زندگی 30درصد ایرانیها در گرداب «کرونا»
افراد شاغل در کسبوکارهای فصلی، روزمزد و کاذب در این روزهای خانهنشینی ایرانیها و تعطیلی بازارها چه وضعیتی دارند؟ درآمد آنها در آستانه سال نو از کجا تامین خواهد شد؟ آیا دولت برنامهای برای ارایه بسته حمایتی از این خانوارها دارد؟ حسن طایی، کارشناس بازار کار در اینباره به «فراز» میگوید: «دهکهای اول، دوم و تا حدودی سوم یعنی 30درصد جمعیت کشور این روزها شرایط سختی را سپری میکنند که با توجه به تنگنای اقتصادی دولت و تخصیص منابع به حوزه بهداشت برای مقابله با ویروس کرونا بعید بهنظر میرسد بتواند بسته جدیدی را برای حمایت از این اقشار تعریف کند.»
شیوع ویروس کرونا در آخرین روزهای سال، وضعیت کسبوکارها را پیچیدهتر کرده این درحالی است که امسال برای اقتصاد ایران، سالی بحرانی بود و حالا در آخرین روزهای سال، شیوع کرونا وضعیت را پیچیدهتر کرده است.
با هر چه پیشروی این ویروس در ایران مشاغل یکییکی بسته به نوع فعالیتشان تغییراتی را در میزان حضور یا انجام دورکاری کارمندان و کارگرانشان اعمال کردند. اما در این میان مشاغلی هستند که با تردد بسیار محدود این روزهای مردم در خیابانها بهطورکلی در این چند روز از بین رفتهاند؛ مثل دستفروشی که به امید رسیدن به اواسط بهمن و شروع خریدهای نوروزی مردم، سوز و سرمای زمستان را تحمل میکرد تا شب عید با دستانی پر به خانه بازگردد. اما با گسترش این ویروس، مشاغلی از این دست، یا کارگران روزمزد یا کسبوکارهای فصلی به شدت تحتتاثیر این اتفاق قرار گرفتهاند.
تلاش دولت؛ کاهش مشکلات اقتصادی مردم
همه اینها باعث شده تا رییسجمهوری در تازهترین جلسه هیاتدولت گفته است: «اعضای دولت همه تلاش خود را بهکار گرفتهاند تا صدمات بیماری کرونا بر اقتصاد و زندگی مردم را به حداقل کاهش دهند. کرونا اکثر کشورهای جهان را گرفتار و مشکلات زیادی را برای همه مردم ایجاد کرده برای همین تلاش دولت به حداقل رساندن صدمات بیماری کرونا بر اقتصاد و زندگی مردم است.» این سخنان حسن روحانی این پرسش را مطرح میکند که آیا دولت برنامهای برای حمایت از برخی اقشار جامعه دارد؟
یک اقتصاددان در پاسخ به این سوال به «فراز» میگوید: «درحال حاضر دولت از طریق ارایه یارانه و بسته کمکمعیشتی میتواند تا حدودی به خانوار با درآمد پایین کمک کند قبول که این مبالغ کم است اما توان مالی دولت را هم باید در نظر گرفت که چه مشکلاتی دارد.»
تعطیلی فروش فصلی آخر سال
به گفته طایی «باید واقعیت را بپذیریم؛ ناگهان با مسالهای مواجه شدیم درحالی که فروش فصلی آخر سال معمولا از 15 بهمن تا اوایل اردیبهشتماه است و با شیوع ویروس کرونا درآمد حاصل از این بازه زمانی برای فعالان این بخش از بین رفته است.»
این استاد اقتصاد دانشگاه با اشاره به تاثیرپذیری گردشگری، خدمات مالی، خرید و فروش، هتلها و رستورانها از این بحران، توضیح میدهد: «با توجه به سفرهای زیادی که در این فصل انجام میشود مشاغل در مناطق بینراهی از سوپرمارکتها گرفته تا مکانهای اقامتی بار خود را در همین مدت میبندند تا درآمد حاصل از آن بتواند تا حدودی یک سال آنها را پوشش دهد. اما سال 98 پدیدههای پیدرپی و ضربات سنگینی بر اقتصاد خرد وارد شد که شیوع ویروس کرونا کوبندهتر از بقیه بوده است و به کسبوکارهای خانگی خرد و کوچک صدمه جدی وارد کرده است بنابراین دستمزدبگیرها در این بخش متحمل خسارت شدهاند.»
موکول شدن کارها به بعد از بحران
طایی پیشبینی میکند: «تا پایان سال وضعیت درآمدی این قشر بهبودی پیدا نکند اما امید است که بعد از پایان تعطیلات نوروزی و با کنترل جدی این بیماری همهگیر وضعیت این مشاغل نیز سامان یابد.»
به اعتقاد این کارشناس بازار کار «بهطور معمول در این مقطع زمانی خرید و سفر زیاد انجام میشود، این اقدام ایرانیها حذف نمیشود بلکه به زمان بعد از این بحران موکول خواهد شد برای همین صدمه وارد شده به کسبوکارها جبران میشود اما الان شرایط سختی دارند.»
بعید است بسته حمایتی جدید تعریف شود
طایی با بیان اینکه «بسیاری از منابع دولت برای مقابله با این ویروس و بیماری درحال هزینه شدن است» میگوید: «تلاش برای بهبود بهداشت محیط و ارایه منابع به کارخانهها بهمنظور فعالسازی و تولید وسایل موردنیاز از جمله هزینههای تحمیلی به دولت است بنابراین بعید است دولت امکان تعریف بسته جدید حمایتی از برخی خانوارها را داشته باشد.»
تاکید این اقتصاددان این است که «تنها راه برونرفت از بحران شیوع کرونا و قابلتحمل شدن زندگی برای همه ما همدلی و همیاری است. اما انجام فعالیتهایی بهشکل فردی، ارایه خدمات از سوی سازمانهای مردم نهاد، جمعیت هلالاحمر، کمیتهامداد و بهزیستی میتواند در این برهه حساس به خانوارهای کمدرآمد کمک کند.»
به گفته طایی «اگرچه درحال حاضر سمنها قوی نیستند اما بهاندازه توان فعلی نیز میتوانند با فراخوان در صحنه حاضر شوند و برای همبستگی و همیاری اجتماعی کارهایی انجام دهند.»
گفتوگوی فراز با مهدی نصرتی، اقتصاددان
- تازهها
- پربازدیدها
گفتوگوی فراز با مهدی نصرتی، اقتصاددان
حاکمیت ایران: یمنیها مستقل هستند، صداوسیما: ما به یمن گفتیم باب المندب را ببندند!
گفتوگوی فراز با سخنگوی صنعت آب کشور
گزارش تصویری اختصاصی فراز از مراسم بدرقه رهبر جانفدا
علی باقری دبیر کل حزب اطلاحطلب «عهد» در گفتگو با فراز: