رهبران ناتو درحالی در آنکارا دیدار می‌کنند که آتش‌بس آمریکا با ایران متزلزل است

رهبران اروپایی ناتو قصد دارند روز چهارشنبه در نشستی در آنکارا دونالد ترامپ را متقاعد کنند که به ائتلاف نظامی ناتو متعهد بماند، این در حالی است که رئیس‌جمهور آمریکا اختلافات بر سر جنگ ایران و گرینلند را احیا کرده و موج جدیدی از حملات را علیه ایران آغاز کرده است.

ترامپ هنگام ورود به پایتخت ترکیه در روز سه‌شنبه، متحدانش را به دلیل عدم ایستادن در کنار آمریکا در جنگ ایران مورد انتقاد قرار داد و گفت اگر دوستی‌اش با میزبان یعنی رئیس‌جمهور طیب اردوغان نبود، ممکن بود این نشست را تحریم کند.

آمریکا سپس حملات نظامی جدیدی را به ایران آغاز کرد و در واکنش به حمله به سه نفتکش، مجوزی را که به ایران اجازه فروش نفت می‌داد، لغو کرد. این آخرین ضربه به توافق آتش‌بس شکننده‌ای بود که در اروپا بسیار غیرمحبوب است.

مارک روته، دبیرکل ناتو، حملات جدید آمریکا را «کاملاً ضروری» دانست و ناامیدی ترامپ از متحدان را «موارد جداگانه» خواند. روته پیش از نشست به خبرنگاران گفت: «وقتی شما آتش‌بس دارید و ایران اساساً آتش‌بس را نقض می‌کند، فکر می‌کنم بسیار حیاتی است که آمریکا واکنش قاطعانه نشان دهد.»

ناتو در روز سه‌شنبه تلاش کرد نشان دهد که اعضای اروپایی‌اش به فراخوان‌های ترامپ برای هزینه کردن بیشتر در دفاع خود و اتکا کمتر به آمریکا توجه می‌کنند و از مجموعه‌ای از قرارداد‌های تسلیحاتی به ارزش حداقل ۵۰ میلیارد دلار رونمایی کرد.

ترامپ که در هر دو دوره اول و دوم ریاست‌جمهوری‌اش ناتو را به‌شدت مورد انتقاد قرار داده، گفت که از این ائتلاف «بسیار ناامید» است و آمریکا در طول جنگ آمریکا-اسرائیل علیه ایران «به خوبی با آن رفتار نشده است». ترامپ در دیدار روز سه‌شنبه در کنار اردوغان گفت: «چرا ما صد‌ها میلیارد دلار هزینه می‌کنیم و آنها در کنار ما نیستند؟ ما همیشه برای آنها بوده‌ایم.»

ترامپ کشور‌های اروپایی را متهم کرده که در طول جنگ اجازه ندادند نیرو‌های آمریکایی از حریم هوایی و پایگاه‌هایشان در خاک آنها استفاده کنند. مقامات اروپایی گفته‌اند که با وجود مشورت نشدن در مورد درگیری‌ای که اقتصادشان را متلاطم کرده، تا حد زیادی به تعهدات خود نسبت به نیرو‌های آمریکایی عمل کرده‌اند.

در هفته‌های اخیر، ترامپ جورجیا ملونی، نخست‌وزیر ایتالیا را - که قبلاً متحد نزدیک بود - هدف انتقاد قرار داده است. ترامپ روز سه‌شنبه گفت رابطه‌اش با ملونی «کمی بد شد، زیرا او از کمک به ما در مورد ایران خودداری کرد» و در عین حال او را «فردی خوب» توصیف کرد. مقامات ایتالیایی در روز‌های اخیر تلاش کرده‌اند به این تنش‌ها پایان دهند.

ترامپ همچنین گفت گرینلند، قلمرو نیمه‌خودمختار دانمارکِ عضو ناتو، باید تحت کنترل ایالات متحده باشد. مته فردریکسن، نخست‌وزیر دانمارک در آنکارا با تکرار اینکه گرینلند فروشی نیست، گفت: «ما آماده دفاع از هر اینچ ناتو، از جمله قلمرو خود هستیم… البته ما از پادشاهی دانمارک دفاع خواهیم کرد.» او گفت: «یکی از دلایلی که سال‌های بسیار پیش ناتو را ساختیم این است که اگر اتفاقی برای یکی از ما بیفتد، همه باید از یکدیگر دفاع کنند.»

رهبران ناتو شامگاه سه‌شنبه برای شام دیدار کردند، اما نشست اصلی در روز چهارشنبه برگزار می‌شود.

سفیران تمام اعضای ناتو پیش‌نویس اعلامیه‌ای را تأیید کرده‌اند که بر «تعهد آهنین» به دفاع جمعی تأکید دارد، اما این اعلامیه تنها پس از تایید توسط رهبران صادر خواهد شد. دولت ترامپ به اروپایی‌ها فشار آورده که هزینه‌های دفاعی را افزایش دهند و مسئولیت اصلی دفاع متعارف اروپا را بپذیرند.