آرامکو بارگیری نفت در رأس‌تنوره را از سر گرفت؛ نشانه‌ای از بازگشت تدریجی عرضه در خلیج فارس

داده‌های کشتیرانی نشان می‌دهد شرکت سعودی آرامکو روز جمعه بارگیری نفت خام در پایانه رأس‌تنوره در خلیج فارس را پس از توقفی نزدیک به چهار ماه از سر گرفته است؛ اقدامی که در حالی انجام می‌شود که بزرگ‌ترین صادرکننده نفت جهان به موج انتقال محموله‌ها در منطقه پیوسته و صنعت انرژی به بازگشت تدریجی شرایط به حالت عادی امیدوار شده است.

این بارگیری‌ها در حالی انجام می‌شود که یک کشتی متعلق به شرکت کشتیرانی تایوانی «اِورگرین مارین» روز پنج‌شنبه در تنگه هرمز با جسمی ناشناس برخورد کرد.

تولیدکنندگان خاورمیانه‌ای پیش از دستیابی به توافق موقت میان ایالات متحده و ایران برای توقف جنگ و بازگشایی تنگه — گذرگاهی که پیش از این حدود یک‌پنجم عرضه نفت و گاز طبیعی مایع جهان از آن عبور می‌کرد — تولید و صادرات نفت و گاز خود را افزایش داده بودند.

داده‌ها نشان می‌دهد دو نفتکش بسیار بزرگ حمل نفت خام (VLCC) که تحت کنترل شرکت کشتیرانی سعودی «بحری» هستند، در بندر رأس‌تنوره — بزرگ‌ترین بندر نفتی جهان — در حال بارگیری نفت خام دیده شده‌اند و یک نفتکش دیگر نیز در حال حرکت به سوی این پایانه است. نفتکش چهارم نیز در نزدیکی این بندر در انتظار قرار دارد. هر نفتکش VLCC قادر است حدود ۲ میلیون بشکه نفت حمل کند.

شرکت آرامکو که از آخرین تولیدکنندگان بزرگ خلیج فارس بود که صادرات از داخل خلیج فارس را از سر گرفت، از اظهارنظر در این باره خودداری کرد.

آژانس عملیات تجارت دریایی بریتانیا (UKMTO) پس از حمله به کشتی باری، عملیات اسکورت کشتی‌ها از طریق تنگه هرمز را متوقف کرد؛ اقدامی که نگرانی‌ها درباره دوام توافق اولیه برای پایان جنگ با ایران را دوباره افزایش داده است.

دو مقام آمریکایی به رویترز گفتند که ایران به سوی این کشتی شلیک کرده است، در حالی که «سازمان تنگه خلیج فارس ایران» — نهادی که تهران برای مدیریت درخواست‌های عبور کشتی‌ها از تنگه ایجاد کرده — اعلام کرد کشتی‌هایی که خارج از مسیر‌های تعیین‌شده حرکت کنند، از عبور امن تضمین‌شده برخوردار نخواهند بود.

بندر رأس‌تنوره

رأس‌تنوره در ساحل شرقی عربستان در خلیج فارس و در غرب تنگه هرمز قرار دارد. پیش از آغاز درگیری‌ها، این بندر روزانه بیش از ۵ میلیون بشکه نفت خام صادر می‌کرد. بزرگ‌ترین پالایشگاه داخلی عربستان با ظرفیت ۵۵۰ هزار بشکه در روز نیز در همین منطقه قرار دارد که در جریان جنگ به‌عنوان اقدام احتیاطی تعطیل شده بود.

بر اساس داده‌های شرکت LSEG، آخرین بار آرامکو در ۸ مارس محموله‌ای از بندر رأس‌تنوره برای چین بارگیری کرده بود. پس از آن، به دلیل محاصره تنگه توسط ایران در جریان جنگ با ایالات متحده و اسرائیل که مانع ورود کشتی‌ها به خلیج فارس شد، این شرکت مجبور شد صادرات خود را به بندر ینبع در دریای سرخ منتقل کند.

این جنگ باعث شده صادرات نفت خام عربستان طی سه ماه گذشته به حدود ۴ میلیون بشکه در روز کاهش یابد؛ در حالی که این رقم در ماه فوریه بیش از ۷ میلیون بشکه در روز بود.

کاهش قیمت نفت با افزایش عرضه

قیمت جهانی نفت روز جمعه پس از آنکه در پی گزارش حمله به کشتی باری افزایش یافته بود، بیش از یک دلار در هر بشکه کاهش یافت. با افزایش عبور محموله‌های نفتی از تنگه هرمز — که این هفته به بالاترین سطح خود از زمان آغاز درگیری‌ها رسیده — فشار عرضه در بازار در حال افزایش است.

انتظار می‌رود شرکت سعودی آرامکو هفته آینده قیمت رسمی فروش نفت برای ماه اوت را به‌طور قابل توجهی کاهش دهد؛ زیرا رقابت میان تولیدکنندگان تشدید شده است.

شرکت بازاریابی نفت عراق (SOMO) و قطر نیز مناقصه‌هایی برای عرضه نفت خام منتشر کرده‌اند؛ اقدامی که پیش‌تر توسط کویت و امارات متحده عربی نیز انجام شده بود. ایران نیز پس از آنکه واشنگتن به‌طور موقت تحریم‌ها را لغو کرد، در حال افزایش سریع صادرات نفت خود است.

داده‌های کشتیرانی نشان می‌دهد دو نفتکش خالی VLCC به نام‌های Natsumi و Halti روز جمعه وارد خلیج فارس شده‌اند تا نفت ایران را بارگیری کنند.

همچنین نفتکش‌هایی که نفت امارات را حمل می‌کنند همچنان از تنگه عبور می‌کنند؛ به طوری که دو نفتکش VLCC حامل نفت از تنگه خارج شده‌اند و یک نفتکش دیگر در مسیر بندر «زیرکو» قرار دارد.

«آدیتیا ساراسوات»، مدیر تحقیقات خاورمیانه و شمال آفریقا در مؤسسه «ریستاد انرژی»، در یادداشتی نوشت: «در مدت سه هفته روزانه دو میلیون بشکه نفت دوباره وارد بازار شده و این روند احیا در سراسر منطقه در حال گسترش است.»

این مؤسسه اکنون برآورد می‌کند تولید متوقف‌شده در کشور‌های حوزه خلیج فارس تا اواسط ژوئن به ۹.۶ میلیون بشکه در روز کاهش یافته است؛ در حالی که این رقم تنها سه هفته پیش ۱۱.۷ میلیون بشکه در روز بود. ریستاد انرژی همچنین انتظار دارد عرضه نفت در منطقه تا پایان سال به‌طور کامل بهبود یابد.