توافق اسرائیل و لبنان؛ بن‌بست سیاسی به جای پایان جنگ؛ تحلیلگران نسبت به وقوع درگیری‌های داخلی هشدار می‌دهند
یک توافق امنیتی میان اسرائیل و لبنان، با مشروط کردن عقب‌نشینی اسرائیل از جنوب لبنان به خلع سلاح گروه هم‌سو با ایران (حزب‌الله)، با خطر تثبیت یک بن‌بست روبه‌رو است، به‌جای آنکه منازعه زیربنایی اسرائیل با حزب‌الله را حل کند؛ شرطی که تحلیلگران و سیاستمداران منطقه آن را دست‌نیافتنی می‌دانند.
در هسته اصلی این معامله، توافقی قرار دارد که کمتر کسی آن را عملی می‌بیند: حزب‌الله قاطعانه خلع سلاح را رد کرده است و هیچ دولت لبنانی قدرتی برای اجرای آن ندارد.
با توجه به اینکه احتمال خلع سلاح حزب‌الله وجود ندارد، تحلیلگران می‌گویند اسرائیل پوشش سیاسی لازم برای حفظ حضور نظامی بی‌انت‌ها در جنوب لبنان را خواهد داشت؛ منطقه‌ای که پس از آنکه حزب‌الله در ۲ مارس در همبستگی با تهران نسبت به جنگ در ایران، به اسرائیل شلیک کرد، مورد تهاجم قرار گرفت.
تحلیلگران می‌گویند این توافق، دولت لبنان را میان تعهداتی که قادر به انجام آنها نیست و حاکمیتی که نمی‌تواند به‌طور کامل بازپس گیرد، گرفتار می‌کند.
این توافق چارچوب نیز با واقعیت‌های سیاسی لبنان برخورد می‌کند و از یک دولت فرقه‌ای شکننده می‌خواهد که با قدرتمندترین جناح مسلح کشور مقابله کند، آن هم در کشوری که سیستم پس از جنگ داخلی آن بر پایه تقسیم قدرت بنا شده است، نه اجبار.
یک سیاستمدار ارشد لبنانی که خواست شد نامش فاش نشود، گفت: «این یک توافق نیست، بلکه یک تسویه تحمیلی است.»
او گفت که ارتش لبنان نه ساختار و نه تجهیزات لازم برای خلع سلاح حزب‌الله را دارد، و انتظار چنین کاری از آن، نادیده گرفتن توان نظامی تثبیت‌شده این گروه و تعادل فرقه‌ای شکننده‌ای است که ثبات لبنان بر آن استوار است.
«بار سنگین بر دوش لبنان»
تحلیلگران سیاسی می‌گویند این عدم توازن در طراحی توافق نهفته است؛ به طوری که تعهدات گسترده‌ای بر دوش لبنان گذاشته شده، اما هیچ تضمین متقابلی برای عقب‌نشینی اسرائیل وجود ندارد.
مایکل یانگ، تحلیلگر مستقر در بیروت، گفت: «این توافق تمام بار را بر دوش لبنان گذاشته است» و افزود که این امر «ساختاری ایجاد می‌کند که به اسرائیلی‌ها اجازه می‌دهد (در جنوب لبنان) به‌طور نامحدود باقی بمانند.»
فواز جرجس، پژوهشگر لبنانی در مدرسه اقتصاد و علوم سیاسی لندن، گفت که این توافق «از ابتدا مرده بود» و از نظر ساختاری دارای نقص است، زیرا بر شرطی استوار است که اجرای آن در عمل غیرممکن است.
جرجس گفت اسرائیل پیش از این یک منطقه حائل به عمق هشت تا ۱۰ کیلومتر در جنوب لبنان تثبیت کرده است و در عین حال، هرگونه عقب‌نشینی آتی را به خلع سلاح حزب‌الله گره زده است.
او گفت که شرایط توافق این خطر را دارد که منطقه حائل به یک منطقه بلندمدت تبدیل شود و مشروعیت دیپلماتیک یابد؛ وی این وضعیت را یک «هدیه» سیاسی به اسرائیل توصیف کرد.
درگیری در لبنان بخش محوری دیپلماسی برای پایان دادن به جنگ گسترده‌تر میان آمریکا و ایران بوده است.
جرجس گفت که جداسازی عامدانه درگیری‌ها از سوی واشنگتن، به اسرائیل آزادی عمل بیشتری در لبنان داده است.
«ترس از درگیری داخلی»
توافق چارچوبی که در واشنگتن امضا شد، تأیید می‌کند که اسرائیل هیچ ادعایی بر خاک لبنان ندارد و اقتدار ارتش لبنان در جنوب، مشروط به خلع سلاح تأییدشده گروه‌های مسلح غیردولتی، از جمله حزب‌الله است.
نتانیاهو این توافق را به‌عنوان یک دستاورد تاریخی که می‌تواند منجر به صلحی گسترده‌تر شود، ترسیم می‌کند؛ در حالی که نیرو‌های اسرائیلی همچنان در به اصطلاح «منطقه امنیتی» مستقر هستند، منطقه‌ای که اسرائیل می‌گوید برای محافظت از شمال خود در برابر حملات احتمالی طراحی شده است.
نتانیاهو روز شنبه گفت: «ما به نگه داشتن این منطقه ادامه خواهیم داد تا زمانی که حزب‌الله و سایر سازمان‌های تروریستی خلع سلاح شوند و تا زمانی که دیگر تهدیدی از سوی لبنان برای اسرائیل ایجاد نشود.»
سه مقام ارشد اسرائیلی گفتند که اسرائیل ایمان چندانی به توانایی لبنان برای خلع سلاح حزب‌الله ندارد، اما این توافق را گامی دیپلماتیک و حیاتی برای ساخت صلح در بلندمدت با لبنان می‌بیند.
در جریان کارزار نظامی اسرائیل علیه حزب‌الله، تاکنون حدود ۴۰۰۰ نفر در لبنان کشته و یک میلیون نفر آواره شده‌اند.
جوزف عون، رئیس‌جمهور لبنان، از این توافق به‌عنوان اولین گام برای بازگرداندن حاکمیت لبنان استقبال کرد و گفت که این توافق باید به مردم لبنان اجازه دهد تا به سرزمین‌های کاملاً آزاد شده بازگردند.
نبی بری، رئیس پارلمان، گفت که این توافق به مثابه یک «توافق تحمیلی است، نه توافقی که حقوق لبنان را حفظ کند» و افزود که اجرا نخواهد شد.
نعیم قاسم، رهبر حزب‌الله، این توافق را «باطل و بی‌اعتبار» و یک «تسلیم» خواند و گفت که گروه او تا زمانی که اسرائیل مجبور به ترک منطقه نشود، به مبارزه ادامه خواهد داد. حسن فضل‌الله، نماینده حزب‌الله، نسبت به «درگیری داخلی» در لبنان هشدار داد.
هرگونه تلاش برای خلع سلاح اجباری حزب‌الله، خطر عمیق‌تر شدن تنش‌های فرقه‌ای را به همراه خواهد داشت.
یانگ گفت که این توافق «ما را به هیچ کجا نخواهد برد جز به سوی درگیری‌های داخلی و شاید قیام جامعه شیعی.»
«ابهام در اجرای توافق»
دنی سیترینوویچ، تحلیلگر منطقه‌ای و افسر سابق اطلاعات نظامی اسرائیل، گفت که برچیده شدن حزب‌الله «چیزی است که هرگز اتفاق نخواهد افتاد» و این توافق در واقع حضور نظامی بی‌انت‌ها و بازِ اسرائیل را مشروعیت می‌بخشد.
او گفت: «هیچ اتفاقی نخواهد افتاد. اسرائیل عقب‌نشینی نخواهد کرد و حزب‌الله نیز منحل نخواهد شد.»
سیترینوویچ گفت هیچ نخست‌وزیر اسرائیلی فضای سیاسی داخلی لازم برای عقب‌نشینی را ندارد، در حالی که حزب‌الله همچنان مسلح است و جوامع شمال اسرائیل همچنان آواره هستند.
او گفت که اگر توافق محدودتر بر عقب‌نشینی حزب‌الله از جنوب رودخانه لیتانی، استقرار گسترده‌تر ارتش لبنان و گسترش اقتدار دولت تمرکز می‌کرد، شانس موفقیت بیشتری داشت.
محمد عبید، تحلیلگر نزدیک به حزب‌الله نیز گفت که بعید است این توافق اجرا شود و افزود که مفاد آن «مانند مواد منفجره» است که قادر به منفجر کردن ثبات داخلی لبنان است، زیرا اجرای آن مستلزم اقدام دولت برای خلع سلاح حزب‌الله می‌باشد.
ناترازی بنزین حل شد
امیرعلی ابوالفتح در گفت‌وگو با فراز
پیامد درخواست عجیب دانشگاه علوم پزشکی از بانک‌ها
- تازه‌ها
- پربازدیدها
یک نماینده مجلس به فراز گفت:
گفت‌وگوی فراز با سخنگوی صنعت آب کشور
گزارش تصویری اختصاصی فراز از مراسم بدرقه رهبر جان‌فدا
علی باقری دبیر کل حزب اطلاح‌طلب «عهد» در گفتگو با فراز: