دیدار فرمانده واگنرها با پوتین و ماجرای تحلیل‌گران ایرانی

«دیمیتری پسکوف»، سخنگوی کاخ کرملین امروز اعلام کرد که ولادیمیر پوتین، رییس جمهوری روسیه، تنها پنج روز پس از شورش نظامی کوتاه واگنرها در روسیه، با یوگنی پریگوژین، سرکرده این گروه مزدور دیدار کرده‌است. «فرصت‌های شغلی» بیشتر در آینده، از جمله مواردی بود که در این دیدار مورد بحث واقع شده است.

شورش ماه گذشته واگنرها در روسیه در ساعات ابتدایی، به عنوان یکی از بزرگترین چالش‌های پوتین برای حفظ مشروعیتش در این کشور قلمداد می‌شد. واگنرها در موازات با ارتش رسمی روسیه، خودنمایی مهمی در جنگ اوکراین داشتند و فتح بسیاری از مناطق اوکراین به دست مزدوران این گروه نظامی رقم خورد. از همین جهت، شوریدن‌شان علیه وزارت دفاع، ارتش و حکومت مرکزی روسیه از پیچیدگی‌های ویژه‌ای برخوردار بود. به همین جهت، بسیاری از کارشناسان و تحلیل‌گران مسایل روسیه و جنگ اوکراین نیز از اظهار نظر در این مورد پزهیر می‌کردند. در این بین اما، کاربرانی که در شبکه‌های اجتماعی به عنوان تحلیل‌گر معرفی شده یا از بازخورد زیادی از جانب مخاطبان برخوردارند، در ساعات ابتدایی شورش واگنرها، همه چیز را تمام شده می‌دانستند.

تحرکات نظامی گروه پریگوژین، با اعلام آتش‌بس توسط او، در کمتر از یک شبانه‌روز به پایان رسید و آرامش نسبی به خیابان‌های تصرف‌شده بازگشت. امروز، خبر دیدار پوتین با سرکرده واگنرها پس از شورش جنجالی در حالی منتشر شد که سرنوشت نهایی برخورد مقامات کرملین با واگنرها همچنان در هاله‌ای از ابهام است. با این حال اما، اشاره‌ای کوتاه به تحلیل‌های پرطمطراق کاربران توییتر، خالی از لطف نیست.

«محمدعلی جنت‌خواه»، از جمله کاربرانی است که تحلیل‌هایش از شورش واگنرها سر و صدای زیادی به پا کرد. او پیش‌تر مدیر وب‌سایت طرفداری بود که بعدها با سخنانش در پلتفرم کلاب‌هاوس شناخته شد. او با اشاره به شورش نظامی در روسیه با نوشتن «از فردا بازار جام زهر توی تهران داغ می‌شه» گفته بود: «توصیه به جمهوری اسلامی: قبل از سقوط پوتین، به سرعت اینترنت رو باز کنید، دست از حجاب اجباری بردارید، خودخواسته و سریع استحاله کنید». او در ادامه این توییت تاکید کرده بود که «این توصیه شوخی نیست» و کاملا جدی است.

او در توییتی دیگر، با تشبیه پریگوژین به «حر بن ریاحی» نوشته بود: «پریگوژین می‌تونه نقش حر بن ریاحی رو ایفا کنه و بیاد تو سمت اوکراین بجنگه. اون وقت قشنگ می‌شه».

جنت‌خواه پیش‌تر در توییت نوشته بود که یک تحلیل ۶۵ صفحه‌ای را که «به نفع همه است» به قیمت دو میلیارد تومان به فروش گذاشته است. او پس از مدتی اعلام کرد که این توییت را محض شوخی و با هدف بلاک کردن تعدادی از کاربران نوشته است.

در میان تمام مطالب مربوط به شورش واگنرها، کاربری با نام «سجاد عابدی» نیز توییتی را با متن «دیکتاتور، به پایان سلام کن»‌ منتشر کرده بود که مورد توجه دیگر کاربران این شبکه اجتماعی واقع شد. او نیز بعدها اعلام کرد که این مطلب، درون‌مایه طنز داشته است.

ماجرا در صفحات کارشناسان اما کمی متفاوت بود. بیشتر این افراد، توصیه می‌کردند که به دلیل پیچیدگی‌های موضوع، باید ۴۸ تا ۷۲ ساعت صبر کرد و از شتاب‌زدگی در تحلیل پرهیز نمود. پریگوژین، پیش از رهبری مزدوران نظامی واگنر، رابطه نزدیکی با پوتین و سایر مقامات مسکو داشت. طبیعی است که در هم تنیدگی روابط این الیگارش روس با شبکه حکومتی در روسیه، به خودی خود، همه کنش‌ها و واکنش‌های او در موضوعات مختلف را نیز دچار پیچیدگی می‌کند.

خبر دیدار رییس جمهوری روسیه با یار روزهای قدیمش درست ۵ روز پس از شوریدن علیه مسکو، حالا تعجب بسیاری را برانگیخته است. خبری که شاید امکان پیش‌بینی درستی از سرنوشت پریگوژین و گروه شبه‌نظامی‌اش حاصل نکرده اما به وضوح، پیچیدگی شرایط روسیه، به ویژه در کش و قوس جنگ اوکراین را به رخ می‌کشد. باید منتظر نظرات کارشناسانه بعدی تحلیلگران توییتر باشیم. نظراتی که هرچه باشد، بعید است اقرار به اشتباهات پیشین در آن دیده شود.