جشنواره، کرونا و مردم؛ مهمانان تازه کارناوالِ مرگ!

درحالی که میزان ابتلای روزانه به کرونا به بیش از ۴۵۰۰ نفر رسیده، زمزمه برگزاری جشنواره های فرهنگی و هنری در نیمه دوم سال بیش از پیش به تحقق نزدیک می شود

این روزها دیگر مانند شروع شیوع کرونا در کشور پنهانکاری وجود ندارد یا دست کم در این برهه چندان جواب نمی دهد چراکه همه چیز واضح و مبرهن است . مسئولان و مدیران مربوط در حوزه بهداشت و درمان علنا هشدار می دهند که خود فکری به حال خود کنید که انتظار از ما که مسئولیم مصداق بارزِ ضرب المثل باد در قفس کردن است ! دقیقا در همین شرایط هر صنف و نهاد و حوزه ای هم ساز خود را می زند و با اختیارات و تصمیمات متعاقب آن، قشری را گرفتار می کند. در حالی که هشدارهای مستقیم و رسمی وزارت بهداشت درباره افزایش شیوع کرونا در پاییز و زمستان ادامه دارد و حوزه های زیادی چون فرهنگ و هنر زیرِ بار خسارات کمر خم کرده اند، عطش برگزاری جشنواره‌های مختلف دولتی در نیمه دوم سال و حتی با اوج گرفتن کرونا ادامه دارد و هفته ای نیست که خبر برگزاری یا انتشار فراخوان جشنواره ای به گوش نرسد آن هم در شرایطی که تقریبا تمامی این جشنواره‌ها به لحاظ مالی بر گرده بیت‌المال سوارند و با هزینه برگزاری تک تک آن ها می توان لااقل برای چند ماه هم که شده اسباب کمک به معیشت بدنه فرهنگ و هنر از جمله سینما را فراهم کرد! در این میان از نقش بازوهای دولت و نهادهای خاص در سینما چون فارابی نیز غافل نشویم که تقریبا بخش عمده خبررسانی این ارگان های بودجه‌خوار سینمایی هم اصرار به برگزاری این جشنواره ها دارند. به تازگی محمدمهدی طباطبایی‌نژاد دبیر جشنواره سی و نهم فجر از برگزاری جشنواره امسال فجر با ۵۰ درصد ظرفیت سالن های سینما خبر داده و دبیر جشنواره مقاومت هم بعد از برگزاری بخش اول جشنواره همچنان اصرار به برگزاری بخش دوم جشنواره دارد!

مجرای تخصیص و توزیع بودجه شفاف نیست!

در این میان از بیان این نکته غافل نشویم که جشنواره های سینمایی در کشور یک سر دارند و هزار سودا! از عاملیت گرفته تا نهادهای های حمایتی بانی در اجرا. در حالی که به نظر می رسد بودجه این جشنواره ها در راس، باید از سوی وزارت ارشاد معنی و از طریق سازمان سینمایی توزیع شود اما، از شهرداری گرفته تا شرکت های تعاونی و زیر شاخه های دیگر دولتی موجود در سینما چون فارابی و مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی و … نیز در برگزاری این جشنواره ها نقش کاربردی دارند. از لحاظ استاندارد این اتفاق به سه عامل بستگی دارد. تخصیص اعتبار از سوی سازمان برنامه و بودجه ، دوم نحوه پرداخت آن از خزانه به سازمان سینمایی و سوم عملکردی که از موسسه دریافت خواهد شد ضمن این که پرداخت اعتبار به موسسات تابع شرایط و زمان اجرای هر فعالیت است. در بخش عاملیت، موسسه رسانه های تصویری وابسته به وزارت ارشاد تا قبل از سال ٩٨ عاملیت جشنواره های فجر و جشنواره فیلم کودک را به عهده داشت اما این موسسه در سال ٩٨ به دلیل ابهامات مالی با فارابی ادغام و عاملیت نیز منتقل شد.

تعدد جشنواره ها همزمان با موج تازه کرونا!

پس از برگزاری جشنواره فیلم مقاومت، تا کمتر از یک هفته دیگر، سی‌وسومین دوره جشنواره فیلم کودک و نوجوان اصفهان، در تهران و نصف‌جهان به‌صورت هم‌زمان در ۶ روز و به‌صورت فیزیکی و مجازی برگزار می‌شود. ۵ روز پس از اختتامیه جشنواره کودک اصفهان، جشنواره بین‌المللی فیلم کوتاه تهران طی ۷ روز برگزار می‌شود. یک ماه بعد از اختتامیه جشنواره فیلم کوتاه تهران، جشنواره سینما حقیقت طی ۸ روز از ۱۸ تا ۲۵ آذر آغاز به‌کار خواهد کرد. پنجاهمین دوره جشنواره فیلم رشد که فراخوان آن چند روز پیش منتشر شد نیز احتمالا پس از سینما حقیقت برگزار خواهد شد چون در متن فراخوان، هیچ اشاره‌ای به تاریخ دقیق برگزاری این رویداد نشده است؛ جشنواره‌ای که قرار است علاوه‌ بر تهران، در مراکز تمامی استان‌ها و حتی خارج از کشور، نمایش فیلم داشته باشد! جشنواره فیلم فجر نیز چندی پیش با انتخاب دبیر جدید (محمدمهدی طباطبایی‌نژاد)، رسما برای سال‌جاری اعلام موجودیت کرد تا وزارت ارشاد در بهمن‌ماه امسال هم جشنواره سینمایی داشته باشد. حسن‌ختام جشنواره‌های سینمایی ارشاد در سال ۹۹، جشنواره بین‌المللی پویانمایی تهران است که قرار است طی ۵ روز، از ۱۰ تا ۱۴ اسفند برگزار شود. احتمالا طی روزهای آینده باید منتظر انتشار فراخوان جشنواره جهانی فجر نیز باشیم تا زنجیره برگزاری جشنواره‌های سینمایی کشور، در ابتدای سال آینده نیز ادامه پیدا کند. البته باید به این مهم نیز اشاره کرد که در این فهرست، تنها جشنواره‌های سینمایی که وزارت ارشاد متولی آن هاست قید شده وگرنه لیست جشنواره‌هایی که طی ۶ ماه دوم امسال برگزار می‌شوند و مدیریت دولتی ندارند، بسیار بیشتر از این تعداد است. از سوی دیگر، آمار و ارقام مبتلایان این روزهای کرونا، رو به فزونی است و در رشدی عجیب، به مرز ۴۵۰۰ نفر در روز رسیده است. آماری که از ورود کشور به پیک سوم این بیماری خبر می‌دهد؛ پیکی که قرار است با سرد شدن هوا طی هفته‌های آتی و فرارسیدن میهمان‌های ناخوانده‌ای چون آنفلوآنزا، وضعیتی به‌مراتب بغرنج را برای مردم به‌وجود بیاورد. با این دورنما اما آنچه بسیار عجیب می‌نماید، اصرار وزارت ارشاد و مدیران دولتی در برگزاری تمامی جشنواره‌هایشان است. فارغ از آمارهای نگران‌کننده‌ای که احتمالا قرار است طی ماه‌های آتی از تعداد مبتلایان و قربانیان کرونا بشنویم، این سوال مطرح می‌شود که این جشنواره‌ها، با کدام پشتوانه مردمی قرار است برگزار شوند؟ وقتی آمار فروش روزانه کشور در شرایط کنونی، زیر ۱۰ میلیون تومان است، آیا برگزاری فیزیکی این همه جشنواره که از قضا تمامشان نمایش فیلم هم دارند، امر عجیب و متناقض با فضای این روزهای عرضه و تقاضای سینمای ما نیست؟پاسخ سکوت است !

از حلقه مسئولان کسی اعتراض به برگزاری جشنواره ها ندارد!

در دنیا جشنواره‌ها برای خط‌دهی به سمت تولیدی که رویدادهای سینمایی براساس آن برگزار شوند، طراحی شده اند. اصلا مانیفست جشنواره، سینماگران را به سمت تولید سوق می‌دهد. هرچند در ایران دست کم طی چند سال اخیر، جشنواره ای با این هدف برگزار نمی شود و در بخش اعظم خود تنها کارناوالی برای نمایش رقابت و بازی های پنهان سیاسی است. جشنواره‌هایی مثل شهر، مقاومت، سلامت و… بیش از پول دور ریختن و کاسبی برای تیم‌های برگزارکننده چیست؟ باید گفت که در حال حاضر، برگزاری جشنواره تنها عده ای خاصی را راضی می کند، تعدادی فیلمساز هیات داوران می‌شوند، عده‌ای ستاد جشنواره می‌شوند، ستاد خبری و بولتن راه می‌افتد، هدیه می‌دهند و خلاصه در این میان طیف محدودی شاد می شوند و فشار طولانی مدت هزینه های این شادی، بر دوش طیف گسترده تر و آسیب پذیرتر سینماست، احتمالا به همین دلیل است که از حلقه مدیران، کسی به برگزاری جشنواره‌ها اعتراض نمی‌کند!
در این میان از یاد نبریم که صف اکران طولانی شده در حالی که مجرای معتبری برای اکران وجود ندارد، نه اکران آنلاین امتحان خود را به درستی پس داده و نه به اکران فیزیکی امیدی هست. فیلم ها روی هم تلنبار شده که طی سال ها ساز و کار عادلانه ای در چینش آن ها وجود نداشت اکنون یا در اکران فیزیکی و فروش روزانه زیر ۱۰ میلیون تومان تلف می شوند یا باید به اکران آنلاین تن بدهند و در کمتر از ٢۴ ساعت شاهد قاچاق فیلم و سرمایه شان باشند. جشنواره جز سریع تر کردن این چرخه و اضافه کردن فیلم های تازه به این لیست چه عایدی دیگری می تواند داشته باشد ، پرسش بی پاسخ اکثر رسانه ها از مسئولین مربوطه است !

ممکن است به این مطالب نیز علاقمند باشید

ارسال دیدگاه

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

از اینکه دیدگاه خود رو با ما در میان گذاشتید، خرسندیم.