راهکار کوتاه‌مدتی جز بهبود فضای سیاسی برای تورم وجود ندارد

مرتضی عزتی کارشناس اقتصادی در گفتگو با فراز درباره مهار تورم گفت: دولت هرکاری می‌توانست انجام داده است. در چندسال اخیر تجربه نشان داده بیشتر از این کاری از عهده دولت برنمی‌آید همچنین دولت توان بیشتر از این ندارد. وضعیت اقتصاد به گونه ایی که دولت نمی‌تواند تورم را کاهش دهد. علت اصلی این است که برخی از عواملی که ایجاد تورم کرده دست دولت نیست، برخی هم در دست دولت ولی سیاست‌های دولت به قدر کافی کارا نیست.

وی ادامه داد: فلذا قسمت‌هایی که در دست دولت نیست دولت نیز نمی‌تواند کاری کند. عمده تورمی که الان داریم بخش‌هایی که دست دولت نیست. مثل تورم ناشی از افزایش قیمت ارز، تورم ناشی از انتظارات، تورم ناشی از فشار هزینه‌هایی که روی تولید وجود دارد. یک بخش از تورم را هم دولت ایجاد می‌کند که نمی تواند درست کند. بعنوان مثال، افزایش حقوق و دستمزدها را دولت ایجاد می‌کند و این باعث ایجاد هزینه تولید می‌شود. افزایش هزینه آب، برق، گاز و خدمات دیگری که دولت ارائه می‌کند در طی یکی دو سال گذشته چندصد درصد افزایش داشته است.

این استاد دانشگاه تصریح کرد: دولت این تورم ها را ایجاد کرده و نمی‌تواند کاری کند. یک بخشی حذف بخشی از یارانه‌ها و حذف ارز ۴۲۰۰ تومانی برای کالاهای اساسی بود که دولت انجام داد و تورم ایجاد کرد. دولت دنبال این نیست که اولویت را مهار تورم قرار بدهد. به نظر می‌رسد در شرایط فعلی با وضعیتی که در آن قرار داریم اقدام جدی و اساسی فوری دولت نمی‌تواند انجام دهد. اگر دولت بخواهد کار درستی کند ابتدا باید جو وفضای سیاسی را درست کند و امنیت اقتصادی را تامین کند.

عزتی براین باور است: دولت باید تلاش کند تحریم‌ها را رفع کند. همینکه توافق جدی برای برطرف کردن تحریم‌ها باشد می‌تواند روی تورم تاثیر بگذارد. متاسفانه این اقدام اساسی است که دولت انجام نداد. منظور من از دولت کل نظام حاکمیت است. دولتی‌ها یا عوامل خارجی یا عوامل دیگری باعث شده که این امر انجام نشود. عوامل دیگری که می‌تواند مهم باشد این است که دولت بخش‌هایی را که قیمت آن افزایش می‌یابد که می‌تواند با سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی کاهش دهد را جلوگیری کند. تعرفه تجاری و صنعتی برق در یکسال و اندی اخیر صد درصد افزایش یافته است.

این کارشناس افزود: نرخ برقی که سال گذشته برای فردی با مصرف مشخص در تجاری یک میلیون بود الان پنج میلیون است. همان مقدار مصرف و همان شرایط است و این نرخ افزایش یافته است. بخشی برای تعرفه مصرفی و بخشی نیز برای آبونمان که افزایش یافته است. شاید افزایش آبونمان بیشتر است. بویژه برای صنعتی و تجاری که افزایش بیشتری داشته که او هم باید در هزینه‌های خود وارد کند. پیچیدگی کار با دشواری که اینها مسائلی که بخشی را دولت ایجاد کرده است.

عزتی در پایان با اشاره به راهکاری که دولت باید برای کنترل تورم پیاده کند خاطرنشان کرد: هیچ راهکار کوتاه مدتی وجود ندارد مگر اینکه دولت یکباره اقدامی کند که مثل اقدامات سیاسی رفع تحریم‌ها و مشابه این انجام دهد. اگر دولت بتواند چنین کاری کند می‌تواند موفق شود اما در کوتاه مدت چندان توان اصلاح امور را ندارد. ولی در میان مدت می‌تواند فضای سیاسی و فضای داخلی را بهبود ببخشد و تولید را افزایش دهد. اگر تولید افزایش یابد مشکلات ما حل خواهد شد. ولی با شرایطی که ایجاد شده چنین چیزی امکان‌پذیر نیست. تنها یا بهترین راه کوتاه مدت این است که فضای سیاسی و التهابات سیاسی را از بین ببرد.