گمانه‌زنی‌ها درباره ممنوعیت صادرات گازوئیل آمریکا شکاف قیمت نفت خام را عمیق‌تر کرد

مطرح شدن احتمال ممنوعیت صادرات گازوئیل از سوی واشنگتن، در حال افزایش دادن فاصله میان معاملات آتی نفت خام آمریکا و شاخص جهانی نفت برنت است؛ نشانه‌ای مبنی بر اینکه بازار‌ها انتظار دارند در صورت مسدود شدن خروجی گازوئیل در داخل کشور، پالایشگاه‌های آمریکایی نفت خام کمتری را فرآوری کنند.

اگرچه این امر ممکن است تسکینی فوری برای قیمت‌های بالای گازوئیل داخلی به همراه داشته باشد — که این هفته به رکورد ۶.۵۲۸ دلار در هر گالن رسید و جنجال سیاسی به پا کرد —، اما تخفیف بیشتر برای معاملات آتی نفت خام داخلی می‌تواند شمشیر دو لبه باشد: نشانه‌ای از افزایش قیمت بنزین در آینده، در حالی که در بلندمدت قیمت گازوئیل نیز ممکن است دوباره شروع به افزایش کند.

در حالی که سرمایه‌گذاران سناریوی حبس گازوئیل در ایالات متحده را قیمت‌گذاری می‌کنند، طبق داده‌های LSEG، معاملات آتی نفت خام وست تگزاس اینترمدیت در روز پنجشنبه تا ۱۲.۰۲ دلار در هر بشکه کمتر از معاملات آتی برنت معامله شد که بیشترین میزان تخفیف از ۶ مه محسوب می‌شود.

تحلیلگران می‌گویند اگر صادرات گازوئیل ممنوع شود، پالایشگاه‌های آمریکا می‌توانند فرآوری نفت خام خود را تا ۱۲ درصد کاهش دهند و مراکز ذخیره‌سازی اصلی احتمالاً ظرف یک ماه پر خواهند شد.

طبق گزارش مورگان استنلی، ایالات متحده بزرگترین صادرکننده گازوئیل در جهان است که خالص صادرات آن حدود ۱.۲ میلیون بشکه در روز در مقایسه با تولید ۵.۱ میلیون بشکه در روز است.

این صادرات بخشی از کمبود ناشی از بشکه‌های از دست رفته خاورمیانه را در شرایطی که تنگه هرمز تا حد زیادی بسته مانده است، جبران کرده است. عرضه گازوئیل از سوی روسیه نیز کاهش یافته است؛ کشوری که پس از حملات پهپادی اوکراین به پالایشگاه‌های نفتی خود، برای مقابله با کمبود‌ها مکرراً ممنوعیت‌های صادراتی وضع کرده است.

تحلیلگران وود مکنزی روز پنجشنبه در یادداشتی اعلام کردند که ممنوعیت صادرات گازوئیل، مازاد عرضه ۷۰۰ هزار بشکه در روز از گازوئیل و نفت‌گاز را به سمت ذخیره‌سازی هدایت می‌کند و عملاً ذخایر ساحل خلیج مکزیک را در مدت کمی بیش از یک ماه به حداکثر ظرفیت می‌رساند.

وود مکنزی برآورد کرد که این امر پالایشگاه‌های آمریکا را مجبور می‌کند تا فرآوری نفت خام را بیش از ۲ میلیون بشکه در روز کاهش دهند تا از فراتر رفتن ذخایر از ظرفیت جلوگیری شود؛ کاهشی معادل ۱۲ درصد از فرآوری نفت خام پالایشگاه‌های آمریکا در نرخ‌های فعلی.

چشم‌انداز ممنوعیت صادرات گازوئیل آمریکا همچنان نامشخص است.

کاخ سفید روز چهارشنبه گزارش‌های رسانه‌ها مبنی بر آماده شدن برای ممنوعیت ۹۰ روزه صادرات گازوئیل را تکذیب کرد و کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا گفت که ممنوعیت، قیمت‌های فزاینده را تحت کنترل در نخواهد آورد. با این حال، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور، روز سه‌شنبه گفت که از این ممنوعیت حمایت می‌کند.

به گفته سه فرد آگاه از این گفتگوها، در این میان، رایت طی روز‌های اخیر با مدیران اجرایی چندین پالایشگاه بزرگ آمریکایی تماس گرفته است تا میزان حمایت از محدودیت داوطلبانه در صادرات گازوئیل را ارزیابی کند، چرا که دولت ترامپ به دنبال جایگزینی برای ممنوعیت کوتاه‌مدت است.

قیمت‌های بی‌سابقه گازوئیل تقاضا برای ممنوعیت صادرات را تحریک می‌کند

عامل محرک تقاضا برای ممنوعیت صادرات از سوی آمریکا، جهش قیمت گازوئیل است که هم در آمریکا و هم در اروپا به رکورد‌های بی‌سابقه‌ای رسیده است. بر اساس گزارش انجمن خودروسازان آمریکا (AAA)، روز پنجشنبه قیمت‌ها در آمریکا در سطح بالای ۶.۵۱۴ دلار در هر گالن باقی ماند، زیرا جنگ آمریکا با ایران عرضه جهانی را مختل کرده است.

این موضوع می‌تواند با دامن زدن به تورم و تحمیل باری بسیار سنگین بر دوش کشاورزان که یکی از پایگاه‌های اصلی رأی حزب هستند، برای حزب جمهوری‌خواه ترامپ در انتخابات میان‌دوره‌ای نوامبر دردسرساز شود.

جنگ ایران این معمای بخش نفت آمریکا را از مسیر دیگری نیز پیچیده‌تر می‌کند: با افزایش هزینه‌های کشتیرانی.

افزایش تخفیف نفت خام آمریکا نسبت به نفت خام اروپا که به عنوان اسپرد WTI-Brent شناخته می‌شود، معمولاً تقاضا برای نفت آمریکا را تقویت کرده و صادرات را افزایش می‌دهد، زیرا معامله‌گران می‌توانند از طریق آربیتراژ و فروش آن در خارج از کشور سود ببرند. اما این موضوع به هزینه‌های حمل‌ونقل بستگی دارد.

جورجیوس ساکلاریو، تحلیلگر حمل‌ونقل در سیگنال ماریتایم گفت که افزایش نرخ کرایه حمل و در دسترس نبودن شناورها، تقاضا برای صادرات آمریکا را کم‌فروغ کرده و در گسترش اسپرد WTI-Brent نقش داشته است.

طبق داده‌های ردیاب کشتی کپلر، در حالی که اسپرد WTI-Brent در سه‌ماهه سوم روندی افزایشی داشته است، صادرات نفت خام آمریکا رشد قابل توجهی نداشته است.

بر اساس داده‌های سیگنال ماریتایم، حمل نفت خام از سواحل خلیج مکزیک آمریکا به بازار‌های آسیایی با یک نفتکش غول‌پیکر در حال حاضر حدود ۵۰ میلیون دلار کرایه حمل دارد، در حالی که قبل از وقوع جنگ ایران و افزایش حق بیمه خطرات جنگی، این رقم ۱۶ میلیون دلار بود.

به گفته باب یاوگر، مدیر معاملات آتی انرژی در میزوهو، تخفیفی که یک بشکه نفت خام آمریکا در برابر یک بشکه نفت اروپایی برای جبران هزینه‌های کشتیرانی به آن نیاز داشت، قبلاً حدود منفی ۴ دلار در هر بشکه بود. یاوگر گفت که در حال حاضر به دلیل افزایش شدید نرخ‌های حمل‌ونقل، احتمالاً این رقم دو برابر شده و به منفی ۸ دلار رسیده است.

شاهرخ زوخریت‌دینوف، مدیر اجرایی شرکت تجارت نفت نیترول‌اویل گفت: «نفت خام بین‌المللی دارای صرف کمیابی و لجستیک بالاتری است، در حالی که بشکه‌های آمریکا با هزینه‌های فعلی حمل‌ونقل برای ترخیص در خارج از کشور با مشکل مواجه هستند.»

طبق داده‌های LSEG، اسپرد WTI-Brent از ۷ ژوئیه منحصراً با تخفیف ۴ دلاری یا بیشتر معامله شده است. با این حال، طبق داده‌های کپلر، صادرات نفت خام آمریکا ماه به ماه نسبتاً ثابت مانده و از ژوئیه تا اوت تنها ۴۵ هزار بشکه در روز افزایش یافته و به ۳.۷۲ میلیون بشکه در روز رسیده است.

بر اساس داده‌های کپلر، بر مبنای میانگین سه ماهه، صادرات نفت خام آمریکا در ماه سپتامبر در حال حاضر در مسیر کاهش برای سومین ماه متوالی قرار دارد و به کمترین میزان خود از زمان آغاز جنگ ایران در ماه فوریه رسیده است.

زوخریت‌دینوف گفت: «یک اسپرد کاغذی عریض، دعوتی برای آزمایش آربیتراژ است، نه دلیلی بر اینکه مسیر آربیتراژ باز است.»