تناقض افزایش نرخ ارز و کاهش صادرات غیرنفتی
«عبدالناصر همتی» رییس کل بانک مرکزی در جدیدترین پست اینستاگرامی خود نوشت: «تا به امروز که نفت، کمتر از یک سوم صادرات را تشکیل می‌دهد، به هر دلیل دولت نتوانسته است بودجه خود را از نفت جدا کند. تلاش بانک مرکزی بر رونق صادرات غیر نفتی، ورود ارز آن به چرخه اقتصاد کشور، کمک به تسهیل واردات کالاهای ضروری و سرمایهای و ایجاد ثبات و آرامش در اقتصاد است.» یک مقایسه ۹ ساله نشان می‌دهد که در شش ماهه اول سال ۱۳۸۹، و با دلار هزار تومانی، صادرات غیرنفتی اقتصاد ایران در حدود ۱۲ میلیارد دلار بوده است؛ در حالی که با افزایش بیش از ۱۰ برابری قیمت دلار تا سال ۱۳۹۸، صادرات غیرنفتی کمتر از دو برابر افزایش یافته است. در این گزارش به بررسی دلایل این امر پرداخته می‌شود.
«بازار متشکل ارزی» در هاله‌ای از ابهام
«عبدالناصرهمتی» پنجم مرداد ماه سال جاری خبر راه‌اندازی «بازار متشکل ارزی» را جهت ساماندهی بازار ارز اعلام کرد، اما با گذشت دو ماه نه «مدیرعامل بازار متشکل ارزی» و نه «کانون صرافان ایرانیان» اطلاعی درباره علت تاخیر زمان راه‌اندازی بازار متشکل ارزی ندارند. تا قبل از این، دلایل فنی و نداشتن عمق کافی از دلایل این امر عنوان شده بود اما به نظر می‌رسد مسایل بیش‌تری وجود دارد. به دلیل آماده نبودن بازیگران اصلی (یعنی صرافی‌ها و بانک‌ها) خواستار تعویق در آغاز به کار این بازار شده‌اند که مورد موافقت رییس کل بانک مرکزی قرار گرفته است.
چرا دلار در جا می‌زند
چند روز پیش، عبدالناصر همتی، رییس کل بانک مرکزی از سیاست‌هایی که باعث کنترل نرخ ارز شد، صحبت کرد. با این حال دو پرسش اساسی همچنان باقی است.آیا ثبات فعلی نرخ ارز موقتی است و به زودی شاهد جهشی مجدد خواهیم بود؟و دوم آنکه چرا با وجود سیر نزولی ارز، همچنا
سودهای بانکی بی‌کیفیت ناشی از «تسعیر ارز»
بانک مرکزی در اطلاعیه‌ای جدید، نرخ تسعیر ارز صورت‌های مالی ششماهه نخست سال جاری بانک‌ها را برابر با سال مالی ۹۷ اعلام کرد. براساس این اطلاعیه، مقرر شده همچنان برای تسعیر اقلام پولی دارایی‌ها و بدهی‌های ارزی بانک‌ها در گزارشگری مالی میان دوره‌ای منتهی به شهریور ۹۸، نرخ محاسبه شده در صورت‌های مالی در پایان سال ۹۷ ملاک عمل باشد. بر این اساس بانک‌ها دلار را به جای نرخ نیمایی (حدود ۱۰ هزار تومان) باید با نرخ ۷۵۰۰ تومان در صورت‌های مالی خود لحاظ کنند. این در حالی است که پیش بینی می‌شد بانک مرکزی، نرخ تسعیر ارز را به نرخ نیمایی نزدیک کند.
۳۴ میلیارد دلار ارز صادراتی کجاست؟
نشست اخیر «شورای گفت‌وگوی دولت و بخش‌خصوصی» به دردسرهای مالیاتی صادرکنندگان اختصاص یافت. صادرکنندگانی که از سال گذشته باید برای بازگشت ارز صادراتی خود تعهد می‌دادند و ضوابطی نیز از سوی بانک مرکزی برای بازگشت ارز صادراتی آنها در نظر گرفته شده بود. همچنین در این نشست آخرین آمار از بازگشت ارز‌های صادراتی نیز مطرح شد که بر این اساس، طی ۱۸ ماه گذشته، ۳۴ میلیارد ارز حاصل از صادرات (معادل ۵۵ درصد کل ارز صادراتی) به کشور بازنگشته است.
بودجه جاری بدون نفت؛ خلاصی بانک مرکزی از دلار فروشی
به تازگی محمدباقر نوبخت، رئیس سازمان برنامه و بودجه کشور، از بودجه‌ای متفاوت از بودجه سنوات گذشته برای سال آینده خبر داده است. به گفته نوبخت قررار است درآمدهای نفتی از بودجه جاری کشور حذف شود. علی ربیعی، سخنگوی دولت، نیز در سخنانی مشابه درباره بودجه سال آینده گفته: «از سال آتی بودجه جاری از نفت جدا می‌شود و هر آنچه از این منبع به دست آید خرج تمرکززدایی و اقدامات توسعه‌ای می‌شود. ما به دنبال اصلاح قانون در این زمینه هستیم». 
