نورِ کم رمق شفافیت بر بودجه 47 میلیاردی سینماشهر!

گزارش های شفاف سازی مالی آن هم در حوزه هایی با گردش مالی گسترده، برای برخی از مردم از جمله نگارنده این گزارش ، بحث مهم و جذابی است. احتمالا اگر این شفاف سازی ارتباطی با پرده جادویی و جامعه بزرگ سینمایی کشور داشته باشد، جذابیت و اهمیت آن چندبرابر می شود. شاید به همین دلیل بود که حسین انتظامی ، پس از تکیه بر صندلی ریاست سازمان سینمایی، انتشار گزارش های عملکرد مالی حوزه هایی زیر مجموعه سینما را جز اولین برنامه های خود قرار داد و آن را عملی هم کرد. حال هم در تازه ترین اقدام خود، گزارشی از عملکرد مالی موسسه سینماشهر را در ۴ ماه ابتدایی سال جاری منتشر کرده است.

نگاهی کوتاه به موسسه سینماشهر

موسسه سینماشهر، یکی از واحدهای زیرمجموعه سازمان سینمایی کشور است که به مدیریت «مجید مسچی» و در زمینه فروش بلیت، ساخت سینما، تجهیز سالن های سینمایی و … فعالیت می کند. این موسسه با مأموریتی زیر ساختی در سازمان سینمایی فعالیت می‌کند و یکی از مسئولیت های اصلی آن حمایت از ساخت سینماهای جدید است. البته سینماشهر در تازه ترین اقدام خود در نیمه پایانی سال ٩٨ و در شرایطی که صنوف سینمایی نسبت به عملکرد سازمان سینمایی و صندوق اعتباری فرهنگ و هنر نسبت به عدم انجام وظایف حداقلیِ این نهادها یعنی اعمال بیمه‌ها معترض بودند، طبق گزارشی از «تابناک»، از طریق صندوق اعتباری فرهنگ و هنر به گروهی از سینماگران بیش از ۲.۶ میلیارد تومان سهمیه وام داد. به بیان ساده تر این موسسه به ده ها تن از اهالی سینما که عمدتاً از دو صنف عکاسان و صدابرداران متمرکز بودند، دست ‌کم ۲.۶ میلیارد تومان تسهیلات در قالب وام قرض الحسنه از طریق صندوق اعتباری فرهنگ و هنر داد و موجب اعتراض بسیاری از اهالی سینما شد.

صعود چند ده میلیاردی بودجه سینماشهر نسبت به سال های گذشته

برای بررسی سیاهه مالی موسسه سینماشهر ابتدا باید ببینیم که میزان بودجه تخصیص یافته آن چقدر بوده است. سال ٩٧ بودجه این موسسه ۶ میلیارد و ۴۵۰ میلیون تومان بود و طی ٩ ماه هزینه حمایت از ساخت سالن های سینمایی جدید شد. سال گذشته بودجه سینما شهر نزدیک به ۱٨ میلیارد تومان پیشنهاد شد که احتمالا به سبب زیر مجموعه بودن در سازمان سینمایی سهمی از ۶۰ میلیارد و ۶۰۰ میلیون تومان آن را هم در بر می گرفت. برای سال ۹۹، میزان بودجه این مجموعه به ۴۷ میلیارد و ۴۴۰ میلیون تومان رسیده است؛ رقمی که با خط و مشی سینماشهر که کمک به تولید، اکران و ساخت سالن های سینماست، آن هم در دوران ضربه کرونا به کسب و کار های وابسته به سینما چندان همخوانی ندارد. به ویژه آن که تاکنون از جزییات عملکرد این مجموعه در ساخت و تجهیز سینماهای کشور اطلاعات متقن و جزیی ارائه نشده است.

با این وجود جدول منتشر شده از سایت سازمان سینمایی، بعد از هر دوره انتشار سطرهای تازه به خود می بیند؛ مانند بندی که پیش از این کمتر مورد توجه بود و آن حمایت از ارتقاء فنی تولیدات سینمایی در حوزه تخصصی Cji و صداست که بودجه ٢ میلیارد و ۴۰۰ میلیون تومانی به آن اختصاص یافته است.

بودجه با تکیه بر جزییات اعتبارات

خروجی تازه‌ترین شفاف‌سازی سازمان سینمایی درباره سینماشهر باز مخاطب را باز با هزینه هنگفتی روبرو می‌کند که برای عنوانی «تازه ابداع» به نام «راهبری مدیریت…» خرج شده است! از بودجه ۴۷.۴۴ میلیاردی سینماشهر نزدیک به ۴میلیارد آن (دقیقا ۳میلیارد و ۸۹۰میلیون) برای این بند هزینه شده است، این که این راهبری مدیریت چیست و چگونه است که در سال جدید مدام باید در ریزهزینه‌های زیرمجموعه‌های دولتی سینما دیده شود جای پرسش دارد.

سطر جالب توجه دیگر مربوط به سمفاست؛ بیشتر از یک میلیارد (دقیقا ۱.۲۵۰میلیارد) در سینماشهر برای راه‌اندازی سامانه‌ سمفا هزینه شده است؛ سامانه‌ای که هنوز مهم ترین انتظار سینماگران از آن که تقسیم به‌لحظه عایدی فروش میان صاحبان آثار است را اجرایی نکرده است؛ بماند که اساسا مشخص نیست برای واسپاری طراحی سمفا چه مناقصه‌ای در سازمان برگزار شده و چرا طراحی و اجرای آن به سینماشهر واگذار شده نه یکی از صدها آی.تی.من های خلاق ایرانی.

از طرف دیگر و درحالی که سینماها کسادتر از همیشه هستند، اکران آنلاین رونق گرفته و بزرگترین سد عدم رشد اکران آنلاین نیز، قاچاق است، سینماشهر تنها ۵۰۰ میلیون تومان از بودجه‌ نزدیک ۵۰ میلیاردی اش را صرف صیانت کرده است؛ رقمی تنها معادل ده درصد از بودجه که دربرابر ضرر و زیان هنگفتی که قاچاقچیان بر پیکره سینمای ایران وارد کرده‌اند، رقم بسیار نازلی است.

در فهرست مالی سینماشهر به صرف هزینه‌های هنگفت برای سینماهایی متعلق به نهادهای حاکمیتی هم برخورد می‌کنیم! نهادهایی چون حوزه هنری که خود ردیف بودجه‌های مکفی دارند و مشخص نیست چرا باید برای ساخت یک پردیس از سینماشهر حمایت بلاعوض بگیرند!

اما سوال که سینماژورنال نیز به صراحت ان را بیان می کند این جاست که آیا «مجید مسچی» که از سال ۸۴ به مدیریت سینماشهر منصوب شده و بعد از ۱۵ سال هم چنان در این منصب قرار دارد، درباره پرسش های منتج از شفاف‌سازی حسین انتظامی درباره زیرمجموعه‌اش پاسخی دارد؟ شگفت‌انگیز است که از سال ۸۴ تاکنون این کشور چهار دولت و دو رییس جمهور و نزدیک ۵ معاونت سینمایی را به خود دیده ولی «مجید مسچی» هم چنان مدیر سینماشهر باقی مانده است. امیدواریم این ثبات مدیریت که انشاالله درنتیجه کارآمدی ‌ایشان است، عاملی برای پاسخ به پرسش های منتج از عملکرد مالی زیرمجموعه ایشان شود!