آژیر قرمز برای لیست سفید فیلترینگ ‌‌‌‌‌‌

فراز: آخرین روزهای قطعی اینترنت و درست ۲۹ آبان ماه یعنی روزی که دسترسی شرکت ها و نهادهای دولتی به اینترنت مجددا برقرار شد ُدر توئیتر نامه ای از سازمان فناوری اطلاعات با عنوان آنی و بسیار مهم منتشر شد. این نامه به نهادهای دولتی ارسال شده بود و درخواست شده بود یک نماینده فنی نهادهای دولتی و اطلاعات مورد نیاز سامانه ها مانند وبسایت ها، ایمیل ها، سامانه های عملیاتی برخط و میزان وابستگی به خدمات خارجی به مرکز رصد و پایش شبکه ملی اطلاعات ارسال شود.

پیش از این و ۴ سال قبل «عبدالصمد خرم آبادی» دبیر کارگروه تعیین مصادیق مجرمانه گفته بود که دبیرخانه کارگروه از وزرای علوم و بهداشت درخواست کرده اند فهرست سایت های علمی و تخصصی مورد نیاز اساتید، دانشجویان و پژوهشگران را تهیه و اعلام کنند تا فهرست دبیرخانه تکمیل شود و اگر این وزارتخانه ها فهرست سایت های مورد نیاز خود را به دبیرخانه ارسال کنند از فیلتر دامنه آنها خودداری می شود. این کمیته بارها از وزارت ارتباطات درخواست کرده است تا امکانات فنی را تهیه کرده و در اختیار کمیته فیلترینگ تا به کمک نرم افزار هوشمند مصادیق مجرمانه شناسایی شوند. التبه امیر ناظمی، رییس سازمان فناوری اطلاعات گفته است که نامه او برای آماده باش در مواقع خاص بوده است. این در حالی است که حتی در موارد خاص که همان اعتراضات مردمی است نیز در کشورهای دیگر اینترنت قطع نمی شود. در لبنان روزهای متمادی اعتراضات و اعتصابات مردمی ادامه داشته و اینترنت قطع نشده است. از درگیری های هنگ کنگ نیز صدها عکس و ویدئو منتشر شده است.

ماجرای لیست سفید صحت دارد

«کیوان صداقتی»، کارشناس فناوری اطلاعات به «فراز» گفت: به نظر می رسد ماجرای لیست سفید فیلترینگ صحت دارد و قرار است در زمان اجرای اینترنت ملی، وبسایت ها و نرم افزارهای موجود در لیست سفید قابل دسترسی باشند. او افزود: «در واقع به معنای آن است که اینترنت ملی و لیست سفید فیلترینگ قابل دسترسی بوده و هیچ سایت و نرم افزار خارجی قابل دسترسی نخواهد بود به جز لیست سفید. البته اینکه لیست سفید چگونه تهیه و نهایی می‌شود و مباحث فنی چطور در آن اجرایی می شوند جای پرسش دارد.» صداقتی افزود: «هنوز مشخص نیست قطعی اینترنت بین الملل دائمی خواهد بود یا اینکه تنها در مواقع خاص قرار است اجرایی شود. البته بر طبق گفته های رییس جمهوری که گفته است شبکه ملی اطلاعات را به حدی قوی می کنیم که دیگر نیازی به اینترنت بین الملل وجود نداشته باشد باید قبول کرد که اینترنت بین الملل به طور دائمی قطع می شود و این امر اجتناب ناپذیر است. به ویژه آن که برای قطعی اینترنت الگوهای غیرمنطقی و تاثیرگذاری وجود دارند.» او گفت: «از سویی دیگر ممکن است سایت ها و نرم افزارهای مورد نیاز شرکت‌ها و سازمان‌های مختلف مورد تائید کمیته تعیین مصادیق محتوای مجرمانه و کمیته فیلترینگ قرار نگیرد و وارد لیست سفید نشود.»

ناتوانی قطعی هوشمند اینترنت

کارشناسان بر این باور هستند که اکنون بسیاری از مسئولان نظارتی و دولتی از وزیر ارتباطات انتقاد می کنند که توانایی قطعی هوشمند اینترنت را نداشته و به همین منظور موجب متضرر شدن نهادها و شرکت ها شده است. «محمود محمدی»، مشاور کسب و کارهای مجازی به «فراز» گفت:‌ «اکنون مشکلی که وجود دارد آن است که مسئولان و دولتمردان به محمدجواد آذری جهرمی، وزیر ارتباطات می گویند که او توانایی آن را نداشته که قطعی اینترنت را به صورت هدفمند و هوشمند انجام دهد و به گونه ای اینترنت را قطع کند که در فعالیت های نهادهای دولتی اختلالی ایجاد نشود.» او افزود:‌ «در واقع هدف مسئولان آن است که اینترنت به صورت هدفمند قطع شود تا فعالیتی نهادهای دولتی مختل نشود و از ضررهای مالی دولت نیز جلوگیری شود به همین منظور لیست سفید فیلترینگ تهیه شده تا همه سایت ها و نرم افزارها و امکانات فنی قطع نشوند یا اینکه نهادها و شرکت های خاص به آنها دسترسی داشته باشند.»

عاقبت اندیشی دولت

محمدی تاکید کرد: «در واقع دولت در حال عاقبت اندیشی است تا در صورت قطعی مجدد اینترنت دسترسی های ضروری امکان پذیر باشد.» او در رابطه با قطعی دائمی یا موقتی اینترنت در آینده بیان کرد:‌ «به طور حتم قطعی مجدد اینترت و اجرای اینترنت ملی را در پیش خواهیم داشت اما هنوز هیچ کس نمی داند این قطعی موقتی خواهد بود یا دائمی. هیچ نهاد و مسئولی هم پاسخ صریحی در اینباره نمی دهد.»

فیلترشکن خاص برای سازمان ها

این فعال در زمینه کسب و کارهای مجازی گفت: «در واقع دولت تلاش می کند تدابیری بیندیشد که اگر مجددا اینترنت قطع شد همه سازمان ها دچار مشکل نشوند و ممکن است نوعی فیلترشکن خاص برای سازمان ها ایجاد کنند تا سازمان ها به سایت ها و نرم افزارهای مورد نیاز خود دسترسی های لازم را داشته باشند اما مردم عادی به آنها دسترسی نداشته باشند.»