کالابرگ الکترونیک زیر ذره‌بین مردم | کمبود و گرانی در بازار

به گزارش روزنامه اینترنتی فراز به نقل از ایرانا؛ سه هفته از اجرای طرح کالابرگ الکترونیک می‌گذرد؛ طرحی که با هدف اصلاح نظام یارانه‌ای و انتقال یارانه از ابتدای زنجیره تولید به مصرف‌کننده نهایی اجرا شد. بررسی میدانی از فروشگاه‌ها و میادین میوه و تره‌بار تهران نشان می‌دهد اگرچه استقبال عمومی از این طرح قابل توجه بوده، اما مشکلات اجرایی همچنان تجربه خرید شهروندان را تحت تأثیر قرار داده است.

طبق آمار‌های رسمی، تاکنون بیش از ۷۰ میلیون نفر برای خرید کالای اساسی با کالابرگ مراجعه کرده‌اند و ارزش خرید انجام‌شده از مرز ۷۵ همت عبور کرده است؛ آماری که از مشارکت گسترده مردم در این طرح حکایت دارد.

کالا‌های مشمول و وضعیت عرضه

کالابرگ الکترونیک ۹ تا ۱۱ قلم کالای اساسی را در سه گروه پروتئینی، لبنیات و خواروبار پوشش می‌دهد. این اقلام شامل گوشت مرغ، گوشت قرمز، تخم‌مرغ، شیر، ماست، پنیر، برنج، روغن، ماکارونی، قند و شکر و حبوبات است.

بررسی‌ها نشان می‌دهد بیشتر این کالا‌ها در بازار موجود است، اما به دلیل استقبال گسترده در روز‌های نخست اجرای طرح، عرضه برخی اقلام با وقفه یا محدودیت همراه شده است. در فروشگاه‌های زنجیره‌ای بزرگ، صف‌های طولانی مشاهده نمی‌شود و اغلب کالا‌ها در دسترس هستند؛ با این حال در برخی فروشگاه‌های کوچک‌تر، اقلامی مانند روغن، برنج، ماکارونی و مرغ به‌صورت محدود عرضه می‌شود.

در برخی مراکز، سهمیه‌بندی اعمال شده و برای هر خانوار تنها یک بطری روغن پخت‌وپز، یک کیسه ۱۰ کیلویی برنج، سه بسته ماکارونی و یک عدد مرغ عرضه می‌شود. در مواردی نیز فروشگاه‌ها از عرضه گوشت قرمز، مرغ یا برنج خودداری کرده‌اند.

سردرگمی خریداران و مراجعه به چند فروشگاه

برخی شهروندان از نبود کامل سبد کالایی در یک فروشگاه گلایه دارند. به گفته آنها، گاهی تنها یک یا دو قلم از کالا‌های مشمول در دسترس است و برای تکمیل خرید، ناچار به مراجعه به چند فروشگاه مختلف می‌شوند. هرچند مسئولان تأکید دارند امتیاز کالابرگ حذف نمی‌شود، اما این وضعیت موجب سردرگمی و نارضایتی بخشی از مردم شده است.

همچنین برخی شهروندان اعلام می‌کنند گوشت قرمز و مرغ اغلب در ساعات ابتدایی روز عرضه می‌شود و خیلی سریع به فروش می‌رسد. اختلال‌های مقطعی سامانه کالابرگ نیز از دیگر مشکلات مطرح‌شده از سوی خریداران است.

افزایش قیمت‌ها؛ نگرانی اصلی مردم

یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های مطرح‌شده، افزایش قیمت برخی اقلام کالابرگی در هفته سوم اجرای طرح است. مشاهدات میدانی و اظهارات شهروندان نشان می‌دهد قیمت گوشت قرمز و مرغ نسبت به روز‌های آغازین اجرای کالابرگ، بین ۱۰ تا ۲۰ درصد افزایش یافته است.

به گفته یکی از فروشندگان فروشگاه‌های زنجیره‌ای، کالا‌های اساسی به‌صورت روزانه تأمین می‌شود، اما به دلیل ازدحام جمعیت، اقلامی مانند مرغ و برنج خیلی زود به پایان می‌رسد. در مقابل، لبنیات، تخم‌مرغ و حبوبات معمولا بدون محدودیت عرضه می‌شوند. قیمت یک شانه ۳۰ عددی تخم‌مرغ در برخی فروشگاه‌ها حدود ۳۹۰ هزار تومان اعلام شده است.

یکی از شهروندان می‌گوید قیمت‌ها نسبت به مرحله اول اجرای طرح به‌طور محسوسی افزایش یافته است؛ به‌طوری‌که روغن مایع از حدود ۶۰۰ هزار تومان به ۸۰۰ هزار تومان رسیده و قیمت گوشت قرمز گوسفندی به حدود یک میلیون و ۶۰۰ هزار تومان افزایش یافته است.

مطالبات جدید از دولت

برخی شهروندان معتقدند کالابرگ تنها بخشی از نیاز‌های معیشتی خانوار را پوشش می‌دهد و اقلامی مانند شوینده‌ها از این سبد حذف شده‌اند. از سوی دیگر، قطع یارانه نقدی برای برخی دهک‌ها، به‌ویژه دهک‌های ۷ تا ۱۰، فشار مضاعفی بر معیشت خانوار‌ها وارد کرده است.

یکی از شهروندان سالمند با اشاره به قطع یارانه نقدی ۳۰۰ هزار تومانی می‌گوید: با کالابرگ سه میلیون تومانی تنها توانسته دو کیلوگرم گوشت قرمز خریداری کند و برای تأمین سایر کالا‌های ضروری با مشکل مواجه است.

در مجموع، هرچند آمار‌ها از استقبال گسترده مردم از طرح کالابرگ الکترونیک حکایت دارد، اما به نظر می‌رسد رفع ناهماهنگی در توزیع، کنترل قیمت‌ها و بازنگری در ترکیب سبد کالایی، شرط اصلی افزایش رضایت عمومی از این سیاست حمایتی است.