اربابان زباله!

شکل‌گیری گودهای زباله در جنوب شرق تهران و در مجاورت کوره‌های آجرپزی، توجه من را به این موضوع جلب کرد / تعداد زیاد کودکانی که در این گودها مشغول فعالیت و تفکیک زباله‌ها بودند نیز جالب توجه بود / من با زباله‌گردها و اقشار مختلف فعال در این زمینه ارتباط مستقیم داشتم / شکل‌گیری و گسترش نیروی کار غیررسمی در تهران دوسوی عرضه و تقاضا دارد / سیاست‌های شهرداری تهران و سازمان مدیریت پسماند شهرداری به‌عنوان نهاد مسئول جمع‌آوری و ساماندهی پسماند خشک، منجر به تقاضای چنین نیروی کاری شده است / نیروی کار درگیر در زباله‌گردی، مهاجرین افغانستانی هستند/ اما از سال ۷۸ تعدیل ساختاری و برو‌نسپاری شرکتی جمع‌آوری پسماند خشک در دستور کار شهرداری تهران قرار می‌گیرد / با جایگذاری مخازن جمع‌آوری زباله به سبک فعلی در سال ۸۸، سازکار جمع‌آوری مستقیم از این مخازن شکل می‌گیرد / همزمان با این اتفاق، قیمت مواد پتروشیمی افزایش می‌یابد و پسماند خشک ارزش بیشتری پیدا می‌کند / ما تا سال ۹۴ شاهدیم که شهرداری همچنان انتفاع خاصی از قراردادهای برونسپاری نمی‌برد / از سوی دیگر پیمانکاران نیروهایی را به کار گرفتند که پسماند خشک را مستقیما از مخازن جمع‌آوری می‌کردند / بنابراین در فاصله سال‌های ۸۹ تا ۹۵ این سوال برای شهرداری به وجود می‌آید که پس ما کجای این چرخه منفعت هستیم؟ / از اینجاست که شهرداری سقف قراردادها را افزایش می‌دهد و مناقصه‌ها به‌نحو عجیبی افزایش می‌یابند
/ سیاست‌های مهاجرتی بلندمدت دولت‌ها نیز باعث شد تا از اوایل دهه ۹۰ ظرفیت بالقوه ناشی از برونسپاری شرکتی و جایگذاری مخازن باز در سطح شهر به فعل تبدیل شود / سیاست‌های بلندمدت در این ۵۰ سال، مهاجر افغانستانی را در وضعیت فرودست‌تری قرار داده و باعث ایجاد نیرویی شده که منافع گسترده‌ای برای پیمانکار و شهرداری تهران فراهم کرده است / زباله‌گردی امری غیرقانونی است اما به واسطه پیمانکاران امکان استفاده از چنین نیرویی برای شهرداری فراهم شده است / اصطلاح مافیای زباله‌گردی گمراه‌کننده است چرا که در وضعیت موجود مشخص است که شهرداری با نیروهایی قرارداد می‌بندد که می‌داند با چه مکانیزمی کار می‌کنند