اف‌ای‌تی‌اف؛ «خودتحریمی» به کدام سو؟

«اف‌ای‌تی‌اف پاسپورت ارتباط سیستم بانکی ایران با جهان» یا «اف‌ای‌تی‌اف مانع دور زدن تحریم‌ها و فرصتی برای اشراف اطلاعاتی دشمن بر منابع بانکی»؛ حمیدرضا آصفی، سخنگوی اسبق وزارت امور خارجه در مورد این دوگانگی در نظر مخالفان و موافقان FATF به «فراز» می‌گوید: «با توجه به چالش‌های جدی ایران در روابط بین‌الملل و استدلال‌های مطرح شده از سوی هر دو طرف، بهتر است طرفین در مجمع تشخیص مصلحت نظام جمع شوند و این موضوع را از بن‌بست خارج کنند.»

گروه ویژه اقدام مالی علیه پولشویی (اف‌ای‌تی‌اف) نهاد بین‌المللی نظارت بر نقل و انتقال پول است و معیارهای مبارزه با پولشویی و تامین مالی تروریسم را تعیین می‌کند. برای عضویت در این نهاد ایران باید به دو کنوانسیون بین‌المللی ملحق شود؛ کنوانسیون «مقابله با تامین مالی تروریسم» یا «سی‌اف‌تی» و کنوانسیون «پالرمو» برای مقابله با قاچاق انسان و سلاح. اکثریت کشورهای جهان به هر دوی این کنوانسیون‌ها پیوسته‌اند اما ایران هنوز عضویت کامل در آنها را تصویب نکرده است. این لوایح چهارگانه مهر سال گذشته به تصویب مجلس ایران رسیدند اما شورای نگهبان آنها را رد کرد و اکنون در مجمع تشخیص مصلحت نظام بلاتکلیفند.

موضوع حیثیتی شد

سفیر سابق ایران در امارات متحده عربی و فرانسه درباره بلاتکلیفی FATF توضیح می‌دهد: «مشکل از آنجایی شروع شد که پیوستن یا نپوستن به اف‌ای‌تی‌اف برای موافقان و مخالفان آن حیثیتی شد یعنی این موضوع بیش از حد تبلیغاتی، مطبوعاتی و رسانه‌ای شد و به همان میزان از عمق کار و نظر کارشناسی فاصله گرفت. در چنین وضعی حل‌وفصل بحث هر دو سوی ماجرا سخت می‌شود چراکه دیدگاه‌ها دیگر از ابعاد تکنیکی و تخصصی برخوردار نیستند و «فضاسازی» ایجاد شده است.»

تجارتی در ایران وجود ندارد

به گفته آصفی «بسیاری از کشورها به اف‌ای‌تی‌اف پیوسته‌اند چراکه آن را سازوکار ارتباط مالی و تجاری در روابط بین‌الملل می‌دانند موافقان این طرح در ایران هم با استدلال به اینکه تصویب نشدن آن باعث «خودتحریمی» است از آن حمایت می‌کنند. به اعتقاد این افراد، روابط مالی خارجی کشور با مشکل روبرو و دچار وقفه شده است و ملحق شدن به FATF را ضروری می‌دانند اما در سوی دیگر میدان یعنی مخالفان با بیان اینکه تجارتی در ایران وجود ندارد که پیوستن به این کنوانسیون لازم باشد معتقدند که وقتی با اروپا ارتباطی وجود ندارد و آمریکا هم تحریم کرده است با FATF تجارت مالی کشور روان نخواهد شد بلکه باعث می‌شود آمریکا فعالیت‌های ایران را رصد کند و از چند و چون کار ما باخبر شوند.»

خروج سریع‌تر از بن‌بست

سخنگوی اسبق وزارت امور خارجه، خروج از بن‌بست درباره این طرح را مهمترین اقدام در وضع فعلی می‌داند. تاکید او بر این است که «اگر نپیوستن به اف‌ای‌تی‌اف باعث شود که چالش ایران در روابط بین‌الملل بیشتر شود باید در عدم تصویب آن تامل کرد. موافقان آن هم باید از همه ابزارهای حقوقی، قانونی و نهادهای مرتبط برای متقاعدسازی مخالفان بهره ببرند. برای چنین کاری دو طرف باید در مجمع تشخیص مصلحت نظام حاضر شوند و حرف‌هایشان را بگویند؛ جایی که موضوع در آن مسکوت باقی مانده و دلایلش هم بر من پوشیده است. بنابراین برای حصول نتیجه باید طرفین با استدلال‌های خود در جهت منافع کشور تصمیم نهایی را بگیرند.»

خصوصی‌سازی؛ برداشتن قوانین دست‌وپاگیر

سخنان این سیاستمدار درحالی است که درست چهار سال پیش محمدباقر نوبخت، سخنگوی وقت دولت درباره آنچه که خطر «خودتحریمی» بعد از اجرای برجام و رفع تحریم‌های اقتصادی اتحادیه اروپا و آمریکا خواند، هشدار داد. تاکید او بر این بود که «شرایطی را ایجاد کنیم که ملت ایران از این فرصت استفاده کرده و محرومیت‌هایی که تحریم به ملت اعمال کرده، جبران شود». آصفی ضمن تایید اهمیت این موضوع در تکمیل چنین دیدگاهی، می‌گوید: «در کنار پیوستن به FATF، کشور باید به سوی خصوصی‌سازی پیش برود چون حتی با ملحق شدن به آن اگر وضع صنعت و تولید به شکل فعلی باقی بماند نتیجه مطلوب به دست نخواهد آمد. در هیج جای دنیا چنین قوانین دست‌وپاگیری برای بخش خصوصی و کسب‌وکار وجود ندارد درحالی که در ایران مقررات لحظه‌ای تغییر می‌کنند بنابراین ایجاد ثبات و مدیریت سازوکار داخلی برای بهبود تولید و صنعت کشور و در نهایت بهتر شدن وضعیت معیشت مردم ضروری است.»

با همه این صحبت‌ها اف‌ای‌تی‌اف ٢٦ مهر امسال برای آخرین بار مهلت ایران به‌منظور پیوستن به لوایح پول‌شویی را چهار ماه دیگر تمدید کرد. موضوعی که در صورت ملحق شدن به آن به عقیده برخی باعث ارتباط سیستم بانکی ایران با جهان خواهد شد و در صورت نپیوستن ایران به آن «تیر خلاص به سیستم بانکی کشور است که به علت تحریم‌ها به‌شدت آسیب دیده است».

ممکن است به این مطالب نیز علاقمند باشید

ارسال دیدگاه

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

از اینکه دیدگاه خود رو با ما در میان گذاشتید، خرسندیم.