امکان ورود مقام معظم رهبری به موضوع اصلاح سهمیه‌های کنکور 

به گزارش روزنامه اینترنتی فراز، دکتر عبدالحسین خسروپناه در نشست خبری که امروز به مناسبت سالگرد تاسیس شورای عالی انقلاب فرهنگی برگزار شد، درباره آخرین وضعیت بازنگری سهمیه‌های کنکور اظهار کرد: بخش قابل توجهی از سهمیه‌بندی‌ها بر اساس مصوبات مجلس شورای اسلامی تنظیم شده است و شورای عالی انقلاب فرهنگی در این زمینه اختیار دخالت ندارد.

به نوشته ایسنا، او افزود: رئیس‌جمهور هم به وزیر علوم دستور داده‌اند طرح بازنگری در سهمیه‌ها را آماده و ارائه کنند، اما تا آنجا که اطلاع دارم، تاکنون طرح‌های پیشنهادی از سوی وزارت علوم به ریاست جمهوری ارجاع نشده است. گویا پیشنهادهای اولیه کافی تشخیص داده نشده‌ است؛ به هر حال منتظریم تا طرح نهایی از سوی وزارت علوم ارائه و در شورا بررسی و نهایی شود.

بخش عمده سهمیه‌ها مربوط به مصوبات مجلس است

خسروپناه تصریح کرد: همان‌طور که پیش‌تر عرض کردم، بخش عمده سهمیه‌ها مربوط به مصوبات مجلس است و یا باید مجلس برای اصلاح آنها اقدام کند و نظر کارشناسی وزارت علوم و آموزش‌وپرورش را بپذیرد، یا در صورت بروز تعارض میان قوا، موضوع میان دستگاه‌ها حل و فصل شود.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی اظهار کرد: امیدواریم نیازی به ورود مقام معظم رهبری در زمینه اصلاح سهمیه‌های کنکور نباشد و این موضوع با تدبیر و گفت‌وگوی منطقی بین مسئولان، به جمع‌بندی برسد.

وی با تأکید بر اینکه مسئله سهمیه‌ها یکی از محورهای عدالت آموزشی و بخشی از نظام آموزش عالی کشور است، افزود: تردیدی نیست که نظام سهمیه‌ها نیاز به اصلاح دارد، اما بعید می‌دانم این موضوع در کوتاه‌مدت به جمع‌بندی نهایی برسد.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی ادامه داد: در حوزه‌هایی مانند فناوری، هوش مصنوعی و کوانتوم اسناد سیاستی وجود داشت که سال گذشته مصوبات خوبی در این زمینه‌ها به تصویب رسید. به اعتقاد ما، با پیگیری‌های دبیرخانه شورا، معاونت علمی ریاست جمهوری برنامه پنج‌ساله هوش مصنوعی را تدوین کرده که در سه سال اجرایی شده و ستادی ویژه نیز برای آن شکل گرفته است.

حجت الاسلام خسروپناه خاطرنشان کرد: در حوزه‌هایی که اسناد قدیمی وجود داشت و بیش از ۱۴ سال از عمر آن‌ها می‌گذشت، بازنگری و به‌روزرسانی متناسب با تحولات جدید علمی انجام شد و این اسناد نهایی شده و به‌زودی در صحن شورا به تصویب خواهد رسید.

وی در پایان درباره آیین‌نامه ارتقای اعضای هیات علمی گفت: این آیین‌نامه یک سند سیاستی نیست، بلکه آیین‌نامه‌ای اجرایی است تا اعضای هیات علمی در کنار تولید مقاله، به فناوری‌محوری و مهارت‌محوری نیز توجه داشته باشند. این آیین‌نامه در پنج ماده و در حوزه‌های علوم پایه، مهندسی، کشاورزی و سلامت تدوین و نهایی شده و به‌زودی در صحن شورا به تصویب خواهد رسید.

گلایه شورای عالی انقلاب فرهنگی از کنار گذاشتن مصوبه سازمان هوش مصنوعی

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی در ادامه درباره نقش نظرات کارشناسی و دیدگاه‌های ارائه‌شده به شورا گفت: نظرات مقام معظم رهبری و سایر صاحب‌نظران، در صورت ارائه، طبیعتاً از مسیرهای کارشناسی جمع‌بندی می‌شود و دفتر مقام معظم رهبری نیز دیدگاه‌های کارشناسان را دریافت می‌کند و پس از بررسی، تصمیم‌گیری صورت می‌گیرد.

وی یادآور شد: درباره اینکه اعضا چه تصمیمی می‌گیرند، بنده اهلیت اظهار نظر ندارم، اما هرگاه نظر کارشناسی از دبیرخانه مطالبه شود، ارائه می‌شود.

وی مهم‌ترین توفیق شورای عالی انقلاب فرهنگی در چهار سال اخیر را اجرایی‌سازی «سند تحول شورا» دانست و افزود: تعامل شورا با مجموعه‌های مردمی، تشکل‌ها و دستگاه‌های دولتی افزایش یافت و ساختار شورا از یک ساختار صرفاً اداری به ساختاری پویا و قرارگاهی تغییر کرد. سند تحول شورا تدوین و بخش عمده‌ای از آن که به تصویب اعضا رسیده بود، در همین دوره اجرایی شد.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی در تشریح نقاط ضعف این دوره تصریح کرد: مهم‌ترین ضعف مستمر ما، نبود پیوند دقیق حکمرانی میان سیاست‌گذاری، قانون‌گذاری، تنظیم‌گری، اجرا و همچنین ارتباط برنامه و بودجه با اسناد مصوب است. برای مثال، سند امنیت غذایی سندی بسیار مهم بود که به تصویب رسید و حتی توسط رئیس‌جمهور شهید نیز امضا شد، اما اگر وزارت جهاد کشاورزی و مجلس شورای اسلامی قوانین لازم را متناسب با این سیاست تدوین می‌کردند و دستگاه‌های اجرایی مکلف به اجرای آن می‌شدند، امروز شاهد بخشی از نابسامانی‌های موجود در سفره مردم نبودیم.

حجت‌الاسلام خسروپناه ادامه داد: صادقانه اعتراف می‌کنم که شورای عالی انقلاب فرهنگی در بخش اجرا چندان موفق نبوده است. البته این عدم موفقیت به دلیل نبود اراده در نهادهای اجرایی نبود؛ مجلس نیز در برخی حوزه‌ها از جمله هوش مصنوعی ورود قانون‌گذاری داشته، اما اگر در حوزه امنیت غذایی نیز چنین رویکردی دنبال می‌شد، دستاوردهای بهتری حاصل می‌شد.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی در تشریح نقاط ضعف این دوره تصریح کرد: مهم‌ترین ضعف مستمر ما، نبود پیوند دقیق حکمرانی میان سیاست‌گذاری، قانون‌گذاری، تنظیم‌گری، اجرا و همچنین ارتباط برنامه و بودجه با اسناد مصوب است.

وی با اشاره به موضوع هوش مصنوعی گفت: سند هوش مصنوعی در شورا به تصویب رسید، اما دولت به این جمع‌بندی رسید که فعلاً نیازی به تشکیل سازمان مستقل نیست و می‌توان با تشکیل ستادی در معاونت علمی ریاست جمهوری این سند را اجرایی کرد. نقد و گلایه شورا این بود که اگر دولت به لحاظ کارشناسی تشکیل سازمان را ضروری نمی‌داند، می‌توانست با حفظ مصوبه شورا و ارائه ادله خود، ستاد را به‌عنوان مدل اجرایی پیشنهاد دهد.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی افزود: شورا از ابتدا بنایش بر همکاری با دولت‌ها بوده است. هرگاه دولت استدلال منطقی ارائه کرده، شورا نیز استماع کرده و حتی مصوبات در بازه شش‌ماهه قابل اصلاح بوده است، اما در این مورد، سازمان کنار گذاشته شد و به‌جای آن ستاد تشکیل شد که همین موضوع واکنش مجلس و ورود شورای عالی انقلاب فرهنگی را به دنبال داشت.

حجت الاسلام خسروپناه درباره نامه‌نگاری خود با رئیس مجلس و وزیر مربوطه توضیح داد: هدف از این نامه این بود که اجرای مصوبه مربوط به سازمان هوش مصنوعی و کوانتوم موقتاً متوقف شود تا فرصت بررسی‌های کارشناسی دقیق‌تر فراهم شود. جمع‌بندی دبیرخانه شورا این بود که کشور به سازمان هوش مصنوعی و کوانتوم نیاز دارد؛ سازمانی با الگویی مشابه سازمان انرژی اتمی، با رویکردی خروجی‌محور و نه صرفاً اداری یا ساختارمحور.

وی با تأکید بر فلسفه مصوبه تأثیر سوابق تحصیلی گفت: هدف اصلی این بود که دانش‌آموزان دوره متوسطه دوم از فضای صرفاً تست‌زنی فاصله بگیرند و بار دیگر به مدرسه، کتاب درسی، کلاس و معلم توجه کنند. این مصوبه در مجلس و شورای عالی انقلاب فرهنگی تصویب شد و با عقل جمعی کارشناسان و وزارت آموزش‌وپرورش به اجرا درآمد.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی افزود: اجرای مصوبه با همراهی وزارت آموزش‌وپرورش، استانداری‌ها و نهادهای پشتیبان، دو سال در دولت سیزدهم ادامه داشت و در دولت چهاردهم نیز با همت وزیر آموزش‌وپرورش و شورای عالی ادامه پیدا کرد.

حجت الاسلام خسروپناه تصریح کرد: مصوبه تأثیر معدل با نظر وزارت علوم، وزارت آموزش‌وپرورش و سازمان سنجش، با جمع‌بندی کارشناسی و عقل جمعی صورت گرفته است.

وی افزود: رئیس سازمان سنجش قبلاً موضعی اعلام کرده بود که خلاف واقعیت است، زیرا جمع‌بندی نهایی بر اساس گفت وگوهای کارشناسی و مشورت با متخصصان انجام شد.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی تأکید کرد: اگر اصلاحی ضرورت داشته باشد، می‌تواند انجام شود، اما هیچ دلیلی منطقی یا مستند کارشناسی تاکنون برای تغییر کلی مصوبه ارائه نشده است.

حجت الاسلام خسروپناه درباره زیرساخت‌های لازم برای اجرای مصوبه گفت: تمام استانداری‌ها و نهادهای نظارتی کشور از جمله وزارت آموزش‌وپرورش، دوربین‌ها و سازمان‌های امنیتی همکاری کامل دارند. سوالات آزمون‌ها با دقت کارشناسی طراحی شده و درصد سوالات ساده، متوسط و دشوار متناسب با استانداردهای علمی تنظیم می‌شود. اعتراضات دانش‌آموزان نیز امکان‌پذیر است و در صورت نیاز اصلاحات انجام می‌شود تا عدالت آموزشی رعایت شود.

وی افزود: تحقیقات پیمایشی توسط جهاد دانشگاهی نشان می‌دهد بیش از ۹۰ درصد معلمان، بیش از ۷۰ درصد خانواده‌ها و حدود ۵۵ درصد دانش‌آموزان از این مصوبه حمایت می‌کنند. همچنین، دانش‌آموزان و معلمان تمایل دارند مصوبه بدون تغییر ادامه یابد.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی ادامه داد: برخی انتقادات که به عدم آماده‌بودن زیرساخت‌ها یا ضعف در طراحی سوالات اشاره دارند، نادرست و فاقد مستندات علمی است. تمامی مراحل طراحی، اجرا و نظارت آزمون‌ها با دقت کارشناسی و استاندارد علمی انجام می‌شود.

حجت الاسلام خسروپناه تأکید کرد: اعضای شورا به‌طور قاطع بر استمرار اجرای مصوبه توافق دارند و تا کنون هیچ دلیل منطقی و مستندی برای تغییر کلی آن ارائه نشده است. مصوبه با همراهی وزارت آموزش‌وپرورش و کارشناسان متخصص ادامه پیدا می‌کند و هدف اصلی آن تقویت عدالت آموزشی و توجه دوباره دانش‌آموزان به مدرسه، کتاب و کلاس درس است. 

وی تأکید کرد: مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی با مصوبات مجلس شورای اسلامی تداخل و تضعیف نمی‌شود و هیچ‌گاه حق نقض قوانین مجلس را ندارد. بخشی از مصوبات شورا در اختیار رئیس‌جمهور قرار گرفته تا به وزیر علوم دستور دهد طرح سهمیه‌بندی ارائه شود.

به گفته دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، پیشنهادها و طرح‌هایی از سوی وزارت علوم ارائه شده، اما هنوز این طرح به شورا ارجاع نشده است تا مورد بحث و بررسی کارشناسی قرار گیرد و نهایی شود.

حجت الاسلام خسروپناه افزود: برخی اخبار منتشر شده مبنی بر ناکافی بودن طرح‌های ارائه شده صحیح نیست و شورا منتظر است تا نسخه کامل و نهایی از وزارت علوم به شورا برسد و سپس مراحل تصویب و جمع‌بندی انجام شود. بخشی از موضوعات نیز مرتبط با مصوبات مجلس است که در نهایت تصمیم‌گیری در این حوزه نیز برعهده مجلس خواهد بود.

وی ادامه داد: مطالعات تطبیقی درباره ساختار سازمان انرژی اتمی انجام شد و همزمان جلسات تخصصی متعددی با کارشناسان و متخصصان هوش مصنوعی برگزار شد. جمع‌بندی این بررسی‌ها نشان داد که سازمان هوش مصنوعی و کوانتوم باید به‌صورت هم‌افزا شکل بگیرد. البته این نظر دبیرخانه هنوز در صحن شورا مطرح نشده است.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی خاطرنشان کرد: مجلس شورای اسلامی بر اساس مصوبه‌ای که بیش از یک سال از تصویب آن گذشته بود، تصمیم‌گیری کرد؛ در حالی که در این مدت اطلاعات کارشناسی جدیدتری به دست آمده بود. درخواست ما این بود که با صرف زمان بیشتر و گفت‌وگوی دقیق‌تر، تصمیمی مبتنی بر شرایط جدید علم و فناوری اتخاذ شود، چراکه آینده هوش مصنوعی به‌طور مستقیم با تحولات زیرساختی، از جمله گذار از معماری‌های سنتی به فناوری‌های نوین مانند GPU و محاسبات کوانتومی، گره خورده است.

حجت الاسلام خسروپناه گفت: تأکید ما بر این بود که با حوصله و دقت کارشناسی بیشتری، به جمع‌بندی نهایی برسیم، اما در نهایت مجلس مصوبه پیشین را تصویب و دولت نیز تبدیل ستاد به سازمان را ابلاغ کرد.

برخی مسائل عدالت آموزشی و آموزش عالی نیازمند اصلاح هستند

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی با بیان اینکه برخی مسائل عدالت آموزشی و آموزش عالی نیازمند اصلاح هستند، گفت: در صورتی که تعارضی میان قوای کشور پیش آید، انتظار می‌رود با راهنمایی رهبر معظم انقلاب و همفکری عقلای علمی در قم، مسائل به جمع‌بندی برسد.

وی افزود: فعلاً انتظار نمی‌رود این اصلاحات به زودی به مرحله اجرایی برسد و نیازمند بررسی کارشناسی بیشتر است.

حجت الاسلام خسروپناه درباره نقش جامعه علمی کشور در تدوین نقشه جامع گفت: بیش از یک سال و نیم، متخصصان پزشکی، اعضای شورای تحول و ارتقای علوم انسانی و ده‌ها دانشگاه کشور، از جمله استادان ایرانی خارج از کشور، در تدوین این نقشه مشارکت داشتند.

وی افزود: نقشه جامع کشور هم‌اکنون نهایی شده و شامل بخش‌های علوم پایه، مهندسی و کشاورزی است. علاوه بر آن، چندین جلد کتاب کارشناسی برای پشتیبانی از این نقشه تهیه شده است. این نقشه به زودی در صحن شورا ارائه و تصویب خواهد شد و پس از آن، تمام دستگاه‌ها و نهادهای کشور موظف به اجرای آن خواهند بود.

خسروپناه درباره افزایش ظرفیت علوم پزشکی هم گفت: واقعا زیرساخت‌های لازم‌ فراهم نشد، مصوبه شورای‌ عالی انقلاب فرهنگی افزایش ظرفیت به انضمام بودجه لازم‌ بود، به نظر من بخشی از بودجه‌ هم پرداخت شده‌ ولی بودجه‌ لازم‌ داده‌ نشده‌ است؛ مصوبه ما چهار ساله بوده‌ و تمدید نشده‌ است؛ بنابراین سال بعد افزایش ظرفیت را نخواهیم داشت.