ریسپانسیبل استیت کرافت: اعراب نگران جنگ آمریکا و ایران هستند

به گزارش روزنامه اینترنتی فراز، اندیشکده آمریکایی «ریسپانسیبل استیت‌کرافت» در گزارشی به بررسی پیامد‌های تجمیع گسترده نیرو‌های نظامی آمریکا در منطقه پرداخت و نوشت این تحرکات نگرانی عمیقی را در میان متحدان واشنگتن در خلیج فارس ایجاد کرده است.

این گزارش با اشاره به حجم آرایش نظامی آمریکا مدعی شد دست‌کم ۱۰۸ فروند هواپیمای سوخت‌رسان در محدوده عملیاتی سنتکام یا در مسیر اعزام به این منطقه قرار دارند و به نقل از برخی افسران نظامی آمریکایی افزود احتمال آغاز حملات در هر لحظه وجود دارد.

ریسپانسیبل استیت‌کرافت ادامه داد در میان ناظران منطقه‌ای، بدبینی نسبت به این تحولات رو به افزایش است و بسیاری بر این باورند که با توجه به گستردگی نیرو‌های مستقرشده، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، با وضعیتی روبه‌رو شده که لغو عملیات نظامی برای او دشوار به نظر می‌رسد.

در ادامه این گزارش به نقل از بدر السیف، استادیار تاریخ دانشگاه کویت، آمده است بمباران ایران با منافع کشور‌های عربی خلیج فارس همخوانی ندارد و می‌تواند به تقویت جایگاه اسرائیل در منطقه منجر شود؛ موضوعی که به سود این کشور‌ها نخواهد بود.

او بیان کرد در شرایطی که برنامه‌ریزان نظامی آمریکا در حال بررسی فهرست اهداف هستند، آنچه برای عراق و اعضای شورای همکاری خلیج فارس دیده می‌شود، افزایش خطر و ناامنی است.

آنا جیکوبز خلف، تحلیلگر مسائل خلیج فارس و عضو غیرمقیم اندیشکده موسسه کشور‌های عربی خلیج فارس، ماه گذشته به شبکه الجزیره گفت برخی کشور‌های منطقه شاید تضعیف حکومت ایران را مطلوب بدانند، اما بیش از هر چیز نگران بی‌ثباتی و هرج‌ومرج احتمالی در داخل ایران هستند.

این گزارش افزود از ماه ژانویه تاکنون، عربستان سعودی، قطر و عمان به همراه ترکیه و مصر درگیر رایزنی‌های فشرده‌ای بوده‌اند تا واشنگتن و تهران را از آستانه درگیری دور کنند.

به نوشته ریسپانسیبل استیت‌کرافت، این تلاش‌ها نه از سر همدلی با ایران، بلکه به این دلیل انجام می‌شود که این کشور‌ها می‌دانند در صورت واکنش ایران، نخستین اهداف خواهند بود و همچنین با پیامد‌های فروپاشی احتمالی نظم داخلی ایران روبه‌رو می‌شوند.

در بخش دیگری از این گزارش، گالیپ دالای، تحلیلگر مسائل منطقه، گفته است افزون بر نگرانی‌های اقتصادی و امنیتی، واقعیت دیگری نیز وجود دارد و آن این است که اسرائیل به عنوان قدرتی رو به گسترش در منطقه، از فروپاشی احتمالی ساختار سیاسی ایران بیشترین سود را خواهد برد.

او در یادداشتی برای اندیشکده چتم‌هاوس نوشت از نگاه برخی رهبران خاورمیانه، تهدید‌ها تغییر کرده‌اند و اکنون اسرائیل توسعه‌طلب و همچنین بی‌ثباتی ناشی از فروپاشی احتمالی ایران، در کانون نگرانی‌ها قرار دارد.

بدر السیف همچنین در گفت‌و‌گو با نیویورک تایمز تصریح کرد تضعیف یا تغییر ساختار سیاسی ایران می‌تواند به هژمونی بی‌سابقه اسرائیل منجر شود و این روند با منافع کشور‌های خلیج فارس همخوانی ندارد.

ریسپانسیبل استیت‌کرافت با اشاره به وضعیت عراق نوشت این کشور که بخش بزرگی از جمعیت آن را شیعیان تشکیل می‌دهند، با خطر ناآرامی سیاسی و اجتماعی روبه‌رو است و پس از سال‌ها بحران، همچنان برای ایجاد ثبات سیاسی تلاش می‌کند.

در این گزارش به نقل از یک منبع آگاه از سیاست عراق که نامش فاش نشده، آمده است برخی گروه‌های تندرو شیعه ممکن است خود را موظف بدانند در حمایت از ایران به نیرو‌های آمریکایی حمله کنند.

این منبع افزود جریان‌های اصلی سیاسی شیعه عراق، از جمله ائتلاف دولت قانون و ائتلاف فتح، درگیری میان آمریکا و ایران در خاک عراق را تهدیدی جدی برای حاکمیت این کشور می‌دانند.

ریسپانسیبل استیت‌کرافت نوشت تهران نیز علاقه‌مند است عراق از این درگیری دور بماند، چراکه در شرایط تنش به همسایه‌ای باثبات و شریکی تجاری نیاز دارد، نه کشوری که دوباره در بحران فرو رود.

در ادامه گزارش آمده است خطر برای کشور‌های خلیج فارس تنها به تهدید نظامی محدود نمی‌شود، چراکه ایران بار‌ها اعلام کرده پایگاه‌های آمریکا در منطقه اهداف مشروع به شمار می‌روند.

این اندیشکده به حمله ژوئن ۲۰۲۵ به پایگاه هوایی العدید در قطر اشاره کرد و نوشت اگرچه این حمله تلفات نداشت، اما همچنان به عنوان هشداری جدی در ذهن رهبران خلیج فارس باقی مانده است.

ریسپانسیبل استیت‌کرافت افزود هرگونه اقدام نظامی تازه می‌تواند پایگاه‌ها و تاسیسات نظامی در قطر، امارات، عربستان سعودی و بحرین را در معرض حملات موشکی یا پهپادی قرار دهد.

در بخش دیگری از گزارش، به اظهارات مقام‌های ایرانی از جمله علی شمخانی اشاره شده و آمده است پاسخ ایران در صورت تشدید درگیری می‌تواند شدیدتر از حملات پیشین باشد.

این گزارش یادآور شد تاسیسات نفتی عربستان در سال ۲۰۱۹ هدف حمله قرار گرفت و این رویداد نشان داد ایران توان هدف قرار دادن زیرساخت‌های حساس منطقه را دارد.

ریسپانسیبل استیت‌کرافت ادامه داد حتی در صورت در امان ماندن کشور‌های خلیج فارس از حملات مستقیم، پیامد‌های اقتصادی گسترده‌ای در انتظار آنها خواهد بود، چراکه تهدید جنگ می‌تواند سرمایه‌گذاری خارجی و نیروی کار متخصص را از منطقه دور کند.

در این گزارش به هشدار مقام‌های ایرانی درباره گزینه بستن یا ایجاد محدودیت در تنگه هرمز اشاره شده و آمده است هرچند بستن کامل این مسیر بعید به نظر می‌رسد، اما اقدامات محدود نیز می‌تواند پیامد‌های جدی برای بازار انرژی داشته باشد.

این اندیشکده نوشت عبور نزدیک به یک‌پنجم نفت جهان از تنگه هرمز، اهمیت این مسیر را دوچندان کرده و هرگونه ناامنی می‌تواند قیمت جهانی نفت را افزایش دهد.

ریسپانسیبل استیت‌کرافت افزود چنین وضعیتی خطر تورم را تشدید می‌کند و می‌تواند به وعده‌های اقتصادی ترامپ در آستانه انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا آسیب بزند.

در بخش پایانی گزارش آمده است حمله نظامی آمریکا ممکن است ایران را به بازنگری در دکترین هسته‌ای خود سوق دهد؛ نتیجه‌ای که برخلاف هدف اعلامی جلوگیری از گسترش تنش خواهد بود.

این اندیشکده تاکید کرد در صورت بروز چنین وضعیتی، کشور‌های شورای همکاری خلیج فارس با بدترین سناریوی ممکن روبه‌رو می‌شوند و احتمال ورود منطقه به رقابت تسلیحاتی افزایش خواهد یافت.

ریسپانسیبل استیت‌کرافت در پایان نوشت همین نگرانی‌ها باعث شده محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان، استفاده از حریم هوایی این کشور برای حمله به ایران را رد کند و مقام‌های امارات نیز خواستار راه‌حل دیپلماتیک بلندمدت میان تهران و واشنگتن شوند.