این ابلاغیه، گامی برای استقلال دانشگاه از نهاد دولت است

طبق آخرین ابلاغیه وزارت علوم که توسط معاونت آموزشی این وزارت‌خانه تهیه شده، دانشگاه‌ها می‌توانند با اختیار کامل و بدون نیاز به کسب مجوز از وزارت علوم، تا ۲۵ درصد زمان درس‌ها نظری را به صلاح‌دید مدیریت و به اقتضای شرایط هر دانشگاه، به صورت غیرحضوری برگزار کنند.

این ابلاغیه صرفا ویژه مقاطع کاردانی و کارشناسی است و دوره‌های تحصیلات تکمیلی مشمول آن نیستند. همچنین در این ابلاغیه آمده است که دروس عملی، دروس آزمایشگاهی یا بخش عملی دروس نظری-عملی نیز مشمول این شیوه‌نامه نیستند.

هر استادی «نمی‌تواند»!

نقطه قوت ابلاغیه اخیر وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، اما نه تنها در واگذاری بخشی از اختیارات معاون آموزشی این وزارت‌خانه به مدیران دانشگاه‌ها بلکه در «نظام‌مندسازی» و ارتقاء استفاده از تکنولوژی‌های نوین توسط دانشجویان و اساتید نیز به چشم می‌خورد.

بر اساس این شیوه‌نامه، دانشگاه‌ها تنها به شرط «فراهم کردن زیرساخت‌های فنی لازم» مجاز به برگزاری غیرحضوری جلسات نظری هستند. از سوی دیگر، طبق ابلاغیه وزارت علوم، اساتید ملزم به کسب گواهی تخصصی برای تدریس مجازی هستند و تنها اساتیدی مجاز به برگزاری کلاس‌های الکترونیکی خواهند بود که گواهی معتبر داشته باشند. به عبارت دیگر، بر اساس این ابلاغیه، آموزش الکترونیکی در دانشگاه‌ها باید به شرط تسلط اساتید به نظام مدیریت آموزش برخط و مدیریت محیط آموزش مجازی انجام شود.

استقلال دانشگاه از نهاد د‌ولت

با این حال، تنفیذ اختیار مجازی شدن دروس نظری مقاطع کاردانی و کارشناسی به مدیریت دانشگاه‌ها را می‌توان گامی مثبت در راستای استقلال دانشگاه از نهاد دولت تلقی کرد.

مهرماه سال گذشته،  دکتر «رضا رئیس کرمی»، سرپرست دانشگاه علوم پزشکی تهران «استقلال دانشگاه» را یکی از مهمترین چالش‌های دانشگاه‌ها تلقی کرد و گفت: «استقلال دانشگاه سنگ بنای نظام دانشگاهی و عامل موفقیت نظام‌های آموزشی کشور‌های پیشرفته محسوب می‌شود. از این رو اتخاذ سیاست‌هایی که منجر به تحقق الگوی استقلال محیط‌های علمی و آموزشی شود می‌تواند به پیشرفت علمی و استقلال هرچه بیشتر کشورمان کمک کند».

با این حال، برخی رسانه با نگاه به نیمه‌ی خالی لیوان، ابلاغیه اخیر وزارت علوم را با عنوان «فرار از مسوولیت» جا انداخته‌اند. در حالی که مطالبه بخش عمده‌ای از دانشجویان و دانشگاه‌های کشور در سال‌های اخیر، حول محور استقلال دانشگاه از نهاد‌های دولتی و شبه‌دولتی بوده است.