سیگنال‌های متناقض واشنگتن و تهران درباره توافق صلح؛ آیا توافق امروز امضا می‌شود؟

صبح یکشنبه هنوز مشخص نبود که آیا ایالات متحده و ایران در نهایت توافق صلح را امضا خواهند کرد یا خیر؛ چرا که پرزیدنت ترامپ و مقامات تهران روایت‌های متناقضی از جدول زمانی این توافق ارائه دادند.

آقای ترامپ روز شنبه در پیامی در شبکه‌های اجتماعی اعلام کرد که توافق «برای امضا در روز یکشنبه برنامه‌ریزی شده است» و افزود که این توافق فوراً «تنگه هرمز» را بازگشایی خواهد کرد. ساعاتی پیش از آن، شهباز شریف، نخست‌وزیر پاکستان که یکی از میانجی‌های کلیدی در این مذاکرات است، در پیامی گفته بود که انتظار می‌رود توافق نهایی ظرف ۲۴ ساعت آینده به سرانجام برسد و پس از آن «امضای الکترونیک توافق صلح» انجام شود.

اما اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، طبق گزارش رسانه‌های دولتی ایران، اعلام کرد که توافقی در روز یکشنبه امضا نخواهد شد؛ هرچند وی امکان امضای توافق در روز‌های آینده را رد نکرد.

نه ایالات متحده و نه ایران، متن توافقی را که در حال بررسی است به اشتراک نگذاشته‌اند و این فرآیند همچنان می‌تواند با چالش‌هایی مواجه شود. مقامات آمریکایی و ایرانی گفته‌اند که تحت یک «تفاهم‌نامه»، ایران تنگه هرمز را بازگشایی خواهد کرد، ایالات متحده محاصره بنادر ایران را لغو می‌کند و آتش‌بسی که دو طرف در ماه آوریل بر سر آن توافق کرده بودند، به مدت ۶۰ روز تمدید خواهد شد.

در این دوره ۶۰ روزه، هر دو طرف متعهد خواهند شد که مذاکرات دقیقی را در خصوص برنامه هسته‌ای ایران — که اختلافات در آن همچنان پابرجاست و هیچ‌یک از طرفین تمایل چندانی به امتیازدهی نشان نداده‌اند — و همچنین موضوع لغو تحریم‌های آمریکا علیه ایران انجام دهند.

توافق‌نامه‌های دیپلماتیک این‌چنینی معمولاً به‌صورت حضوری امضا می‌شوند و مشخص نیست چرا این مورد ممکن است به‌صورت الکترونیکی نهایی شود. آقای ترامپ که قرار است روز یکشنبه، هم‌زمان با هشتادمین سالروز تولدش، در واشنگتن بماند، پیش‌تر گفته بود که اگر توافق نهایی شود، جی. دی. ونس، معاون رئیس‌جمهور، را برای حضور در مراسم امضا اعزام خواهد کرد.

آقای بقایی، سخنگوی وزارت خارجه، روز شنبه اعلام کرد که طبق گزارش صداوسیمای دولتی ایران، هیچ برنامه‌ای برای سفر تیم مذاکره‌کننده ایران به ژنو — که انتظار می‌رفت مراسم امضا در آنجا برگزار شود — یا هر مکان دیگری در یکی دو روز آینده وجود ندارد.