زاکانی با دامادش در بهشت!

آن‌طور که به نظر می‌رسد، وضعیت نامناسب جسمانی«مصلحتی و احتمالی» شهردار تهران، که چندی پیش به بستری در بیمارستان و سپس استراحت در خانه انجامید؛ هم‎چنان ادامه دارد. زیرا در چند روز اخیر وی دو تن از افراد فامیل خویش را در شهرداری منصوب کرده است؛ در حالی‌که زاکانی در روزهای ابتدایی انتصابش طی بخشنامه‌ای ابلاغ کرده بود: «جذب و به‌کارگیری نیروی انسانی جدید تحت هرعنوان و با هر نوع وضعیت استخدامی اعم از (تمام‌وقت، نیمه‌وقت و پاره‌وقت، پیمانکاری، شرکتی، مشاوره‌ای، حق الزحمه‌ای، ساعتی و پروژه‌ای و حتی انجام خدمت به‌طور رایگان یا افتخاری) در شهرداری تهران ممنوع است.» اما گویا یا وضعیت جسمانی و یا وضعیت مدیریتی و تخصصی شهردار تهران به گونه‌ای است که وظایفش در بهشت را باید به شیوه همسایه‌ها یاری کنند، انجام دهد و به همین دلیل برادر داماد خود رضا صیادی را که پیش از این مشاورعالی رسانه و مدیرروابط عمومی سازمان تبلیغات بود، به‌عنوان سرپرست سازمان «زیباسازی» شهرداری تهران منصوب کرد. در سوابق تحصیلی و کاری رضا صیادی کمترین ارتباطی با تخصص‌های مورد نیاز برای زیباسازی شهرتهران مشاهده نمی‌شود. رضا صیادی که از نزدیکان محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس هم هست، در مصاحبه با خبرگزاری حوزه گفته از سال ۱۳۸۳ در مدرسه آیت‌الله ایروانی دوران طلبگی‌اش را شروع کرده و هم‌زمان کارهای رسانه‌ای و مطبوعاتی را آغاز کرده. او گفته که هم‌چنان به‌عنوان طلبه سطح سه حوزه مشغول به تحصیل است. اما داستان انتصاب‌های بدون توجه به تخصص و سابقه و البته فامیلی زاکانی به همین‌جا ختم نشده و وی در حکمی دیگر حسین حیدری (دامادش) را  به‌عنوان مشاور و دستیار ویژه شهردار در حوزه هوشمندسازی، فن‌آوری‌های نوین و نوآوری شهری منصوب نمود. حیدری بعد از فارغ‌التحصیلی در شرکت عرش مشغول به‌کار شد؛ شرکتی که در زمینه طراحی اپلیکیشن و سامانه‌های تحت وب است و اپلیکیشن‌های تلفن همراه «بادوم»، «خندوانه» و «گریپ‌فروت» را طراحی کرده است.

شاید از این جهت که انتصاب شخص زاکانی، طبق ماده ۳ آیین‌نامه اجرایی شرایط احراز تصدی سمت شهردار (شامل سوابق اجرایی کافی و نیز رشته تحصیلی مرتبط) نادیده گرفته شده-در حالی‎که پیش از صدور این حکم، سازمان بازرسی یادآوری کرده بود آیین‌نامه را در انتخاب شهردار باید مدنظر قرار داد- و وی به این شیوه نه چندان قانونی وارد بهشت شده، طبیعی می‌داند که در انتصاب‌هایش، رویکردی فامیل‌محور و بدون توجه به تخصص  و سابقه اطرافیانش داشته باشد و با این شیوه بتواند به کار خود در شهرداری ادامه بدهد.

تداوم هزار فامیلی در انقلاب دوم!

 با توجه به تاکید رهبرانقلاب مبنی بر معرفی سریع‌تر کابینه به مجلس، آن‌طور که انتظار می‌رفت رئیس‌جمهور در مراسم تحلیف، کابینه را معرفی نکرد و پس از آن‌هم چندین‌بار موضوع معرفی وزیران پیشنهادی به مجلس به تاخیر افتاد تا این‌که در نهایت وزیران پیشنهادی بعد از چند رفت و برگشت به پارلمان معرفی شدند. با مشغول شدن وزیران انتخابی رئیس‌جمهور در وزارتخانه‌ها، انجام تغییرات در وزارتخانه‌ها هم آن‌طور که باید و شاید با سرعت صورت نگرفت، یکی از دلایل این کندی و ریتم آهسته تغییرات در بدنه دولت، تاکید رئیس‌جمهور بر انجام تمامی «بررسی‌های لازم» و «اخذ تائیدیه‌های مورد نیاز» برای افرادی بود که به‌کار گرفته می‌شوند. اما درنهایت، مانند دولت‌های قبلی، آن‌چه عملا در حال وقوع است، انتصاب‌های مکرر و پرتعداد فامیلی در اغلب وزارتخانه‌ها و سازمان‌هاست. ماجرایی که در اوایل انقلاب اسلامی، از آن به‌عنوان «دولت هزارفامیل» یاد شده و به شدت مذموم بود. اما گویا در پی انقلاب دومی که دولت سیزدهم داعیه‌دار آن است، وقتی کسی به ریاست و مسئولیت می‌رسد، اقوام نزدیک خود را به‌عنوان مدیر دفتر یا رئیس دفتر و مشاور و...منصوب می‌کند.

این نوع انتخاب‌ها و انتصاب‌‎هایی که گاهی علنی می‌شوند-که در وزارت نفت هم اتفاق افتاد-بدون توجه به سابقه مدیریتی و تخصصی و تنها با تکیه بر سبقه و صبغه فامیلی با یادآوری دولت هزارفامیل، نه تنها نمی‌تواند اعتماد رنگ باخته سرمایه اجتماعی را بازگرداند که در حفظ همین مقدارهم موفق نخواهد بود. مگر این‌که تغییر رویه‌ای سریع و متناسب و با اعتماد به مردم و انتخاب نخبگان و کارشناسان متخصص از لایه‌های مختلف اجتماعی، اتفاق بیفتد.