سخنگوی جبهه اصلاحات: اصلاح قانون انتخابات برای کاهش مشارکت است

بخشهایی از مصاحبه را می خوانید:

با قانون جدید انتخابات مصوب مجلس یازدهم، فضای خاصی در انتخابات شکل گرفته است. تحلیل شما از قانون انتخابات و اتمسفر پیرامونی آن چیست؟

به نظر می‌رسد، برخی افراد و جریانات به عمد شرایطی به وجود آورده‌اند تا انگیزه مردم برای حضور در انتخابات کاهش یابد. این جریانات نگران هستند که اگر بستر برگزاری یک انتخابات آزاد فراهم شود، مشارکت‌ها افزایش یافته، زمینه توفیق این جریان اقتدارگرا فراهم شود. این جریانات تمامیت‌خواه، سایر افراد و گروه‌های سیاسی را حذف کرده تا مردم میلی به حضور در انتخابات نداشته باشند و فرصت برای پیروزی این طیف فراهم شود.

طبیعی است اگر زمینه مشارکت مردم در انتخابات فراهم شود، گفته حدادعادل برای شکل‌گیری مجلسی انقلابی‌تر از مجلس یازدهم عملی نمی‌شود. نمایندگانی که در مجلس یازدهم هستند نسبتی با مطالبات اکثریت جامعه ندارند. عملکرد دولت انقلابی و مجلس انقلابی هم در حوزه‌های مختلف به تصویر کشیده شده است. عملکرد دولت و مجلس در حوزه معیشت و مشکلات اقتصادی است که مردم را به چاه‌های ویل فقر کشانده است. حکومت اگر واقعا به فکر انتخابات حداکثری است باید در درجه نخست اعتماد از دست رفته مردم را باز می‌گرداند، نه اینکه به سمت محدودیت‌ها و فیلترینگ بیشتر حرکت می‌کرد و رویه‌های غلطی که مورد نقد و اعتراض جامعه است را به قانون بدل کند. مردم امروز انتقادات زیادی به عملکرد مجلس و دولت انقلابی دارند. این ساختار یکدست اعتماد مردم را از میان برده، حق انتخاب شدن و انتخاب کردن را از آنها سلب کرده و فشارهای معیشتی دامنه‌دار را برآنان وارد ساخته است.

شما می‌گویید، « نمی‌گذارند»، اما چه کسانی نمی‌گذارند؛ آیا از کلیت سیستم صحبت می‌کنید یا جریان خاصی که خود را فراتر از قانون می‌داند؟ چون راس هرم تصمیم‌سازی در این کشور تا به امروز 3بار از ضرورت برگزاری انتخابات رقابتی، آزاد و سالم سخن گفته است.

به هر حال جریانی خاص که برگرفته از رویکرد فکری جریان مصباح و انجمن حجتیه است، امروز سکان هدایت ساختار مدیریتی کشور در بخش‌های اجرایی، تقنینی و مدیریتی کشور را به دست گرفته است. با تسلط این جریان نه تنها موضوعیت انتخابات از بین رفته و بی‌معنی شده، بلکه نهادهای انتخاباتی هم از کارکرد اصلی خود دور شده‌اند. آقایان طرحی را در مجلس برای اصلاح قانون انتخابات پیش برده‌اند که قبلا با اصرار نمایندگان به مجمع رفته بود، سپس بدون بازگرداندن این قانون و پند گرفتن از آن، مجدد بررسی و به صورت ضرب‌الاجلی این قانون تصویب شد تا زمینه مشارکت به حداقل برسد و افراد دارای مقبولیت وارد صحنه نشوند.

چرا فکر می‌کنید این قانون ضد مشارکتی است؟

دلایل زیادی وجود دارد؛ مثلا در قانون جدید بحث پیش ثبت‌نام‌ها گنجانده شده است، بدون اینکه زمینه‌های آن فراهم شده باشد. در قانون جدید آمده، افرادی که پیش‌ثبت‌نام می‌کنند باید کد رهگیری دریافت کنند. اما هیچ کدام از ثبت‌نام‌ها تا به امروز با کد رهگیری نبوده است. این در حالی است که بر اساس قانون جدید پیش‌ثبت‌نام بدون دریافت کد رهگیری به منزله رد ثبت نام است. از سوی دیگر اسم این مرحله را پیش‌ثبت‌نام گذاشته‌اند، اما در واقع ثبت‌نام نهایی است، چون افرادی که از این مرحله عبور نکنند، نمی‌توانند در مراحل‌نهایی انتخابات ورودی داشته باشند. ثبت‌نام در شرایطی آغاز شده که دعوت از معتمدان صورت نگرفته است. ضمن اینکه هنوز هیات‌های اجرایی انتخابات شکل نگرفته‌اند. همه این کاستی‌ها بر اثر تصویب قانون انتخابات با عجله و با اهداف خاص است. این روند ایجاد شده، چون جریان تمامیت‌خواه می‌داند مشارکت بالا به معنای شکست آنهاست، بنابراین تلاش می‌کند تا زمینه کاهش مشارکت در انتخابات را فراهم سازد. از این منظر هرآنچه راه برای حضور اصلاح‌طلبان در انتخابات وجود داشت، مسدود شده است، بعد انتظار دارند اصلاح‌طلبان با دست بسته و ذیل شرایطی که تناسبی با مطالبات مردم و حقوق اساسی ملت ندارد، اجبارا مردم را دعوت به حضور در انتخابات کنند. اما همه باید بدانند مردم با دعوت هیچ فرد و جریانی وارد انتخابات نمی‌شوند. مردم آگاهند و تنها زمانی در انتخاباتی شرکت می‌کنند که احساس کنند حضورشان تعیین‌کننده و اثرگذار است. اگر قرار باشد، اعتماد از مردم سلب شود و حکومت هم هیچ تلاشی برای بازگشت اعتماد از دست رفته مردم نکند، مردم خودشان تصمیم‌گیری می‌کنند.

برخی چهره‌های اصولگرا این روزها قصد دارند توپ عدم مشارکت در انتخابات را به زمین اصلاح‌طلبان بیندازند. غلامعلی حدادعادل اخیرا اعلام کرده که اصلاح‌طلب‌ها فعلا ناز کرده و نهایتا هم در انتخابات شرکت می‌کنند. واقعا این‌گونه است؟

اصلاح‌طلبان ناز نمی‌کنند، بلکه در حال تشریح و تحلیل واقعیت‌های موجود هستند.تلاش می‌کنند حجت را تمام کرده و به حاکمیت نشان دهند انتخابات و جمهوریت چه ملزوماتی دارد و حاکمیت چگونه می‌تواند مردم را با خود همراه کند. حداد عادل می‌گوید اصلاح‌طلبان، اول ناز کرده و بعد شرکت می‌کنند! لازم نیست ناز اصلاح‌طلبان را بخرد، حاکمیت باید ناز مردمی را بخرد که در همه برهه‌ها از کشور و جمهوری اسلامی دفاع کرده‌اند اما امروز در شرایط دشوار اقتصادی، ارتباطی، اجتماعی و... قرار دارند و محدودیت‌های فراوانی از سوی سیاستگذاران پیش پای آنان قرار داده شده است. نظرسنجی‌ها حاکی است وضعیت انتخابات 1402 در امتداد وضعیت انتخابات سال‌های 1400 و 98 خواهد بود.

با این توضیحات می‌توانید شفاف بگویید راهبرد اصلاح‌طلبان در انتخابات 1402 چیست؟

راهبرد اصلاح‌طلب‌ها در این دوره از انتخابات که در بیانیه جبهه اصلاحات هم مورد تاکید قرار گرفت، راهبرد 15بندی سید محمد خاتمی است.امیدواریم حاکمیت بندهای این بیانیه را مورد توجه قرار داده و زمینه ارتباط نزدیک با مردم و مطالبات مردم را فراهم سازد.

مهم مردم هستند نه اصلاح‌طلبان، اصولگرایان و... اگر این احزاب اهمیت و ظرفیتی دارند در نزدیکی به مطالبات مردم است. اگر قرار باشد هزینه عدم مشارکت مردم در انتخابات به گردن اصلاح‌طلبان بیفتد ابتدا باید زمینه‌های مشارکت فراهم شود، بعد مسوولی برای موضوع مشارکت تعیین شود.البته مردم کاملا آگاهند و می‌دانند کدام دسته، گروه و جریان، تمامیت‌خواه هستند و مطالبات آنها را کنار گذاشته‌اند.