چالش تازه اسرائیل در لبنان؛ پهپاد‌های انفجاری حزب‌الله به تهدیدی جدی برای ارتش اسرائیل تبدیل شده‌اند
در حالی که درگیری میان اسرائیل و حزب‌الله در لبنان همچنان بر مذاکرات صلح میان ایالات متحده و ایران سایه افکنده است، یک مسئله به‌طور خاص به عنوان یکی از عوامل اصلی این نبرد مطرح شده است: استفاده این گروه مسلح از پهپاد‌های انفجاری «دید اول‌شخص» (FPV) علیه نیرو‌های اسرائیلی.
حزب‌الله با الهام از استفاده گسترده و ویرانگر پهپاد‌های FPV در جنگ روسیه و اوکراین، از این سلاح‌ها برای وارد کردن خسارات و تلفات جدی به ارتش اسرائیل استفاده کرده است؛ ارتشی که در تلاش است پاسخی مؤثر برای این تهدید پیدا کند.
یک مقام نظامی اسرائیلی که به دلیل حساسیت موضوع نخواست نامش فاش شود، گفت این پهپادها برای حزب‌الله «یک معدن طلا» هستند. او افزود: «آنها یک سلاح ارزان دارند که کار با آن چندان دشوار نیست و برای طرف مقابل مرگبار است؛ و طرف مقابل تاکنون نتوانسته راه‌حلی برای آن پیدا کند؛ بنابراین آنها می‌توانند همچنان از آن استفاده کنند و دفاع ما بیشتر حالت واکنشی خواهد داشت؛ مانند استفاده از تور، شاتگان یا پناهگاه‌ها. تا زمانی که راه‌حلی نداشته باشیم، آنها همچنان از این پهپاد‌های FPV استفاده خواهند کرد.»
اسرائیل استفاده حزب‌الله از پهپادها را یکی از دلایل اصلی پیشروی بیشتر نیرو‌های اسرائیلی در داخل لبنان و ادامه عملیات‌ها و حملات در این کشور عنوان کرده است. این مقام گفت: «به دلیل پهپاد‌هایی که علیه ما پرتاب شد، مجبور شدیم خط زرد را جلو ببریم.» او به مرزی اشاره داشت که منطقه حائل ایجاد شده توسط اسرائیل در جنوب لبنان را مشخص می‌کند. وی افزود: «ما همیشه مجبور خواهیم بود در برابر چنین تهدید‌هایی علیه خود واکنش نشان دهیم.»
دولت ترامپ تلاش می‌کند مانع شود که درگیری میان اسرائیل و حزب‌الله روند صلح با ایران را بر هم بزند. تهران تأکید کرده است که هر توافقی با واشینگتن باید شامل توقف درگیری‌ها در لبنان باشد. اما نه اسرائیل و نه حزب‌الله طرف توافق یادداشت تفاهم میان آمریکا و ایران که در اواسط ژوئن امضا شد نیستند و درگیری‌ها ادامه یافته است؛ حتی پس از آنکه اسرائیل و لبنان در ۱۶ آوریل آتش‌بس اعلام کردند و اسرائیل و حزب‌الله نیز در ۱۹ ژو ژوئن امضا شد نیستند و درگیری‌ها ادامه یافته است؛ حتی پس از آنکه اسرائیل و لبنان در ۱۶ آوریل آتش‌بس اعلام کردند و اسرائیل و حزب‌الله نیز در ۱۹ ژوئن به یک آتش‌بس موقت دست یافتند.
اسرائیل ک اعتمادبه‌نفس تازه‌ای داده و دلایل بیشتری برای خودداری از کنار گذاشتن سلاح‌ها فراهم کرده است. نعیم قاسم، دبیرکل حزب‌الله، در سخنرانی ماه مه گفت که پهپاد‌های FPV این گروه اسرائیل را «گیج» کرده‌اند و در همان حال درخواست‌ها برای خلع سلاح را رد کرد.
حزب‌الله خواستار خروج نیرو‌های اسرائیلی از جنوب لبنان شده است، اما اسرائیل گفته تا زمانی که نگرانی‌های امنیتی آن برطرف نشود، به‌طور کامل عقب‌نشینی نخواهد کرد و این مسئله را به موضوع پهپادها مرتبط دانسته است. بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، هفته گذشته گفت: «تا زمانی که من نخست‌وزیر هستم، ما منطقه امنیتی در جنوب لبنان را حفظ خواهیم کرد. ما نخستین کشوری در جهان خواهیم بود که مشکل پهپاد‌های انفجاری را حل می‌کند.»
اسرائیل روز جمعه تحت توافقی با دولت لبنان که با میانجیگری ایالات متحده حاصل شد، با خروج نیرو‌های خود از دو منطقه در جنوب لبنان موافقت کرد. اما این توافق خروج کامل نیرو‌های اسرائیلی را به خلع سلاح حزب‌الله مشروط کرده است.
در حالی که اسرائیل پهپاد‌های حزب‌الله را تهدیدی مهم برای ارتش و جمعیت غیرنظامی خود توصیف می‌کند، واقعیت این است که درگیری با حزب‌الله تأ حملات بسیار شدیدتر بر لبنان گذاشته است. حملات هوایی اسرائیل خسارات گسترده‌ای در سراسر کشور، از شهر بندری تاریخی صور تا پایتخت بیروت، به بار آورده است. در لبنان بیش از ۴۲۰۰ نفر کشته شده‌اند، بیش از ۱۲ هزار نفر زخمی شده‌اند و بیش از یک میلیون نفر، یعنی حدود ۲۰ درصد جمعیت، آواره شده‌اند.
به نظر می‌رسد هم حزب‌الله و هم اسرائیل برای یک نبرد طولانی آماده هستند، حتی در حالی که دولت ترامپ در حال تسهیل مذاکرات و توافق‌هایی میان دولت‌های اسرائیل و لبنان برای پایان دادن به درگیری است. کاتز هفته گذشته گفت: «ما عقب‌نشینی نمی‌کنیم» و تأکید کرد اسرائیل از منطقه امنیتی در جنوب لبنان خارج نخواهد شد «حتی اگر آمریکا چنین درخواستی داشته باشد.»
حزب‌الله انواع مختلفی از پهپادها در اختیار دارد، از جمله پهپاد‌های دوربردی که قادرند اهدافی در سراسر اسرائیل را هدف قرار دهند. اما پهپاد‌های که از طریق کابل‌های فیبر نوری هدایت می‌شوند، به یکی از سلاح‌های مورد علاقه این گروه در میدان نبرد تبدیل شده‌اند.
نیکلاس بلانفورد، تحلیلگر مسائل لبنان، گفت در دور قبلی درگیری‌ها در سال‌های ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۴ حزب‌الله از پهپادها استفاده می‌کرد، اما بیشتر از پهپاد‌های بال ثابت برای حمله به اسرائیل بهره می‌برد. او گفت: «اما این بار آنها از پهپاد‌های FPها استفاده می‌کرد، اما بیشتر از پهپاد‌های بال ثابت برای حمله به اسرائیل بهره می‌برد. او گفت: «اما این بار آنها از پهپاد‌های FPV در تعداد زیاد استفاده می‌کنند. اینها ارزان و تولیدشان آسان است، مؤثر هستند و می‌توان آنها داشته باشند. می‌توان قطعات آنها را به عنوان اجزای غیرنظامی به‌طور قانونی از طریق بندر بیروت و سایر بنادر وارد کرد و سپس در اینجا مونتاژ و مسلح کرد. اساساً همین کاری است که حزب‌الله انجام داده است.»
پهپاد‌های فیبرنوری مورد استفاده حزب‌الله برد کمتری نسبت به نمونه‌های بی‌سیم دارند و حدود ۹ تا ۱۲ مایل پرواز می‌کنند، اما مزیت آنها این است که در برابر اخلال الکترونیکی مصون هستند و به سیگنال رادیویی یا GPS وابسته نیستند، بنابراین می‌توانند از سامانه پدافندی «گنبد آهنین» اسرائیل نیز عبور کنند.
این مقام نظامی اسرائیلی گفت: «بسیاری از کشور‌ها در جهان با این نوع پهپادها مشکل دارند. مشکل اصلی پهپاد‌هایی هستند که از سیستم‌های GPS عبور می‌کنند. پهپاد‌های غیر فیبرنوری که به سوی اسرائیل پرتاب شدند عمدتاً توسط گنبد آهنین رهگیری شدند، اما این سامانه نمی‌تواند پهپاد‌های فیبرنوری را رهگیری کند. میزان هزینه‌ای که حزب‌الله برای تولید این پهپادها می‌کند حتی قابل مقایسه با هزینه یک موشک رهگیر گنبد آهنین نیست.»
پهپاد‌های فیبرنوری همچنین سبک و قابل حمل هستند. رابرت تولست، پژوهشگر مؤسسه «خدمات متحد سلطنتی» در بریتانیا، گفت: «می‌توان تعداد زیادی از آنها را در صندوق عقب یک خودرو جا داد. حتی به یک وانت هم نیاز نیست؛ بنابراین این سلاحی بسیار مناسب برای جنگ چریکی است.» او افزود که عنصر «کمین» در استفاده از این پهپادها بسیار مهم است، زیرا آنها می‌توانند در ارتفاع بسیار پایین پرواز کنند و بدون جلب توجه به نیرو‌های هدف نزدیک شوند.
البته این پهپادها بی‌نقص نیستند. کابل‌های آنها ممکن است گره بخورد، کلاهک انفجاری آنها کوچک‌تر از برخی پهپاد‌های دیگر است و آماده‌سازی آنها ممکن است زمان بیشتری ببرد. عوامل محیطی مانند رطوبت یا سرمای شدید نیز می‌تواند باعث مشکلاتی در کابل شود. با این حال تولست گفت اینها «نقاط ضعف بسیار کوچکی» هستند و حزب‌الله به سرعت دریافته که این توانمندی ارزشمند است.
ارتش اسرائیل برای مقابله با این تهدید از ابزار‌های مختلفی استفاده می‌کند؛ از جمله تور‌هایی برای به دام انداختن پهپادها، استفاده از شاتگان برای سرنگونی آنها و به‌کارگیری سامانه‌های هدف‌گیری مبتنی بر هوش مصنوعی که توسط یک استارتاپ اسرائیلی به نام Smart Shooter توسعه یافته است. صنعت دفاعی این کشور نیز در حال کار بر روی راهکار‌های دیگر از جمله سامانه‌های لیزری است.
در میدان نبرد، ارتش اسرائیل تلاش کرده با ردیابی کابل نوری متصل به پهپاد، اپراتور‌های آن را شناسایی و هدف قرار دهد. اما این روش نیز بی‌نقص نیست، زیرا اپراتور‌ها می‌توانند جایگزین شوند، هرچند آموزش آنها زمان می‌برد.
با وجود این اقدامات، کارشناسان می‌گویند اگر حتی چند پهپاد بتوانند از سامانه‌های دفاعی اسرائیل عبور کنند، برای ایجاد مشکل جدی در جوامع اسرائیلی کافی خواهد بود.
در گفت‌وگو با کورش احمدی، دیپلمات پیشین در سازمان ملل
ناترازی بنزین حل شد
امیرعلی ابوالفتح در گفت‌وگو با فراز
- تازه‌ها
- پربازدیدها
در گفت‌وگو با کورش احمدی، دیپلمات پیشین در سازمان ملل
یک نماینده مجلس به فراز گفت:
گفت‌وگوی فراز با سخنگوی صنعت آب کشور
گزارش تصویری اختصاصی فراز از مراسم بدرقه رهبر جان‌فدا
علی باقری دبیر کل حزب اطلاح‌طلب «عهد» در گفتگو با فراز: