گوشت مردم نصف شده است!

در شرایط اقتصادی کنونی همواره برخی از کارشناسان و فعالان صنفی می‌گویند که سفر خانوارهای ایرانی رفته به رفته کوچک‌تر شده است و در همین رابطه تصاوریری از فروش اسکلت مرغ به جای مرغ در رسانه‌ها خبر ساز می‌شود که نشان از عمق فاجعه دارد. 

افزایش تورم و همچنین افزایش قیمت‌ها به صورت روزانه باعث شده است تا اقشار کم درآمد ایران حتی دیگر توان خوردن نان و ماست را هم نداشته باشند چه برسد به اقلام گران قیمت مانند گوشت قرمز و مرغ و ... .

مرکز آمار ایران در تازه‌ترین اطلاعاتی که در زمینه قدرت خرید ایرانیان اعلام کرده است نشان می‌دهد سرانه مصرف گوشت قرمز در ایران در طول ۱۰ سال گذشته به نصف رسیده است ولی این روند کاهش قدرت خرید شهروندان از سال ۵۷ ادامه داشته داشته است. بی‌شک این اقشار ضعیف جامعه هستند که این آمارها را پایین می‌آورند زیرا طبقات بالایی جامعه قدرت خرید اجناس و کالاهای گران قیمت‌تر را هم دارند و فشاری به آنها نخواهد آمد. باید دید که آیا دولت جدید می‌تواند با یارانه دادن به این اقشار سرانه مصرف را بالا ببرد!؟

باتوجه به داده‌های مرکز آمار ایران نرخ گوشت قرمز در چهار دهه گذشته تا به امروز سیری صعودی داشته است. از این‌ رو دور از انتظار نیست رفته به رفته گزارش‌ها و آمارهایی درباره کاهش میزان مصرف گوشت قرمز از سوی نهادها و سازمان‌های آماری از جمله مرکز آمار ایران یا بانک مرکزی منتشر شود. 

آنچه مشخص است با توجه به وضعیت اقتصادی ایران و به‌خصوص اقشار کم درآمد بالا رفتن قیمت گوشت قرمز ارتباطی مستقیم با مقدار مصرف گوشت در بین خانواده‌ها دارد و حتی مقایسه چندسال یک‌بار این سرانه هم شیب معکوس مصرف گوشت را نسبت به شیب قیمت‌ها مشخص می‌کند.

باتوجه به نمودار منتشر شده از سوی مرکز آمار ایران در دوره‌ای ۱۶ ساله  از سال ۸۴ تا ۱۴۰۰ میزان مصرف سالانه گوشت قرمز هر خانوار چهارنفره ایرانی از ۵۷ کیلوگرم به ۲۴ کیلوگرم رسیده است.

 یعنی هر عضو از خانواده‌ای ۴ نفره در ایران در بهترین وضعیت ممکن است به‌صورت متوسط ماهی ۵۰۰ گرم و روزی ۱۶ گرم گوشت قرمز مصرف کند که این آمار با سرانه جهانی فاصله زیادی دارد.

همچنین گفته می‌شود سرانه مصرف گوشت قرمز در کشور از ۱۲ کیلوگرم به ۶ کیلوگرم کاهش داشته است. در دوره‌ای کوتاه‌تر هم پژوهش‌های مرکز آمار نشان می‌دهد در دوره‌ای دوساله از سال ۹۵ تا سال ۹۷، مصرف گوشت قرمز از ۹.۶ کیلوگرم در سال به ۸.۵ کیلوگرم رسیده است. به این ترتیب بالابودن قیمت گوشت قرمز تحت‌تأثیر افزایش قیمت ملزومات پرورش دام و کاهش مصرف گوشت قرمز تحت‌تأثیر کاهش قدرت اقتصادی خانوارهای ایرانی و کاهش میزان تقاضا، سال به سال به شکلی محسوس رخ می‌دهد.

مرکز آمار همچنین براساس اطلاعات شاخص قیمت مصرف‌کننده گزارش کرده است قیمت هر کیلوگرم گوشت گوسفند از فروردین سال ۹۶ تا آبان‌ سال ۹۸ از ۳۶۱ هزار ریال به ۹۴۶ هزار ریال رسیده و افزایشی ۱۶۲ درصدی داشته است.

در همین بازه زمانی هم قیمت هر کیلوگرم گوشت گوساله از ۳۴۵ هزار ریال به ۸۴۶ هزار ریال افزایش یافته است. و بازهم در فاصله‌ای کوتاه‌تر، براساس گزارش مرکز آمار ایران، قیمت گوشت گوسفند از تیرماه سال ۹۹ تا خرداد سال ۱۴۰۰ از ۱۰۰ هزار تومان به ۱۳۵ هزار تومان رسیده است. همچنین متوسط قیمت گوشت گوسفند در تیر ماه ۱۴۰۰ به نسبت تیر ماه ۹۹ درحدود ۳۳ درصد افزایش داشته است.

متوسط قیمت گوشت گوساله هم از تیر ماه سال پیش تا خردادماه امسال از ۸۵ هزار و ۴۰۰ تومان به ۱۲۷ هزار تومان رسیده است. البته این قیمت در تیرماه به ۱۴۷ هزار تومان هم رسید اما متوسط قیمت تیرماه ۱۳۰ هزار تومان اعلام شده است. به این ترتیب متوسط قیمت گوشت گاو و گوساله از خرداد تا تیر افزایشی ۱.۸ درصدی و از تیرماه سال گذشته تا تیرماه سال‌جاری افزایشی ۵۱.۳ درصدی داشته است. در نتیجه این روند صعودی، سال به سال و ‌ماه به ‌ماه است که میزان مصرف گوشت در کشور کاهش قابل توجهی یافته است. به‌گفته شورای تامین دام کشور، متوسط مصرف گوشت قرمز در کشور معمولا یک‌ میلیون تن بوده اما امروزه به‌واسطه نبود تقاضا و کاهش قدرت خانوارهای ایرانی، به ۵۰۰ هزار تن رسیده است، درحالی‌که در میزان تولید تغییر قابل‌توجهی رخ نداده است.

سلام بر گیاه‌خواری؛ چند درصد مردم ایران گرسنه هستند؟

در ادامه نگاهی می‌اندازیم به میزان قیمت و سرانه مصرف گوشت در طول ۱۰ سال گذشته در ایران.

داده‌های این اینفوگرافیک برگرفته از داده‌های مرکز آمار ایران و نقل قول مقامات صنعت دام کشور در بازه‌های زمانی مختلف است و از آنجا که نحوه محاسبات و تخمین این اعداد در هر گزارش متفاوت است، اعدادی که در گزارش‌های آماری منتشر شده‌اند هم متفاوت از یکدیگرند؛ از این‌رو اعداد باید به‌صورت تخمینی درنظر گرفته شوند. همچنین قیمت گوشت قرمز به‌صورت میانگین بازار درنظر گرفته شده است زیرا قسمت‌های مختلف لاشه قیمت‌های متفاوتی نسبت به یکدیگر دارند.