. هر چند با توان اقتصادی آمریکا به شکل یک‌جانبه توانست تحریم‌ها را به ایران تحمیل کند. اثرات تحریم اما دستاورد اقتصادی دولت ترامپ قلمداد می‌شد نه دستاورد برایان هوک. سرانجام نیز به نظر می‌رسد هوک حتی پیش از رای‌گیری شورای امنیت شکست خود را پذیرفته باشد.

تغییر افراد نه تغییر راهبرد

طبق اعلام وزیرخارجه آمریکا مسوولیت هوک را الیوت آبرامز به عهده می‌گیرد. حضور او در این سمت حاکی از آن است که راهبرد آمریکا با کناررفتن افراد تغییر نخواهد کرد. البته گفته شده که برای دوره انتقالی است. آبرامز درست بیست سال از هوک سالخورده‌تر است و رد پایش از دولت ریگان و بوش تا ترامپ در سیاست آمریکا دیده می‌شود. او یک سالی است که در وزارت خارجه آمریکا حضور دارد و البته در مسئله ونزوئلا نیز دستاوردی برای دولت ترامپ نداشته است. هر چند به تازگی در سنای آمریکا گفته که همچنان روی «برنامه براندازی نیکولاس مادورو سخت کار می‌کند.» او خود اذعان کرده که برنامه آمریکا برای براندازی مادورو از طریق اعتراضات مردمی و حتی کودتا موفق نبوده و همچنان باید روی آن کار کرد. حتی بعضی از تحلیل‌گران ارسال نفتکش‌های ایرانی به ونزوئلا را هم در ناکامی سیاست‌های آمریکا در قبال دو کشور تحلیل کرده‌اند. آبرامز حالا مسوول پیشبرد اهداف آمریکا در قبال این دو کشوری است که خود آن را «منفور» خوانده است.

آبرامز کیست؟

آبرامز از جمله مسوولان آمریکایی است که در ماجرای مک‌فارلین بابت پنهان کردن اطلاعات در کنگره آمریکا مجرم شناخته شد. این ماجرا که در آمریکا با نام «ایران-کنترا» معروف است از بزرگ‌ترین رسوایی‌های سیاسی این کشور قلمداد می‌شود. در جریان این واقعه رونالد ریگان هیاتی را مامور رایزنی و فروش سلاح به ایران کرد. این اتفاق در بحبوبه جنگ ایران و عراق رخ داد و تا مدتی در سطح محدودی از مقامات دو کشور باقی ماند. با این حال بوش پدر پس از رسیدن به ریاست‌جمهوری جرم آبرامز را عفو کرد. آبرامز به سمت جانشین مشاور امنیت ملی و دستیار ویژه رییس‌جمهور رسید. گفته می‌شود که آبرامز از حامیان حمله آمریکا به عراق و سرنگونی صدام بوده و در آن دوران نقش مهمی در سیاست‌گذاری آمریکا در خارومیانه ایفا کرده است. او پیش از انتخابات ریاست‌جمهوری 2016 آمریکا نیز از مخالفان جمهوری‌خواه ترامپ بود. آبرامز حتی در یادداشتی نوشته بود: «حزب کسی را نامزد کرده که نمی‌تواند برنده شود و نباید رئیس جمهور ایالات متحده شود.» به نظر می‌رسد آبرامز با توجه به سابقه‌اش علاقه‌ای به دیپلماسی و گفت‌وگو ندارد و شاید اولین ماموریت آبرامز در مسوولیت تازه تمدید تحریم‌های تسلیحاتی ایران باشد.

آمریکا تنها می‌ماند؟

نتیجه جلسه شورای امنیت تاحدود زیادی قابل پیش‌بینی است. حتی اگر قطع‌نامه آمریکا برای تمدید تحریم‌های تسلیحاتی 9 رای در شورای امنیت داشته باشد، روسیه و چین آن را طبق اعلام قبلی خود آن را وتو خواهند کرد. طبق قطع‌نامه 2231 شورای امنیت که توافق‌هسته‌ای را تایید می‌کند تحریم‌های تسلیحاتی ایران آخر مهرماه به پایان می‌رسد. بر این اساس تحریم 13 ساله ایران به پایان می‌رسد. اما آمریکا اعلام کرده که در صورت رد شدن قطع‌نامه از مکانیسم ماشه در برجام استفاده خواهد کرد. این مکانیسم اما برای کشورهای طرف توافق در نظر گرفته شده است و به آن‌ها امکان شکایت در صورت مشاهده عدم اجرای توافق از سوی طرف‌های دیگر را می‌دهد. این در حالی است که آمریکا به صورت رسمی اردیبهشت 97 از توافق‌هسته‌ای خارج شده است. روسیه و چین بر همین اساس تاکید کردند که این کشور حق استفاده از این مکانیسم را ندارد.

به هرحال جلسه سه‌شنبه پایان راهبرد فشار حداکثری آمریکا بر ایران نیست و باید دید آبرامز در این مسوولیت چه خواهد کرد.

 

ممکن است به این مطالب نیز علاقمند باشید

ارسال دیدگاه

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

از اینکه دیدگاه خود رو با ما در میان گذاشتید، خرسندیم.