مخالفت پوتین با محدودیت حملات موشکی دوربرد؛ اصرار مسکو بر تداوم جنگ چهارساله در اوکراین

ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه می‌گوید مسکو به جنگ بیش از چهارساله خود علیه اوکراین ادامه خواهد داد و پیشنهاد‌های کی‌یف برای محدود کردن استفاده از موشک‌های دوربرد و متوقف کردن خصومت‌ها را رد می‌کند.

پوتین روز یکشنبه در مصاحبه‌ای با شبکه تلویزیونی دولتی روسیه گفت اوکراین توقف متقابل حملات دوربرد را به عنوان گامی به سوی صلح پیشنهاد کرده بود. اما رئیس‌جمهور روسیه اشاره کرد که این پیشنهاد به این دلیل مطرح شده که نیرو‌های کی‌یف در طول خط مقدم ۱۲۵۰ کیلومتری (۷۷۵ مایلی) تحت فشار قرار دارند.

پوتین گفت: «کاملاً مشخص است که چرا این پیشنهاد مطرح می‌شود، زیرا ضدحملات ما به عمق خاک اوکراین بسیار قوی‌تر است، تأثیر بیشتری دارد و صراحتاً مخرب‌تر است.»

او افزود: «با توجه به کمبود فاجعه‌بار نیروی انسانی، به نظر می‌رسد نیرو‌های مسلح اوکراین باور دارند که این کار می‌تواند راه نجات آنها باشد. اما نجات رژیم کی‌یف بخشی از برنامه‌های ما نیست.»

مقامات اوکراینی هنوز به طور علنی درباره اظهارات پوتین اظهار نظر نکرده‌اند؛ از جمله درباره ادعا‌های رهبر روسیه مبنی بر اینکه کی‌یف پیشنهادی برای محدود کردن استفاده از موشک‌های دوربرد فرستاده است.

پوتین تایید کرد که روسیه مجبور شده است ظرفیت پدافند هوایی خود را افزایش دهد تا با حملات تشدیدشده پهپادی اوکراین که در ماه‌های اخیر صنعت نفت روسیه را هدف قرار داده‌اند، مقابله کند.

چه چیزی پشت رد پیشنهاد گزارش‌شده کی‌یف از سوی پوتین است و این موضوع چه معنایی برای گفت‌و‌گو‌های صلح دارد؟

این چیزی است که ما می‌دانیم:

وضعیت در میدان نبرد چگونه است؟

پوتین اظهارات خود را در حالی مطرح کرد که اوکراین به تشدید حملات خود به روسیه ادامه می‌دهد.

روز یکشنبه، رئیس‌جمهور ولودیمیر زلنسکی گفت که ارتش اوکراین در طول شب با پهپاد‌های دوربرد به پالایشگاه‌های نفت اسلاویانسک و یاروسلاول در روسیه، به ترتیب در حدود ۳۰۰ کیلومتری و ۷۰۰ کیلومتری (۱۹۰ و ۴۳۵ مایلی) از خط مقدم، حمله کرده است.

بر اساس گزارش فرماندار ونیامین کوندراف در تلگرام، آتش‌سوزی در پالایشگاه نفت اسلاویانسک-نا-کوبانی در منطقه کراسنودار روسیه رخ داد و چندین خانه در اثر ریزش آوار آسیب دیدند. او گفت یک نفر در این منطقه که در شرق شبه‌جزیره کریمه اوکراین (تحت اشغال روسیه) قرار دارد، کشته شده است.

زلنسکی روز یکشنبه در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «ما به عملیات‌های خود که توانایی روسیه برای راه‌اندازی این جنگ را تضعیف می‌کند، ادامه می‌دهیم.» او افزود که هر حمله «به معنای منابع کمتری است که در خدمت ماشین جنگی روسیه قرار دارد.»

حملات اوکراین به پالایشگاه‌های روسیه جدیدترین اقدام در کارزاری علیه تأسیسات انرژی روسیه است که در هفته‌های اخیر سرعت گرفته است.

هفته گذشته، اوکراین از پهپاد‌های دوربرد برای حمله به دو تأسیسات نفتی در کرچ در کریمه و پورت کاوکاز در کراسنودار استفاده کرد. هر دو پایانه برای انتقال سوخت به خطوط مقدم روسیه استفاده می‌شوند. اوکراین همچنین به نیروگاه‌های برق حمله کرد که این امر موجب تعلیق فروش سوخت در کریمه شد.

روز یکشنبه، فرماندار یاروسلاول، میخائیل یورایف نیز در تلگرام گزارش داد که این منطقه در شمال شرقی مسکو مورد حمله پهپاد‌های اوکراینی قرار گرفته و گفت که خروجی‌های پایتخت این منطقه که آن هم یاروسلاول نام دارد، به طور موقت بسته شده است.

در همین حال، به گزارش خبرگزاری تاس روسیه، در منطقه بلگورود که در مرز شمال شرقی اوکراین قرار دارد، فرد دیگری در جریان ۶۴ حمله پهپادی اوکراین در ۲۴ ساعت گذشته در منطقه شبکینسکی کشته شد.

فرماندار منطقه همسایه کورسک، الکساندر خینشتین، گفت روسیه «در مجموع ۱۱۷ پهپاد دشمن از انواع مختلف» را سرنگون کرده است. او افزود: «پهپاد‌ها هفت بار مواد منفجره در قلمرو ما رها کردند.»

به گفته مقامات محلی، حملات روسیه به اوکراین روز یکشنبه دست‌کم چهار کشته برجای گذاشت. دو تن از کشته‌شدگان در زاپروژیا، شهری در جنوب شرقی، بودند. دو کشته دیگر در خارکف در شمال شرقی اوکراین ثبت شد.

چرا پوتین محدودیت در استفاده از موشک‌های دوربرد را رد کرده است؟

پوتین مخالفت خود را در حالی اعلام کرد که گزارش‌ها نشان می‌دهد مسکو تحت تأثیر حملات پهپادی اوکراین به بخش انرژی خود قرار گرفته است. با این حال، پوتین روز یکشنبه آنها را کم‌اهمیت جلوه داد.

پوتین گفت: «همه این حملات، به هرجایی از زیرساخت‌های ما که اصابت کنند، مطلقاً بر وضعیت جبهه و در خط تماس جنگی تأثیری نمی‌گذارند.»

او افزود: «آن‌ها تلاش می‌کنند تامین انرژی را مختل کنند و بر فصل گردشگری تأثیر بگذارند؛ نیت‌هایی که به طور آشکار از طریق کانال‌های مختلف به ما منتقل کرده‌اند.»

او گفت وظیفه فوری روسیه «افزایش سریع و قابل‌توجه تولید آن دسته از سیستم‌های پدافند هوایی است که بیشترین نیاز به آنها وجود دارد.»

ایان لسر، پژوهشگر برجسته صندوق مارشال آلمان در ایالات متحده، به الجزیره گفت که در واقع روسیه ظرفیت بسیار بیشتری برای حملات دوربرد دارد. بنابراین، تعجب‌آور نیست که پوتین بخواهد این برتری را حفظ کند و از هرگونه مصالحه در این جبهه، دست‌کم در حال حاضر، خودداری کند.

لسر افزود: «مسکو مطمئناً توانایی حملات دوربرد خود را به عنوان یک عامل بازدارنده می‌بیند که شاید برای او [پوتین]با توجه به گسترش توانایی خود اوکراین برای حمله به اهدافی در مسافت‌های دورتر در روسیه، از اهمیت بیشتری برخوردار باشد.»

مقامات اوکراینی هنوز درباره چشم‌انداز محدود کردن حملات دوربرد اظهار نظر نکرده‌اند، اما در اوایل ژوئن، زلنسکی در نامه‌ای سرگشاده به پوتین، پیشنهاد ملاقاتی برای بحث در مورد پایان دادن به جنگ مسکو علیه کی‌یف را مطرح کرد.

زلنسکی در نامه خود به پوتین گفت که او تقریباً نیمی از ۲۶ سال دوران قدرت خود در روسیه را «در حال جنگ علیه اوکراین» گذرانده است و گفت که اکنون حتی روس‌ها نیز به طور فزاینده‌ای از حملات موشکی و پهپادی اوکراین، تورم و کمبود سوخت خسته شده‌اند.

او با اشاره به اینکه با تمرکز ایالات متحده بر جنگ خود با ایران، «اشتباه است که به سادگی منتظر بمانیم تا جنگ در اروپا دوباره به مرکز توجه آن بازگردد»، راهی برای صلح پیشنهاد کرد.

او افزود: «اوکراین پیشنهاد می‌کند این جنگ از طریق تعامل مستقیم بین ما و شما پایان یابد. من پیشنهاد یک ملاقات را می‌دهم. … اگر شما شخصاً به این نتیجه نرسید که زمان پایان دادن به این جنگ فرا رسیده است، اوکراین به مبارزه برای بقای خود ادامه خواهد داد.»

پوتین گفت که این پیشنهاد را رد کرده است.

آیا روسیه قبلاً خواستار محدودیت در زمینه موشک‌های دوربرد شده بود؟

بله. در سپتامبر ۲۰۲۴، پوتین هشدار داد که اگر کشور‌های غربی به اوکراین اجازه دهند از تسلیحات دوربرد خود برای حمله به داخل خاک روسیه استفاده کند، این امر نشان‌دهنده آن خواهد بود که ناتو نیز با کشورش «در حال جنگ» است.

پوتین به تلویزیون دولتی روسیه گفت: «این اقدام ماهیت درگیری را به طور قابل‌توجهی تغییر می‌دهد. این به معنای آن است که کشور‌های ناتو، ایالات متحده و کشور‌های اروپایی با روسیه در حال جنگ هستند.»

با این حال، در نوامبر ۲۰۲۴، کی‌یف چراغ سبز ایالات متحده و ناتو را برای آغاز شلیک موشک‌های دوربرد تامین‌شده توسط کشور‌هایی مانند بریتانیا، فرانسه و ایالات متحده به خاک روسیه دریافت کرد.

این اقدام پس از آن صورت گرفت که مسکو حملات خود را به کی‌یف تشدید کرد و نیرو‌های کره شمالی در منطقه کورسک روسیه مستقر شدند؛ منطقه‌ای که در اوت ۲۰۲۴ مورد تهاجم نیرو‌های اوکراینی قرار گرفته بود. آنها بخش وسیعی از خاک روسیه را تصرف کردند و سپس در سال ۲۰۲۵ مجبور به عقب‌نشینی به آن سوی مرز شدند.

علیرغم استفاده کی‌یف از موشک‌های دوربرد، روسیه علیه ناتو اعلام جنگ نکرده است.

گفت‌و‌گو‌های صلح در چه مرحله‌ای قرار دارد؟

از زمانی که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، دوره دوم ریاست‌جمهوری خود را در ژانویه ۲۰۲۵ آغاز کرد، وعده داد که به جنگ روسیه در اوکراین پایان دهد.

او با پوتین و زلنسکی در جلسات جداگانه برای گفت‌و‌گو درباره پایان دادن به جنگ دیدار کرده است، اما تاکنون این تلاش‌ها نتیجه‌ای نداشته است.

در ماه مه، رهبران بریتانیا، فرانسه، آلمان و لهستان در کی‌یف با زلنسکی دیدار کردند تا یک روز پس از آنکه پوتین میزبان متحدانش در رژه روز پیروزی در میدان سرخ برای جشن گرفتن پیروزی بر آلمان نازی در جنگ جهانی دوم بود، نمایشی از اتحاد ارائه دهند.

پوتین به شدت با مداخله رهبران اروپایی در گفت‌و‌گو‌های آتش‌بس مخالفت کرده است.

او این ماه در سن‌پترزبورگ به خبرنگاران گفت: «چگونه اتحادیه اروپا یا کشور‌های عضو آن می‌توانند به عنوان میانجی عمل کنند، در حالی که مستقیماً به کشوری که ما با آن در درگیری مسلحانه هستیم، کمک می‌کنند؟»

گفت‌و‌گو‌های آتش‌بس عمدتاً به دلیل اصرار روسیه بر حفظ اراضی تصرف‌شده در اوکراین متوقف شده است. اوکراین اعلام کرده که آماده واگذاری هیچ بخشی از خاک خود نیست.

در روز‌های اخیر، پوتین پیام‌های متناقضی درباره زمان یا کسانی که ممکن است آماده ازسرگیری گفت‌و‌گو‌ها با آنها باشد، ارائه کرده است.

روز سه‌شنبه پوتین گفت مسکو آماده ازسرگیری گفت‌وگوهاست. با این حال، او اعلام کرد که این مذاکرات بر اساس پیشنهاد‌های ارائه‌شده در مذاکرات استانبول در سال ۲۰۲۲ خواهد بود؛ از جمله درخواست روسیه مبنی بر اینکه اوکراین منطقه شرقی دونباس را که اکنون عمدتاً در اشغال روسیه است، واگذار کند.

روز یکشنبه پوتین گفت که مسکو منتظر ازسرگیری تلاش‌های دیپلماتیک به رهبری واشینگتن برای پایان دادن به جنگ است. او گفت انتظار می‌رود فرستادگان ایالات متحده، استیو ویتکوف و جرد کوشنر، پس از حل «فاز داغ» جنگ ایالات متحده و اسرائیل علیه ایران، از مسکو بازدید کنند.

با این حال، او همچنین تأیید کرد که دیدارش با ترامپ در آلاسکا در ماه اوت به هیچ توافقی برای پایان دادن به جنگ منجر نشده است و پیشنهاد کرد که در تلاش‌های صلح آتی، بلاروس به عنوان متحد روسیه می‌تواند کمک کند.

لسر گفت رد پیشنهاد محدود کردن استفاده از موشک‌های دوربرد توسط پوتین، نشانه دیگری از عدم تمایل او به ورود به مذاکرات جدی برای پایان دادن یا محدود کردن جنگ، حداقل در شرایط کنونی است.

او گفت: «روسیه نمی‌خواهد در رابطه با اوکراین و همچنین در چارچوب روابط با ناتو، نشانه‌ای از ضعف نشان دهد.»