برگه های هویت در چالش استعلام های امنیتی

ابعاد تازه نامه محمدباقر قالیباف ، رییس مجلس درباره موضوع کسب تکلیف از دو نهاد امنیتی بررسی شد

مدیرکل اداره اتباع و مهاجرین خارجی خراسان رضوی از عملیاتی کردن شیوه نامه اعطای تابعیت فرزندان مادر ایرانی از ۱۱ مرداد ماه خبر داده است. شیوه‌نامه‌ای که به گفته «طیبه سیاوشی» نماینده مجلس دهم به کندی در حال انجام است. در همین رابطه نیز طیبه سیاوشی به «فراز» می‌گوید که از آنجایی که قانون اعطای تابعیت از طریق مادر در کشور اتفاق تازه‌ای است و تلاش یک شبه نبوده قاعدتا فرزندان مادر ایرانی با مشکلات زیادی مواجه‌اند. برای مثال بعضی از استانداری‌ها اصلا به این موضوع ورود پیدا نکرده‌اند و برخی از این افراد برای اثبات نسب به دادگاه ارجاع پیدا کرده‌اند.

سیاوشی می‌گوید هنگام تصویب این قانون چیزی که مدنظر قانون‌گذار بوده این بوده که فرزندان مادر ایرانی دارای مدارک هویتی شوند و اولویت دادن تابعیت ایرانی بوده. این مهم اگرچه به کندی اما در حال انجام است.

متاسفانه برخی دستگاه‌های دولتی علی رغم امضای وزرا برای دادن تابعیت به فرزندان مادر ایرانی مقاومت کردند اما امیدواریم این موضوع روی روال بیفتد. اما تمام فرزندان مادر ایرانی که ازدواج شرعی داشته‌اند از طریق مادر می‌توانند تابعیت ایرانی را دریافت کنند.

او در خصوص چرایی استعلامات امنیتی در این قانون گفت: خواسته ما فقط اعطای تابعیت به فرزندان مادر ایرانی بود اما تبصره‌ای به این قانون اضافه شد که براساس این تبصره اجازه اقامت به پدران این افراد نیز اجازه اقامت داده شود این تبصره تبعات قانونی به همراه دارد که از جمله آن موضوع استعلامات امنیتی است.

قانون تعیین تکلیف تابعیت فرزندان حاصل از ازدواج زنان ایرانی با مردان غیرایرانی در اردیبهشت ماه سال ۱۳۹۸ در مجلس شورای اسلامی تصویب شد. پس از چند بار رفت و برگشت به شورای نگهبان سرانجام این قانون در ۲ مهر ۱۳۹۸ در مجلس منوط به صدور گواهی امنیتی از سوی سازمان اطلاعات سپاه پاسداران و وزارت اطلاعات به صورت نهایی تصویب و جهت اجرا به دولت ابلاغ شد. بر اساس این مصوبه، اگر سن فرزند مادر ایرانی و پدر خارجی متقاضی تابعیت، بالای ۱۸ سال باشد، وزارت اطلاعات و سازمان اطلاعات سپاه باید برای خود متقاضی تابعیت نیز گواهی «عدم مشکل امنیتی» صادر کنند.

آیین‌نامه اجرایی این قانون پس از کش و قوس‌های فراوان در ۳۱ اردیبهشت ۱۳۹۹ در هیئت دولت تصویب شد و هیئت وزیران آیین نامه اجرایی نحوه اعطای تابعیت به افراد مشمول این قانون را در تاریخ ۱۳ خرداد ماه ۱۳۹۹ تصویب کرد. تصویب نامه‌ای که تغییری مهم در آن درج شده بود.

 

 

براساس فراز نخست بند ۶ ماده ۱ این تصویب نامه استعلام از دو مرجع امنیتی به یک مرجع امنیتی تبدیل شده بود. اما پس از ابلاغیه رییس مجلس به منظور تطبیق این آیین‌نامه با قانون اصلی با تاکید بر استعلام از هر دو نهاد امنیتی این بند اصلاح شد و به هر دو نهاد امنیتی تغییر پیدا کرد.

تغییر دوم این تصویب‌نامه ماده ۱۳ آن بود براساس این ماده درصورت اعلام صریح مشکل امنیتی رد درخواست توسط استانداری به متقاضی اعلام می‌شود؛ این تصمیم ظرف یک‌سال از تاریخ ابلاغ آن به متقاضی در کمیسیون تابعیت وزارت کشور قابل تجدید نظرخواهی است. این کمیسیون موظف است ظرف ۶ ماه درخصوص این درخواست، تصمیم گیری نهایی و نتیجه را به متقاضی اعلام کند. «این تصمیم قطعی است». اما در ابلاغیه رییس مجلس، «قطعی بودن این تصمیم» مغایر قانون شناخته شد. با این حال نمی‌توان اصلاحات دولت را نادیده گرفت چرا که هر دو مرجع امنیتی را یک مرجع قرار داده بود.

متعاقب وقوع جنگ در کشورهای همسایه و مهاجرت غیر قانونی گروه زیادی از اتباع خارجی به ایران و همچنین ازدواج بدون مجوز قانونی از طرف دولت با زنان ایرانی، پس از گذشت چند سال شاهد فرزندان حاصل از این ازدواج‌های شرعی و غیر قانونی بودیم که بدون شناسنامه در کشور زندگی می‌کنند. با تصویب قانون تعیین تکلیف تابعیت فرزندان حاصل از ازدواج زنان ایرانی با مردان خارجی در سال گذشته و تصویب آیین نامه اجرایی این قانون عمده مشکلات این افراد برطرف خواهد شد. براساس این قانون زنان ایرانی می‌توانند برای فرزندان زیر ۱۸ سال خود درخواست شناسنامه کنند و حتی در صورتی که از دنیا رفته یا از همسرانشان جدا شده باشند، فرزندانشان حق دریافت شناسنامه ایرانی دارند. بعد از ۱۸ سالگی خود فرزند باید برای گرفتن شناسنامه درخواست بدهد.  آمارها نشان می‌دهد که حدود ۱۵ هزار زن ایرانی ازدواج فراملی داشته‌اند. طبق این خوداظهاری، ۶۰ درصد از همسران زنان ایرانی، افغانستانی، ۱۲ درصد عراقی و ۲۸ درصد از سایر ملیت‌ها هستند و در حالی که فرزندان این زنان به دلیل نداشتن شناسنامه قادر به مدرسه رفتن نیستند، ۲۴ درصد از این زنان بیش از ۴ فرزند دارند.

ممکن است به این مطالب نیز علاقمند باشید

ارسال دیدگاه

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

از اینکه دیدگاه خود رو با ما در میان گذاشتید، خرسندیم.