اعلام آمار جدید خسارت به آثار تاریخی ایران در جنگ

به گزارش روزنامه اینترنتی فراز، وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی در بیانیه شماره چهار خود تازه‌ترین آمار خسارت واردشده به آثار فرهنگی و تاریخی کشور در جریان حملات اخیر را اعلام کرد. بر پایه این بیانیه، تا تاریخ دوم فروردین ۱۴۰۵ در مجموع ۱۱۴ بنای تاریخی و فرهنگی کشور آسیب دیده‌اند. این وزارتخانه این اقدامات را نقض آشکار حقوق بین‌الملل و تهدیدی علیه میراث تاریخی بشریت توصیف کرد و از نهاد‌های بین‌المللی به‌ویژه یونسکو خواست نقش فعال‌تری برای حفاظت از میراث فرهنگی ایفا کنند.

در ابتدای این بیانیه، وزارت میراث فرهنگی با تبریک فرارسیدن نوروز و هم‌زمانی آن با عید فطر، این تقارن را نشانه‌ای از پیوند‌های عمیق فرهنگی و دینی میان ملت‌ها دانست و آن را فرصتی برای توجه بیشتر به مشترکات تمدنی معرفی کرد.

در ادامه بیانیه به حملات نظامی اخیر آمریکا و اسرائیل علیه ایران اشاره شده و آمده است بر اساس ارزیابی‌های میدانی و گزارش‌های کارشناسی، ۱۱۴ اثر فرهنگی و تاریخی شامل بنا‌های ثبت جهانی، آثار ثبت ملی و محوطه‌های ارزشمند تاریخی دچار آسیب شده‌اند.

طبق این گزارش، در میان آثار آسیب‌دیده ۴۸ موزه و همچنین ۶ بافت تاریخی شهری قرار دارند. این بافت‌های تاریخی در شهر‌های تهران، اصفهان، سنندج، کرمانشاه، قم و خوانسار واقع شده‌اند.

گستره جغرافیایی این خسارات نیز بخش‌های مختلف کشور را دربرگرفته است. بر اساس آمار اعلام‌شده، استان تهران با ۶۰ مورد بیشترین آسیب را ثبت کرده است. پس از آن استان اصفهان با ۲۰ مورد و استان کردستان با ۱۲ مورد قرار دارند.

همچنین در استان‌های لرستان، کرمانشاه، بوشهر، قم، البرز، آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی، مازندران، سیستان و بلوچستان، گیلان، ایلام، خوزستان و فارس نیز مواردی از خسارت به آثار تاریخی گزارش شده است.

وزارت میراث فرهنگی در ادامه توضیح داد بررسی دقیق میزان خسارات مالی همچنان ادامه دارد و پس از تکمیل ارزیابی‌های کارشناسی، نتیجه نهایی اعلام خواهد شد.

در بخش دیگری از این بیانیه به اصول حقوق بین‌الملل و به‌ویژه کنوانسیون لاهه ۱۹۵۴ اشاره شده است. در این بخش تاکید شده هرگونه اقدام نظامی که باعث تخریب یا آسیب به میراث فرهنگی شود نقض تعهدات بین‌المللی به شمار می‌رود و می‌تواند حافظه تاریخی بشریت را تهدید کند؛ حافظه‌ای که میراث مشترک انسان‌ها در طول تاریخ محسوب می‌شود.

این بیانیه همچنین از ایرانیان ساکن نقاط مختلف جهان قدردانی کرد و آنان را بخشی از یک پیکره تمدنی مشترک دانست. در این بخش آمده است تلاش ایرانیان برای اطلاع‌رسانی درباره وضعیت میراث فرهنگی کشور در افکار عمومی جهانی اهمیت زیادی دارد و ادامه این روند مورد تاکید قرار گرفته است.

وزارت میراث فرهنگی در ادامه از نهاد‌های بین‌المللی به‌ویژه یونسکو خواست از مواضع محدود عبور کنند و نقش فعال‌تر و بازدارنده‌تری در حفاظت از میراث فرهنگی در معرض تهدید ایفا کنند.

در همین چارچوب این وزارتخانه اعلام کرد از طریق مسیر‌های دیپلماتیک رسمی تاکنون ۹ نامه به نهاد‌های بین‌المللی از جمله یونسکو، اتحادیه میراث فرهنگی آسیا، شورای جهانی موزه‌ها، ایکوموس، مجمع جهانی تمدن‌های کهن و سازمان جهانی گردشگری ارسال شده است. همچنین رایزنی‌ها و مکاتبات گسترده‌ای در این زمینه در جریان است.

در ادامه بیانیه به پیام اخیر وزیر میراث فرهنگی به ۱۲ کشور حوزه تمدنی نوروز و همچنین کشور‌های اسلامی اشاره شده است. در این پیام بر مسئولیت مشترک دولت‌ها برای حفاظت از میراث فرهنگی بشریت تاکید شده است.

وزارت میراث فرهنگی همچنین اعلام کرد یونسکو آمادگی خود را برای اعزام یک هیأت کارشناسی به ایران به منظور بررسی وضعیت برخی آثار ثبت جهانی که آسیب دیده‌اند اعلام کرده و مقدمات این اقدام در حال پیگیری است.

در بخش دیگری از بیانیه از رسانه‌های داخلی و بین‌المللی قدردانی شده است. در این بخش آمده است خبرنگارانی که با وجود خطرات در مناطق آسیب‌دیده حضور یافته‌اند نقش مهمی در انتقال روایت دقیق این رخداد‌ها به افکار عمومی جهان داشته‌اند و رسانه‌ها نقشی مهم در دفاع از حقیقت و جلوگیری از تحریف واقعیت‌ها دارند.

در ادامه این بیانیه تاکید شده است آنچه در این رخداد‌ها در معرض تهدید قرار گرفته تنها بنا‌های تاریخی نیست بلکه هویت و تاریخ تمدنی بشر نیز با خطر آسیب و نابودی روبه‌رو شده است.

وزارت میراث فرهنگی در پایان از جامعه جهانی خواست نسبت به این تحولات واکنشی مسئولانه نشان دهد و اعلام کرد نحوه واکنش جهان به این رویداد‌ها می‌تواند معیاری برای سنجش میزان پایبندی واقعی کشور‌ها به اصول حقوق بین‌الملل و مسئولیت مشترک در قبال میراث بشری باشد.

این وزارتخانه همچنین تاکید کرد حفاظت از میراث فرهنگی ایران وظیفه‌ای تاریخی است و این میراث به عنوان امانتی از گذشته برای نسل‌های آینده باید حفظ شود. در پایان بیانیه نیز آمده است با تکیه بر اراده ملی، خسارت‌های واردشده بازسازی خواهد شد و میراث فرهنگی کشور بار دیگر احیا می‌شود.