عراقچی: ما هرگز معاهده عدم اشاعه (NPT) را نقض نکرده‌ایم | حق ماست که به غنی‌سازی اورانیوم بپردازیم

به گزارش فراز، سید عباس عراقچی وزیر امور خارجه در گفت‌وگویی تصریح کرد که ما هرگز تمایل به داشتن سلاح هسته‌ای نداشته‌ایم و این موضوع را زمانی ثابت کردیم که در سال ۲۰۱۵ توافق جامع هسته‌ای (برجام) را با کشورهای عضو گروه ۱+۵، از جمله آمریکا، امضا کردیم.

وی در گفت‌وگو با سی‌ان‌ان همچنین گفت: آمریکا به تأسیسات هسته‌ای و مراکز غنی‌سازی ما حمله کرد و آنها را تخریب و به شدت آسیب رساند. اما این عملیات نظامی نتوانست مسئله را حل کند، زیرا فناوری در دسترس و بومی ماست. فناوری هسته‌ای را از خارج وارد نکرده‌ایم، بلکه خودمان آن را توسعه داده‌ایم.

متن کامل این گفت‌وگو بدین شرح است:

سوال مجری: رئیس‌جمهور ترامپ و نخست‌وزیر نتانیاهو بر سر یک طرح صلح ۲۰ بندی برای غزه به توافق رسیده‌اند. اما حماس تاکنون این توافق را نپذیرفته است. آیا شما این طرح را مشاهده کرده‌اید؟ و آیا بر این باورید که حماس باید آن را قبول کند؟

عراقچی: ایران همواره خواهان پایان نسل‌کشی در غزه بوده است و معتقدم وظیفه تمامی دولت‌ها است که برای پایان دادن به این جنایات در غزه همکاری نمایند. طی هشت سال گذشته بیش از صد طرح مختلف برای حل این مناقشه در خاورمیانه ارائه شده است. تنها طرحی که قابلیت پایداری دارد، طرحی است که حقوق فلسطینیان برای تعیین سرنوشت خود را به رسمیت بشناسد و محترم شمارد. ما منتظریم تا ببینیم آیا چنین اتفاقی خواهد افتاد یا خیر.

سوال مجری:آیا تاکنون این طرح صلح را دیده‌اید یا توانسته‌اید به حماس در این خصوص مشورت دهید؟

عراقچی: ما این طرح را دیدیم و منتظریم واکنش حماس و فلسطینیان نسبت به آن را مشاهده کنیم.
 

سوال مجری: امروز ترامپ همچنین به طور مفصل درباره ایران و برنامه هسته‌ای آن صحبت کرد.

وزیر محترم، مطمئنم شما  به یاد می‌آورید که وی به طور مشخص به حملات هوایی آمریکا به تأسیسات هسته‌ای ایران در تابستان امسال اشاره داشت. مایلم این بخش را برای شما پخش کنم.

(صحبت های ترامپ: ما ظرفیت غنی‌سازی هسته‌ای ایران را به کلی از بین بردیم و امکان دستیابی به سلاح هسته‌ای را که احتمالاً ظرف دو ماه حاصل می‌شد، منتفی کردیم.) آیا این ادعا صحیح است، جناب وزیر؟

عراقچی: واقعیت این است که ما هرگز تمایل به داشتن سلاح هسته‌ای نداشته‌ایم. و این موضوع را زمانی ثابت کردیم که در سال ۲۰۱۵ توافق جامع هسته‌ای (برجام) را با کشورهای عضو گروه ۱+۵، از جمله آمریکا، امضا کردیم.

ما اثبات کرده‌ایم که به دنبال دستیابی به سلاح هسته‌ای نیستیم

این توافق را با حسن نیت به انجام رساندیم و به تمامی تعهدات خود عمل کردیم و هنگامی که آمریکا از توافق خارج شد، هیچ دلیل موجهی برای این اقدام وجود نداشت، چرا که گزارش‌های متعدد آژانس بین‌المللی انرژی اتمی تأیید می‌کرد ایران کاملاً به تعهدات خود پایبند بوده است. ما اثبات کرده‌ایم که به دنبال دستیابی به سلاح هسته‌ای نیستیم.

در ماه‌های مه و ژوئن ۲۰۲۵ نیز از سوی دولت ترامپ برای از سرگیری مذاکرات هسته‌ای دعوت شدیم و پذیرفتیم. پنج دور مذاکرات برگزار شد و ششمین دور برای ۱۵ ژوئن برنامه‌ریزی شده بود که دو روز پیش از آن اسرائیل به ما حمله کرد و آمریکا نیز در این حمله آن را همراهی نمود.

ما دو بار تجربه تلخ و ناخوشایندی با آمریکا داشته‌ایم.یک بار توافقی حاصل شد اما آنها از آن خارج شدند. و بار دیگر امسال مذاکره کردیم و مورد حمله قرار گرفتیم.

هفته گذشته با پیشنهاداتی منصفانه، متعادل و سازنده به نیویورک آمدم تا راه‌حلی دیپلماتیک برای این بحران بیابیم. اما این پیشنهادها نیز توسط آمریکا و سه کشور اروپایی رد شد و آنها به بازگشت فوری تحریم‌ها (اسنپ‌بک) روی آوردند که مشکلات را پیچیده‌تر کرد.

فناوری هسته‌ای را از خارج وارد نکرده‌ایم، خودمان آن را توسعه داده‌ایم و موجود است

آمریکا به تأسیسات هسته‌ای و مراکز غنی‌سازی ما حمله کرد و آنها را تخریب و به شدت آسیب رساند. اما این عملیات نظامی نتوانست مسئله را حل کند، زیرا فناوری در دسترس و بومی ماست. فناوری هسته‌ای را از خارج وارد نکرده‌ایم، بلکه خودمان آن را توسعه داده‌ایم. بنابراین فناوری موجود است و اگر نگرانی‌ای درباره برنامه هسته‌ای ایران وجود دارد، راه حل آن باید دیپلماتیک باشد و ما همواره آماده گفت‌وگو و راه‌حل دیپلماتیک بوده‌ایم.

آنها گزینه نظامی را امتحان کردند، اما این گزینه مسئله را حل نکرد. اکنون دوباره از طریق اسنپ‌بک اقدام می‌کنند، که این نیز مشکل را حل نخواهد کرد، بلکه پیچیدگی‌ها و دشواری‌ها را افزایش می‌دهد و راه حل دیپلماتیک را سخت‌تر می‌سازد.
 

سوال مجری: برای بینندگان، اسنپ‌بک به معنای بازگشت تحریم‌های سخت‌گیرانه‌ای است که پیش از توافق هسته‌ای بر ایران تحمیل شده بود.

نکته‌ای که همواره برای من جای سؤال داشته، جناب وزیر، این است که اگر ایران می‌خواهد اعتماد جهانیان را در موضوع سلاح هسته‌ای جلب کند،
ساده‌ترین راه این است که غنی‌سازی اورانیوم را فقط تا حد لازم برای تولید انرژی هسته‌ای محدود کند، که ایران تاکنون از انجام این کار خودداری کرده است.

آیا آمادگی دارید این تعهد را به عنوان بخشی از توافق اعلام کنید؟

عراقچی: ابتدا اشاره کنم که شما اسنپ‌بک را در شورای امنیت مطرح کردید. بسیار تأسف‌آور است که اسرائیل در غزه به نسل‌کشی دست زده و ۶۵ هزار نفر را کشته است، اما شورای امنیت به جای محکومیت این اقدامات، ایران را هدف مجازات قرار می‌دهد. این یک طنز تلخ است که شورای امنیت حملات و کشتارها را محکوم نمی‌کند، اما وقتی پای ایران وسط است، تحریم‌ها را افزایش می‌دهد و مجازات می‌کند.

درباره غنی‌سازی، به توافق جامع اقدام مشترک (برجام) در سال ۲۰۱۵ اشاره می‌کنم. در آن زمان ما موافقت کردیم که سطح غنی‌سازی را در ایران تنها تا ۳.۶۷ درصد و برای یک راکتور تحقیقاتی در تهران تا حدود ۲۰ درصد محدود کنیم.

راکتور تحقیقاتی تهران (TRR) که قبل از انقلاب توسط آمریکایی‌ها ساخته شده بود، پیش‌تر با اورانیوم غنی‌شده ۹۰ درصد سوخت‌گیری می‌شد. پس از انقلاب آن را بازتنظیم کردیم و سطح غنی‌سازی را به ۲۰ درصد کاهش دادیم. این راکتور ایزوتوپ‌های رادیواکتیو و داروهای مورد نیاز بیش از یک میلیون ایرانی را تولید می‌کند. بنابراین ما به غنی‌سازی نیازمندیم، به ویژه غنی‌سازی تا سطح ۲۰ درصد برای آن راکتور ضروری است.

حق ماست که به غنی‌سازی اورانیوم بپردازیم

همچنین حق ماست که به غنی‌سازی اورانیوم بپردازیم. ما هرگز معاهده عدم اشاعه (NPT) را نقض نکرده‌ایم و همیشه در چارچوب قوانین بین‌المللی عمل کرده‌ایم. تنها خواهان اعمال حق قانونی خود هستیم.