بحران در نظام سلامت کوبا در پی محاصره نفتی آمریکا

محدودیت‌های شدید تحریم‌های ایالات متحده، سیستم خدمات بهداشتی و درمانی کوبا را تحت فشار‌های بی‌سابقه‌ای قرار داده و منجر به افزایش نرخ مرگ‌ومیر و کاهش ارائه خدمات پزشکی پایه در این کشور شده است.

در ماه فوریه، هاوانا بسته‌ای از اقدامات اضطراری صرفه‌جویی در انرژی را اعلام کرد که شامل تعلیق تمامی خدمات پزشکی غیرضروری در سراسر این جزیره بود. با این حال، متخصصان پزشکی تأکید می‌کنند که خدمات غیرضروری به معنای بی‌اهمیت بودن آنها نیست. فرناندز، متخصص بیهوشی کودکان، توضیح داد که مراقبت‌های بهداشتی پیشگیرانه نقش مهمی در نجات جان بیماران ایفا می‌کند و در شرایط عادی به تشخیص به‌موقع بیماری‌های مهلکی مانند آپاندیسیت کمک می‌کند. اما در ماه‌های اخیر، بیماران با شرایط به‌شدت وخیم‌تری به بیمارستان‌ها مراجعه می‌کنند و تمامی موارد آپاندیسیت با عوارض ثانویه همراه شده‌اند که نیازمند آنتی‌بیوتیک‌ها و منابعی است که در دسترس قرار ندارند.

آمار مرگ‌ومیر در کوبا به دنبال سال‌ها اعمال محدودیت‌های فزاینده رو به افزایش گذاشته است. ماه گذشته، وزارت بهداشت عمومی کوبا (MINSAP) گزارش داد که در سایه محاصره نفتی، نرخ بقای کودکان مبتلا به سرطان از ۸۵ درصد به ۶۵ درصد کاهش یافته است. همچنین نرخ مرگ‌ومیر نوزادان از ۴ مورد در هر ۱۰۰۰ تولد زنده در سال ۲۰۱۷ به ۷٫۷ در سال ۲۰۲۴ و ۹٫۹ در سال ۲۰۲۵ رسیده است. نرخ مرگ‌ومیر مادران نیز تا پایان سال ۲۰۲۵ به ۴۴٫۱ مورد در هر ۱۰۰ هزار تولد زنده افزایش یافته که نسبت به رقم ۴۰٫۶ در سال قبل از آن رشد داشته است.

لیلیان دلگادو، متخصص زنان و زایمان در بیمارستان اصلی زایمان کوبا، اعلام کرد که بحران انسانی فزاینده منجر به افزایش شدید تولد‌های زودرس و بیماری‌های حاد در میان زنان باردار شده است. او تأکید کرد که شرایط در تمامی سطوح سیستم درمانی از وضعیت مطلوب فاصله دارد و کمبود‌ها همه بخش‌ها را فرا گرفته است.

تصمیم‌گیری برای اولویت‌دهی به مراقبت‌های اضطراری، انجام طیف وسیعی از رویه‌های پزشکی موسوم به جراحی‌های اختیاری را با چالش مواجه کرده است. در کوبا، جراحی‌های اضطراری مواردی هستند که باید ظرف ۴۸ ساعت انجام شوند، اما سایر جراحی‌های ضروری مانند مستکتومی (درمان رایج سرطان سینه) و برخی پیوند‌های عضو در دسته جراحی‌های اختیاری قرار می‌گیرند. تعویق بیش از حد این جراحی‌ها می‌تواند به شرایط مرگبار منجر شود.

با وجود اینکه بیمارستان‌های کوبا برای مقابله با قطعی‌های مکرر برق از ژنراتور‌های اضطراری استفاده می‌کنند، اختلال در حمل‌ونقل و سوخت‌رسانی، دسترسی بیماران به خدمات اورژانسی را پیچیده کرده است. دلگادو تأکید کرد که عدم امکان جراحی بیماران مبتلا به سرطان به دلیل قطعی‌های سراسری برق و کمبود امکانات، به‌طور مستقیم جان بیماران را به خطر می‌اندازد و تحریم‌های نفتی به‌طور مستقیم و غیرمستقیم هزینه‌های انسانی سنگینی برجای گذاشته است.