جام جهانی ۲۰۳۰؛ بازگشت به ریشه‌ها با میزبانی در سه قاره

جام جهانی ۲۰۳۰ فیفا در شش کشور برگزار می‌شود و مسابقات افتتاحیه آن در آمریکای جنوبی خواهد بود، پیش از آنکه رقابت‌ها به میزبانان اصلی خود در اروپا و آفریقا منتقل شود.

این ساختار منحصر‌به‌فرد به فیفا اجازه می‌دهد تا صدسالگی تورنمنت را با برگزاری مسابقات صدمین سالگرد در اروگوئه، آرژانتین و پاراگوئه جشن بگیرد.

در اینجا آنچه باید درباره تورنمنت بعدی بدانید آمده است:

جام جهانی بعدی چه زمانی است؟

جام جهانی بعدی فیفا در سال ۲۰۳۰ برگزار خواهد شد.

طبق برنامه پیشنهادی فیفا، مسابقات صدمین سالگرد در روز‌های ۸ و ۹ ژوئن در اروگوئه، آرژانتین و پاراگوئه برگزار می‌شود و به دنبال آن، بازی‌های افتتاحیه در مراکش، پرتغال و اسپانیا در روز‌های ۱۳ و ۱۴ ژوئن انجام خواهد شد.

انتظار می‌رود فینال جام جهانی در ۲۱ ژوئیه برگزار شود، اگرچه فیفا هنوز برنامه کامل مسابقات را تأیید نکرده است.

جام جهانی ۲۰۳۰ کجا برگزار می‌شود؟

اسپانیا، پرتغال و مراکش میزبان اکثریت مسابقات خواهند بود. برای بزرگداشت صدمین سالگرد این رقابت‌ها، اروگوئه، آرژانتین و پاراگوئه هر کدام یک مسابقه از دور افتتاحیه را میزبانی خواهند کرد، پیش از آنکه دیدار‌های باقی‌مانده به سه کشور میزبان اصلی منتقل شود.

به گفته فیفا، اروگوئه به پاس میزبانی نخستین جام جهانی در سال ۱۹۳۰ میزبان یک بازی خواهد بود، در حالی که بازی آرژانتین نقش این کشور به عنوان نایب‌قهرمان آن دوره را ارج می‌نهد. پاراگوئه نیز به عنوان مقر کنفدراسیون فوتبال آمریکای جنوبی (CONMEBOL)، تنها کنفدراسیون قاره‌ای موجود در آن زمان، میزبانی یک بازی را بر عهده خواهد داشت.

این تورنمنت نخستین جام جهانی مردان خواهد بود که در شش کشور و سه قاره برگزار می‌شود.

کدام کشور‌ها از پیش صعود کرده‌اند؟

شش کشور با توجه به میزبانی، جایگاه خود را در جام جهانی ۲۰۳۰ فیفا به طور خودکار تضمین کرده‌اند. آنها عبارتند از اسپانیا، پرتغال و مراکش، به عنوان سه میزبان اصلی تورنمنت، و همچنین اروگوئه، آرژانتین و پاراگوئه.

۴۲ جایگاه باقی‌مانده از طریق مسابقات انتخابی قاره‌ای فیفا در سال‌های آینده تعیین خواهد شد.

درباره برنامه مسابقات چه می‌دانیم؟

تیم‌هایی که در سه مسابقه آمریکای جنوبی شرکت می‌کنند، زمان بیشتری برای سفر، استراحت و آماده‌سازی قبل از بازی‌های گروهی بعدی خود خواهند داشت.

پس از دیدار‌های صدمین سالگرد در ۸ و ۹ ژوئن، انتظار می‌رود مراسم افتتاحیه اصلی و اولین مسابقات در مراکش، پرتغال و اسپانیا در ۱۳ و ۱۴ ژوئن برگزار شود.

تیم‌های باقی‌مانده در گروه‌هایی که شامل اروگوئه، آرژانتین و پاراگوئه هستند، کمپین خود را در ۱۵ و ۱۶ ژوئن آغاز خواهند کرد. دور دوم مسابقات در این گروه‌ها برای ۲۱ و ۲۲ ژوئن برنامه‌ریزی شده است.

فیفا هنوز تقویم کامل را منتشر نکرده است.

آیا ممکن است تورنمنت به ۶۴ تیم افزایش یابد؟

جام جهانی ۲۰۳۰ فیفا در حال حاضر قرار است با ۴۸ تیم برگزار شود، همان فرمتی که در تورنمنت ۲۰۲۶ در ایالات متحده، کانادا و مکزیک برای اولین بار اجرا شد.

با این حال، جیانی اینفانتینو، رئیس فیفا، گفته است که این نهاد حاکمیتی پیشنهادی برای گسترش تورنمنت به ۶۴ تیم را بررسی خواهد کرد.

اینفانتینو در گفت‌و‌گو با رسانه سوئیسی «Bluewin»، فرمت ۴۸ تیمی را «موفقیتی بزرگ» توصیف کرد و گفت که این کار به کشور‌های بیشتری فرصت رقابت در بالاترین سطح را داده و به رشد جهانی فوتبال کمک کرده است.

او به عملکرد کشور‌های فوتبالی کوچک‌تر در جام جهانی ۲۰۲۶ اشاره کرد و استدلال کرد که مشارکت گسترده‌تر به نفع این ورزش است. اینفانتینو در پاسخ به این پرسش که آیا تورنمنت می‌تواند در نهایت به ۶۴ تیم برسد، گفت که این پیشنهاد «بررسی و بحث خواهد شد».

درباره تاریخچه جام جهانی فیفا چه می‌دانیم؟

جام جهانی فیفا پس از موفقیت مسابقات فوتبال مردان در بازی‌های المپیک ۱۹۲۴ و ۱۹۲۸، که هر دو با قهرمانی اروگوئه به پایان رسید، ایجاد شد. در آن زمان، فوتبال در المپیک توسط کمیته بین‌المللی المپیک (IOC) سازماندهی می‌شد که باعث شد فیفا تورنمنت خود را برای تیم‌های ملی ایجاد کند.

به گفته فیفا، فینال المپیک ۱۹۲۴ در پاریس جمعیتی نزدیک به ۵۰ هزار نفر را جذب کرد که در آن اروگوئه با پیروزی ۳-۰ مقابل سوئیس مدال طلا را کسب کرد. چهار سال بعد، اروگوئه با شکست ۲-۱ آرژانتین از عنوان خود دفاع کرد و به متقاعد کردن فیفا برای موفقیت یک جام جهانی مستقل کمک کرد.

در مه ۱۹۲۸، فیفا برنامه‌های برگزاری نخستین جام جهانی را تصویب و اروگوئه را به عنوان میزبان انتخاب کرد. این کشور دو عنوان المپیک قبلی را کسب کرده بود و در سال ۱۹۳۰ صدمین سالگرد استقلال خود را جشن می‌گرفت.

اولین جام جهانی در ژوئیه ۱۹۳۰ با شرکت ۱۳ تیم برگزار شد. چندین کشور اروپایی با کشتی به اروگوئه سفر کردند و میزبان در فینال در «استادیو سنتناریو» در مونته‌ویدئو با نتیجه ۴-۲ آرژانتین را شکست داد تا به اولین قهرمان جهان در رده مردان تبدیل شود.

این تورنمنت از آن زمان به طور قابل‌توجهی گسترش یافته است، از ۱۳ تیم در ۱۹۳۰ به ۳۲ تیم در ۱۹۹۸ و ۴۸ تیم در ۲۰۲۶. نسخه ۲۰۳۰ صدمین سالگرد اولین جام جهانی را گرامی می‌دارد و به نخستین تورنمنت مردانی تبدیل می‌شود که در شش کشور و سه قاره برگزار می‌شود.

پس از جام جهانی ۲۰۳۰ چه خواهد شد؟

جام جهانی بعدی مردان فیفا در سال ۲۰۳۴ برگزار می‌شود و عربستان سعودی میزبان آن خواهد بود.

فیفا در دسامبر ۲۰۲۴ پس از اینکه عربستان سعودی تنها کشوری بود که پیشنهاد میزبانی ارائه داد، میزبانی آن را تأیید کرد.

برخلاف بازی‌های ۲۰۳۰ که در شش کشور و سه قاره برگزار می‌شود، جام جهانی ۲۰۳۴ توسط یک کشور میزبان برگزار خواهد شد. فیفا هنوز تاریخ برگزاری تورنمنت یا برنامه مسابقات را اعلام نکرده است.