پرتاب ماهواره‌های ظفر ۲ و پایا توسط پرتابگر خارجی

به گزارش روابط عمومی پژوهشگاه فضایی ایران، در جریان مراسم هفته جهانی فضا با شعار «زندگی در فضا»، دکتر حسن سالاریه، رئیس سازمان فضایی ایران، به تشریح دستاوردهای برنامه فضایی کشور پرداخت و از برنامه‌ریزی برای پرتاب ۶ تا ۸ ماهواره در سال جاری و توسعه کپسول‌های زیستی انسانی خبر داد.

کپسول‌های زیستی و سکوهای تحقیقاتی

سالاریه با اشاره به موفقیت پرتاب کپسول زیستی «کوثر» در سال ۱۴۰۱، اظهار داشت: «تحقیق و توسعه کپسول‌های زیستی جدید با قابلیت کنترل دقیق در حال انجام است. این کپسول‌ها به عنوان آزمایشگاه‌های فضایی برای بررسی اثرات تشعشعات، دما، فشار و نیرو بر گونه‌های زیستی طراحی شده‌اند.»

وی افزود که دو کپسول زیستی ۵۰۰ و ۱۵۰۰ کیلوگرمی در دست توسعه است و کپسول بزرگ‌تر برای حمل محموله‌های انسانی مناسب بوده و تست‌های اولیه آن در سال جاری آغاز می‌شود.

توسعه ماهواره‌های سنجشی و ارتباطی

رئیس سازمان فضایی از پیشرفت در ساخت نسخه‌های پیشرفته ماهواره‌های «نور ۱» و «نور ۲» خبر داد و گفت: «این ماهواره‌ها با طراحی جدید تا پایان ۱۴۰۴ آماده پرتاب خواهند بود.» همچنین ماهواره‌های تصویربرداری با کیفیت بالا و ارتباطی در حال توسعه هستند که در کشاورزی، منابع طبیعی و مدیریت بحران نقش کلیدی دارند.

سالاریه از موفقیت پرتاب شش محموله فضایی در سال ۱۴۰۳، شامل ماهواره‌های چمران، کوثر، هدهد، بلوک انتقال مداری، فخر و یک محموله تحقیقاتی خبر داد که رکوردی جدید در برنامه فضایی کشور است.

وی به ماهواره کوثر ۱.۵ اشاره کرد و افزود: «نمونه دوم کوثر، ساخته‌شده توسط بخش خصوصی دانش‌بنیان، با قابلیت فاز گردان برای تصویربرداری وسیع و مأموریت‌های اینترنت اشیا، در حال تست نهایی است و به زودی پرتاب می‌شود.» پرتاب ماهواره‌های کوثر و هدهد در آبان ۱۴۰۳ با پرتابگر سایوز روسیه، موفقیت بزرگی برای بخش خصوصی بود.

پایگاه پرتاب و زیرساخت‌های زمینی

سالاریه اعلام کرد: «فاز اول پایگاه پرتاب چهاربهر (چابهار) برای پرتابگرهای سوخت جامد تکمیل شده و آماده پرتاب اول است. فاز دوم برای پرتابگرهای سوخت مایع طراحی می‌شود و امکان حمل ماهواره‌های سنگین به مدارهای مختلف با شیب ۵۰ تا ۲۰۰ درجه را فراهم می‌کند.» این پایگاه تا اواسط ۱۴۰۴ عملیاتی خواهد شد. همچنین، ایستگاه‌های پذیرش داده و شبکه‌های ارتباطی فضایی برای کنترل و پردازش داده‌های ماهواره‌ای در حال توسعه است و آزمایشگاه تست یک‌تنی ماهواره با پیشرفت ۶۰ درصد تا پایان سال تکمیل می‌شود.

همکاری‌های بین‌المللی و نقش بخش خصوصی

رئیس سازمان فضایی بر تقویت همکاری‌های بین‌المللی تأکید کرد: «مذاکرات با کشورها برای تبادل دانش، ساخت و پرتاب ماهواره و استفاده از داده‌های فضایی ادامه دارد. همکاری با روسیه، از جمله پرتاب ماهواره ناهید-۲ در تیر ۱۴۰۴، از نمونه‌های موفق است.»

وی افزود که ماژول‌های نانو و ماهواره‌ای توسط شرکت‌های خصوصی و دولتی به مرحله نمونه‌های آزمایشی رسیده‌اند و زیرسیستم‌های حیاتی توسط بخش خصوصی تولید شده است.

چشم‌انداز و چالش‌ها

سالاریه از برنامه پرتاب ماهواره‌های ظفر، پایا، کوثر ارتقایافته و صورت فلکی شهید سلیمانی در سال ۱۴۰۴ خبر داد و گفت: «پروژه‌های جدید ماهواره‌های کوچک و میکرو توسط شرکت‌های دانش‌بنیان در حال انجام است.»

وی هدف بلندمدت را پرتاب ۲۰ ماهواره تا پایان ۱۴۰۴ و پرواز انسانی زیرمداری دانست. در پاسخ به پرسش‌ها، کمبود بودجه، نیروی متخصص و تحریم‌ها را چالش‌های اصلی برشمرد و افزود: «با تلاش می‌توان بر این موانع غلبه کرد.»

سالاریه برنامه فضایی را فرصتی برای خودکفایی و سرریز فناوری به دیگر صنایع دانست و گفت: «توسعه ماهواره‌های سنجشی اپتیکال (پارس ۲ و ۳) و راداری (راد ۱ و ۲) ادامه دارد.» هفته جهانی فضا با برنامه‌های آموزشی و نمایشگاهی ادامه خواهد یافت.

رئیس سازمان فضایی اظهار کرد : همانطور که پیش‌تر نیز اطلاع رسانی شده است، پرتاب‌های دیگر داخلی و بین‌المللی در سال جاری ادامه خواهد داشت. پرتاب ماهواره‌های ظفر ۲ و «پایا» که هر دو سنجشی هستند نیز توسط پرتابگر خارجی انشاءالله در ماه‌های آتی انجام می‌شود.

وی همچنین از برنامه‌ریزی برای پرتاب نمونه دیگری از ناهید ۲ خبر داد و گفت: این ماهواره توسط پرتابگر داخلی «سیمرغ» پرتاب می‌شود.