فیلم؛ زلزله و یخبندان، مدیریت بلاتکلیف و مردم سرگردان

به گزارش فراز زلزله ۵.۹ دهم ریشتری شامگاه روز ۸ بهمن ماه شهر خوی و مناطق اطراف آن لرزاند و شرایط در این شهر را از حالت طبیعی خارج کرد.

طبق گزارش خبرنگار فراز از خوی، با وجود شدت زلزله زیرساخت‌های شهر آسیب جدی ندیده، هر چند میزان آسیب به ساختمان‌ها و زیرساخت‌ها در روستاهای شهرستان خوی بیشتر از منطقه شهری است. در واقع مساله اصلی که زلزله ایجاد کرده، ناامنی ساختمان‌ها است نه ویرانی آنها.

در این شرایط مساله اصلی برای مدیریت بحران به موضوع توزیع اقلام مورد نیاز شهروندان مربوط می‌شود نه عملیات‌های مرسوم امداد و نجات و یافتن بازماندگان و اجساد قربانیان. مشاهدات خبرنگار «فراز» اما حاکی از اشکالات و نواقص قابل توجهی در فرایند تامین و توزیع اقلام مورد نیاز زلزله زدگان است.

در شرایط سرما و یخبندان منطقه اولین کمبودی که به چشم می‌آید نبود و عدم توزیع وسایل گرمایشی مانند چراغ‌های «والر» بین زلزله‌زدگان است. ضمن اینکه باید اشاره کرد که توزیع اقلامی مانند چادر و پتو هم از وضعیت مناسبی برخوردار نبود و از بی‌برنامگی رنج می‌برد. از جمله اینکه عمده چادرها و پتوها در مناطق خاصی از شهر توزیع می‌شدند و بخش زیادی از ساکنان نواحی حاشیه‌ای شهر خوی نتوانستند دسترسی مناسبی به این امکانات داشته باشند. به همین دلیل افراد نیازمند کمک مجبور بودند برای دریافت این اقلام به مناطق دیگر بروند و این خود باعث به هم ریختگی و بی‌برنامگی بیشتر در زمینه توزیع چادر و پتو شده بود. نکته دیگر اینکه در این بین هم افرادی بودند که با چند بار مراجعه به مناطق مختلف، بیش از نیاز خود چادر و پتو دریافت می‌کردند.

آنچه که مشهود بود این بود که برنامه منسجم و حساب شده‌ای تا پایان شب دوم بعد از زلزله برای مدیریت این وضع وجود نداشت.

عده زیادی ازافرادی که در شهر مانده و دومین شب بعد از زلزله را در خیابان‌های سرد سپری کردند، امکانات یا آشنایانی در شهرهای دیگر از جمله تبریز و ارومیه نداشتند. چه اینکه مشاهدات خبرنگار فراز در گفت و گو با شهروندان نشان می‌داد بسیاری از افرادی که آشنایانی در جاهای دیگر داشتند ترجیح داده بودند شهر خوی را در ساعات بعد از زلزله و خصوصا به دلیل برودت شدید هوا، ترک کنند.

یکی از مهمترین کمبودها در شهر خوی، در دسترس نبودن کافی نان برای مردم زلزله زده است. عمده نانوایی‌های شهر به دلیل شرایط پیش آمده و ناایمن شدن ساختمان ها اقدام به پخت نان نکرده بودند و نان کافی نیز از شهرهای اطراف تامین و توزیع نشده بود.

 هر چند در همین شرایط برخی افراد در حاشیه معابر اقدام به تهیه و فروش غذاهایی مانند کباب می‌کردند اما اکثر مردم زلزله زده همچنان دسترسی کافی به غذا نداشتند.

در شب دوم پس از زلزله شهر خوی، ظرفیت مدارسی که زلزه آنها را نا ایمن نکرده بود برای اسکان مردم پر شده بود. با این حال نکته قابل توجه این بود که از ظرفیت مساجد برای اسکان مردم استفاده نمی‌شد و عمده مساجد با وجود اینکه آسیب‌های کمتری دیده بودند، خالی از جمعیت بودند.

شهروندان زیادی در گفت و گو با خبرنگار فراز اذعان کردند که شهر خوی از حدود سه ماه پیش با لرزه های مختلفی مواجه بودند و مرتبا زمین لرزه‌هایی هر چند با شدت کمتر را تجرب کرده بودند. این شهروندان تاکید داشتند که لرزه‌های سه ماه اخیر می‌توانست زنگ هشداری باشد برای مسئولان شهر و استان تا با پیش‌بینی یک زلزله احتمالی بزرگتر، حداقل آمادگی خود برای کمک رسانی و تامین اقلام مورد نیاز مردم در شرایط بحرانی را افزایش دهند.

با این وجود چیزی که در دومین شب بعد از زلزله کاملا آشکار بود این بود که همچنان مدیریت این شرایط وضعیت نامطلوب و سردرگمی دارد. خصوصا با توجه به برودت شدید دما در منطقه به نظر می‌رسد که باید فکری عاجل برای خدمات دهی باکیفیت‌تر و سریع‌تر به زلزه زدگان انجام شود.