چین به دنبال ارز ذخیره جهانی | یوآن در برابر سلطه دلار

به گزارش روزنامه اینترنتی فراز به نقل از فایننشال تایمز، شی‌جی‌پینگ، رئیس‌جمهور چین، در مقاله‌ای که در نشریه «Qiushi» وابسته به حزب کمونیست این کشور منتشر شده، بر ضرورت ساخت یک «ارز قدرتمند» تأکید کرده است؛ ارزی که بتواند در تجارت بین‌المللی، سرمایه‌گذاری‌ها و بازار‌های ارز خارجی نقش محوری ایفا کرده و به‌عنوان ارز ذخیره جهانی شناخته شود.

شی‌جی‌پینگ در این مقاله، تبدیل «رن‌مین‌بی» (یوآن) به یک ارز جهانی را بخشی از راهبرد کلان چین برای تقویت جایگاه خود در نظام مالی بین‌المللی دانسته است. اگرچه پکن سال‌هاست سیاست بین‌المللی‌سازی یوآن را دنبال می‌کند، اما تحلیلگران معتقدند این اظهارات، دقیق‌ترین تعریف رهبر چین از مفهوم «ارز قدرتمند» و الزامات تحقق آن به شمار می‌رود.

بر اساس این دیدگاه، دستیابی به چنین جایگاهی نیازمند ایجاد زیرساخت‌های مالی قوی‌تر است؛ از جمله تقویت نقش بانک مرکزی چین در مدیریت سیاست‌های پولی، توسعه نهاد‌های مالی با قدرت رقابت جهانی و ایجاد مراکز مالی بین‌المللی در شهر‌هایی مانند شانگهای و شنژن برای جذب سرمایه جهانی و اثرگذاری بر قیمت‌گذاری‌ها.

انتشار این مواضع در شرایطی صورت گرفته که بازار‌های جهانی با عدم قطعیت‌های فزاینده روبه‌رو هستند. تضعیف دلار آمریکا، تغییرات در رهبری فدرال رزرو و تشدید تنش‌های ژئوپولیتیک، بسیاری از بانک‌های مرکزی جهان را به بازنگری در میزان وابستگی به دارایی‌های دلاری سوق داده است.

«کلوین لام»، اقتصاددان ارشد مؤسسه پانتیون، در این باره می‌گوید: «چین بیش از هر زمان دیگری تغییر در نظم جهانی را واقعی احساس می‌کند و تأکید شی‌جین‌پینگ بر تقویت یوآن، بازتابی از شکاف‌های ایجادشده در نظم مالی بین‌المللی است.»

بر اساس داده‌های صندوق بین‌المللی پول (IMF)، سهم دلار از ذخایر ارزی جهان تا سه‌ماهه سوم سال ۲۰۲۵ به حدود ۵۷ درصد کاهش یافته است؛ رقمی که در سال ۲۰۰۰ حدود ۷۱ درصد بود. در مقابل، یوآن چین با سهمی نزدیک به ۱.۹۳ درصد در رتبه ششم ارز‌های ذخیره قرار دارد، اما از زمان آغاز جنگ اوکراین در سال ۲۰۲۲ به دومین ارز پرکاربرد در تأمین مالی تجارت جهانی تبدیل شده است.

تحلیلگران تأکید می‌کنند هدف چین جایگزینی فوری دلار نیست، بلکه ایجاد یک «وزنه تعادل راهبردی» در نظام مالی چندقطبی است؛ وزنه‌ای که بتواند قدرت فشار و نفوذ مالی ایالات متحده را محدود کند.