چرا سازمان بورس به جای کاهش هزینه‌ها، کارمزد‌ها را افزایش داد؟

سیاست سازمان بورس برای افزایش کارمزد‌ها

موضوع افزایش کارمزد‌های معاملاتی صندوق‌ها را سازمان بورس از ماه‌های قبل زیر سر داشت. برای این اقدام ابتدا یک طرح پیش‌نویس منتشر کرد تا فعالان بازار سرمایه آن را مطالعه کنند و بازخورد خود را به پیش‌نویس افزایش کارمزد‌ها به سازمان بورس بدهند.

طبیعتا هیچ فعالی از افزایش هزینه‌های خود رضایت نداشت و بازخوردی که در رسانه‌های بورسی به این پیش‌نویس داده شد، غالبا منفی بود. اما سازمان بورس بدون توجه به خواسته فعالان بازار سرمایه، این افزایش کارمزد‌ها را اعمال کردند. اگر نظر فعالان این بازار مهم نبود، چرا نظرخواهی کردید؟ غیر از این بود که قصد آماده‌سازی اذهان عمومی را داشتید؟

کارمزد‌ها در بورس‌های جهان چگونه است؟

کارمزد معاملاتی در بورس تهران، نسبت به بورس‌های دیگر کشور‌ها با اختلاف بالاتر است. کارمزد معاملاتی سهام در بورس تهران ۱.۲ درصد است درحالی‌که در کشور‌های توسعه یافته این کارمزد در مسیر کاهش است. کارمزد معاملات سهام در بورس‌های وال استریت، لندن، توکیو و شانگهای، که بزرگ‌ترین بورس‌های دنیا به شمار می‌روند، میانگین دو دهم درصد است. اما در بورس تهران معامله‌گران ۶ برابر کارمزد بیشتری پرداخت می‌کنند.

در صندوق‌های سرمایه‌گذاری نیز این موضوع صادق است. با قانون جدید، کارمزد صندوق سهامی در ایران ۴۵ صدم درصد است، اما در بورس وال استریت که بزرگ‌ترین بورس جهان است، کارمزد صندوق‌ها کمتر از ۱۰ صدم درصد است؛ یک پنجم ایران!

اگر حاکمیتی خواهان افزایش عمق بازار سرمایه و بزرگ شدن بورس کشور است، از نخستین اقداماتی که باید انجام دهد، کاهش کارمزد‌های معاملات است. اما در ایران این موضوع کاملا برعکس است. به جای تسهیل شرایط معاملات، با افزایش کارمزدها، موانع پیش روی سرمایه‌گذار را بیش‌تر می‌کنند.

سازمان بورس؛ آینه تمام قد حکمرانی اقتصادی

سازمان بورس، دقیقا آینه حکمرانی اقتصادی در ایران است. در ایران زمانی که دولت‌ها با کسری بودجه مواجه می‌شوند، به جای کاهش هزینه‌ها و کوچک سازی دولت، سراغ گزینه‌های هزینه‌زا برای مردم می‌روند؛ مالیات را افزایش می‌دهند، یارانه‌ها را کاهش می‌دهند و چند دهک را از دریافت یارانه حذف می‌کنند یا قیمت کالا و خدمات دولتی از جمله بنزین را افزایش می‌دهند. درحالی‌که راه‌حل عقلایی در اقتصاد، کاهش هزینه‌های دولت است. سازمان بورس نیز از همین نحوه مدیریت برخوردار است و به جای کاهش هزینه‌های سازمان بورس و جلوگیری از هزینه‌های اضافی، تصمیم به افزایش کارمزد معاملات گرفته است.