توافق ایران، عربستان، ترکیه و پاکستان بر ادامه گفت‌و‌گو‌ها در سایه حملات انصار الله

عربستان سعودی، ایران، ترکیه و پاکستان توافق کردند تا برای «صلح و امنیت» منطقه‌ای به گفت‌و‌گو‌ها ادامه دهند، همزمان با اینکه ائتلاف به رهبری عربستان در یمن اعلام کرد رگبار دیگری از موشک‌ها و پهپاد‌های شلیک‌شده توسط انصار الله به سمت این کشور را رهگیری کرده است.

مذاکرات روز دوشنبه در تهران نخستین تماس عالی‌رتبه میان ایران و این سه کشور — که در ماه اوت پیمان دفاع متقابل مکه را امضا کردند — از زمان آغاز جنگی بود که با حملات ایالات متحده و اسرائیل به ایران شروع شد و سپس به عربستان سعودی و یمن نیز گسترش یافت.

بر اساس رسانه‌های دولتی ایران، این چهار کشور در بیانیه مشترکی که اواخر روز دوشنبه صادر شد، «توافق کردند برای تقویت همکاری‌های میان چهار کشور منطقه‌ای، از جمله برای صلح و امنیت در منطقه، به گفت‌و‌گو ادامه دهند».

ترکی المالکی، سخنگوی ائتلاف، اوایل روز سه‌شنبه گفت سه فروند موشک بالستیک شلیک‌شده توسط انصار الله به مقصد استان شرقی عربستان رهگیری شده‌اند و هیچ تلفاتی نداشته است. او افزود که چهار پهپاد به سمت جنوب این پادشاهی نیز سرنگون شدند.

ائتلاف اعلام کرد که غروب دوشنبه نیز سه پهپاد دیگر را بر فراز ریاض و جنوب عربستان سرنگون کرده است.

انصار الله واکنشی فوری به این موضوع نشان ندادند.

عربستان سعودی اعلام کرد سفر به تهران با هدف گشودن کانال‌های مذاکره برای «جلوگیری از بازگشت تنش‌زایی نظامی» انجام شده است. این پادشاهی، شاهزاده خالد بن سلمان آل سعود، وزیر دفاع و برادر کوچک‌تر ولیعهد محمد بن سلمان را اعزام کرد. پاکستان فیلد مارشال عاصم منیر، فرمانده ارتش خود، و ترکیه ابراهیم کالین، رئیس سازمان اطلاعات خود را فرستادند.

رسانه‌های دولتی ایران تصاویری از مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، و محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، در جریان این دیدار‌ها منتشر کردند.

یک مقام ارشد امنیتی پاکستان به خبرگزاری رویترز گفت که تمرکز این مذاکرات بر ایجاد یک شبکه عدم تجاوز منطقه‌ای بوده است. این مقام افزود که دستورکار این نشست همچنین شامل مذاکرات میان ایالات متحده و ایران، حملات انصار الله به عربستان سعودی، تنگه هرمز و محاصره بنادر ایران توسط ایالات متحده بوده است.

یک مقام دیگر پاکستانی به رویترز گفت که منیر با تایید دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، برای پیگیری دیپلماسی، پیشنهادی را به ایران ارائه داده است که چیزی برای هر دو طرف واشنگتن و تهران به همراه دارد. به گفته این خبرگزاری، مقام مذکور جزئیاتی ارائه نکرد.

این مقام افزود که کشور‌های عضو پیمان مکه به همراه قطر می‌توانند در صورت پذیرش این پیشنهاد، به عنوان ضامن عمل کنند.

در همین حال، رضایی، مقام ارشد امنیتی ایران، گفت که این سفر نشان داد «تهدیدات» ایالات متحده تأثیر اندکی بر کشور‌های جهان دارد. او همچنین از یک «فضای جدید و مثبت» در منطقه سخن گفت.

پیش‌تر، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، گفته بود که این نشست که در جریان سفر هفته گذشته منیر به تهران پیشنهاد شده بود، می‌تواند گامی نخستین به سوی ترتیبات امنیتی منطقه‌ای باشد.

این مذاکرات در حالی انجام شد که تنش‌ها میان واشنگتن و تهران اخیراً بالا گرفته است؛ ترامپ روز جمعه گفت ممکن است ایالات متحده بار دیگر به ایران حمله کند.

میانجی‌گری به رهبری پاکستان و قطر در ماه ژوئن یک توافق صلح موقت ایجاد کرده بود، اما درگیری میان ایران و ایالات متحده به زودی از سر گرفته شد. پس از آن، درگیری میان انصار الله همسو با ایران و عربستان سعودی زبانه کشید و جبهه جدیدی را گشود و بحران انسانی را در یمن عمیق‌تر ساخت.

انصار الله ماه گذشته در یک تهاجم برق‌آسا مناطق راهبردی در امتداد ساحل دریای سرخ یمن را از نیرو‌های دولت حامی عربستان تصرف کردند و ضدحمله‌ای را برانگیختند. عربستان سعودی از آن زمان حملات خود را به این گروه تشدید کرده است.

انصار الله مکرراً فرودگاه‌ها، بنادر و تأسیسات نفتی عربستان را هدف قرار داده‌اند. حمله این ماه به فرودگاه بین‌المللی ملک خالد در ریاض، مرگبارترین حمله به این پادشاهی در بیش از یک دهه گذشته، دست‌کم ۱۳ کشته و بیش از ۳۰۰ زخمی بر جای گذاشت.

پیش‌تر در روز دوشنبه، انصار الله مدعی حمله دیگری به فرودگاه ریاض و همچنین ایستگاه‌های پمپاژ نفت خام در غرب و شرق عربستان شدند. ائتلاف تحت رهبری عربستان اعلام کرد که این موشک‌ها رهگیری و منهدم شده‌اند.

این ائتلاف همچنین اعلام کرد که حملات تلافی‌جویانه انجام داده و پنج تونل مورد استفاده برای ذخیره موشک‌های بالستیک، چهار پرتابگر موشک و یک انبار موشک را منهدم کرده است.

جنگ گسترده‌تر همچنین کشتیرانی در تنگه هرمز را محدود کرده و قیمت سوخت را بالا برده است.

مصر، شریک بزرگ مالی و سیاسی عربستان سعودی، نیز به این درگیری نزدیک‌تر شده است. پارلمان این کشور روز دوشنبه به ارتش اجازه داد تا در دفاع از این پادشاهی کمک کند.