ماجرای زمین فوتبال کنار پایگاه‌های موشکی چیست؟

بررسی تصاویر ماهواره‌ای منتشرشده در رسانه‌ها و منابع تحقیقی نشان می‌دهد که در دست‌کم ۲۴ پایگاه موشکی ایران، زمین‌هایی مستطیل‌شکل با پوشش چمن‌مانند دیده می‌شود که ابعاد آن‌ها به زمین فوتبال شباهت دارد. این پایگاه‌ها در مناطق مختلفی چون تبریز، کرمانشاه، یزد، شیراز، خجیر و شاهرود واقع شده‌اند.

این زمین‌ها که اغلب در کنار ورودی تونل‌ها یا ساختمان‌های اصلی قرار دارند، در تصاویر ماهواره‌ای به دلیل تفاوت رنگ و دمای سطحی نسبت به خاک اطراف، به‌راحتی قابل تشخیص‌اند. چنین الگوی تکرارشونده‌ای این گمانه را تقویت کرده که ساخت این فضاها هدفی فراتر از صرفا سرگرمی دارد.

چرا زمین فوتبال؟ از کارکرد عملیاتی تا اطلاعاتی

متخصصان نظامی معتقدند ساخت زمین فوتبال در کنار پایگاه‌های موشکی می‌تواند کاربرد عملیاتی داشته باشد. ساخت زمین فوتبال می‌تواند برای پیشگیری از آتش‌سوزی و کاهش آلودگی صوتی هم باشد تا مخاطرات آزمایشات موشکی را کاهش دهد. برخی معتقدند با توجه به حضور کامیون‌های بزرگ مرتبط با لانچرهای متحرک در برخی پایگاه‌ها، زمین‌های فوتبال کاربرد نظامی دارند.

وجود زمین چمن در نزدیکی پایگاه‌های موشکی شک نفوذ اطلاعاتی را هم تقویت می‌کند. از آن جا که حرارت زمین‌ چمن در نسبت با سطح خشک بیابان‌های اطراف پایین‌تر است، با امواج نوری می‌توان در تصاویر ماهواره‌ای به راحتی آن‌ها را شناسایی کرد و به موقعیت دقیق پایگاه‌های نظامی پی برد. این فرضیه، ساخت چنین زمین‌هایی را نوعی اشتباه استراتژیک یا حتی نفوذ اطلاعاتی می‌داند؛ اتفاقی که در تاریخ فعالیت موساد (سازمان اطلاعاتی اسرائیل) بی‌سابقه نیست.

الی کوهن و درختان اکالیپتوس

پیدا شدن ده‌ها زمین چمن در نزدیکی پایگاه‌های زیرزمینی موشکی ایران، یادآور درخت‌های اکالیپتوسی است که زمانی در بلندی‌های جولان قد کشیدند. الی کوهن، جاسوس معروف موساد که در دهه ۱۹۶۰ میلادی با نام مستعار در حکومت سوریه نفوذ کرده بود، پیشنهاد کاشت درختان اکالیپتوس در اطراف پایگاه‌های نظامی سوریه را مطرح کرد. کوهن افسران سوری را متقاعد کرده بود که کاشت این درخت‌ها، فضای پایگاه‌ها و مواضع نظامی سوریه را مطبوع‌تر می‌کند. در واقع اما این درختان به‌عنوان نشانه‌هایی قابل شناسایی برای نیروی هوایی اسرائیل عمل کردند. در جریان جنگ شش‌روزه سال ۱۹۶۷، همین درختان به شناسایی و بمباران دقیق مواضع سوریه در بلندی‌های جولان کمک کردند.

این شباهت تاریخی باعث شده برخی ناظران، وجود زمین‌های فوتبال در کنار پایگاه‌های موشکی ایران را نوعی نشانه‌گذاری از سوی عوامل نفوری اسرائیل بدانند. البته برخلاف ماجرای کوهن، هنوز هیچ سندی که این فرض را تایید کند، منتشر نشده است.

ادعاها در مورد الی کوهن ایران: ردپای فاطمیون؟!

در روزهای گذشته، خبر فوری - اخبار فوری جنگ، از کانال‌های خبری پرمخاطب تلگرامی، در گزارشی از زمین‌ چمن‌های اطراف پایگاه‌های موشکی مدعی شد: «در یکی از فازهای آمادگی برای عملیات نظامی طلوع شیران اسرائیل، ساختن زمین‌های چمن فوتبال جزئی از برنامه بوده است. اسرائیل بیش از ۱۸ هزار و ۵۰۰ متر مربع زمین چمن مصنوعی و طبیعی برای نشانه‌گذاری اهداف نظامی خود در نزدیکی اهداف ساخته است. این‌ها مانند نشانه‌هایی برای پیدا کردن اهداف بودند و جالب است بسیاری از نیروهای افغانی فاطمیون در این زمین‌ها بازی می کردند.»

این کانال خبری با تاکید بر نقش جاسوس‌های اسرائیلی در ساخت این زمین چمن‌ها، انگشت اتهام را به سمت شیعیان افغان می‌گیرد که در لشکر فاطمیون وابسته به سپاه قدس فعالیت می‌کنند. هرچند تاکنون هیچ گزارش یا سندی مبنی بر تایید این ادعا منتشر نشده است.

افزون بر این، هیچ مقام رسمی در ایران تاکنون به صورت علنی درباره علت ساخت این زمین‌ها توضیح نداده است. با این حال، شباهت الگوی ساخت زمین‌های چمن در نزدیکی اغلب پایگاه‌های زیرزمینی، پرسش‌های مهمی را درباره هدف از ایجاد چنین فضاهایی مطرح می‌کند. الی کوهن دو سال پیش از جنگ شش روزه میان اسرائيل و سوریه، شناسایی و به دار آویخته شد. با این همه، درختان اکالیپتوسی را که او برای خط دادن به اسرائیل کاشته بود، مسیر شکست سوریه را هموار کرد. حالا روشن نیست اگر زمین‌ چمن‌های فوتبال هم کار الی کوهن ایران باشد، پیش از این شناسایی شده یا بعدها رسوا خواهد شد.