آیا زرادخانه آمریکا در جنگ دوباره با ایران رو به اتمام است؟

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، قرار است روز چهارشنبه در نشست دفاعی در دانشکده جنگ ارتش آمریکا سخنرانی کند؛ جایی که انتظار می‌رود از سرمایه‌گذاری‌های آمریکا در نیرو‌های مسلح این کشور تمجید کند و استدلال کند این سرمایه‌گذاری‌ها به ارتشِ به‌گفته او «قوی‌ترینِ تاریخ» لبه‌ای تازه بخشیده‌اند.

اما این سخنرانی در زمانی برگزار می‌شود که جنگ آمریکا علیه ایران، ذخایر تسلیحاتی ارتش آمریکا را به‌طور قابل‌توجهی کاهش داده است.

نشست یادشده در کارلایلِ پنسیلوانیا برگزار می‌شود؛ در حالی که آمریکا در هفته گذشته حملاتش به ایران را از سر گرفته و ترامپ نیز تهدید کرده است جنگی را ادامه خواهد داد که بنا بر نظرسنجی‌های اخیر آمریکا، در میان آمریکایی‌هایی که با هزینه‌های بالای زندگی روبه‌رو هستند، بسیار نامحبوب است.

تحلیل‌ها نشان می‌دهد که آمریکا از دست‌کم چهار مورد از مهم‌ترین مهمات خود، از زمان آغاز جنگش علیه ایران در ۲۸ فوریه، نیمی از موجودی را مصرف کرده و میلیارد‌ها دلار هزینه تسلیحاتی روی دستش گذاشته است.

پرکردن دوباره ذخایر کم‌شده می‌تواند از چند ماه تا چند سال زمان ببرد. تحلیلگران هشدار می‌دهند که زرادخانه کوچک‌تر ممکن است آمریکا را در یک درگیری آینده احتمالی ــ به‌ویژه در برابر چین ــ در موقعیتی کم‌قدرت‌تر قرار دهد.

در ادامه، آنچه درباره موجودی تسلیحات آمریکا می‌دانیم:

جنگ آمریکا و ایران چه وضعی دارد؟

پس از آتش‌بس آوریل میان آمریکا و ایران و سپس امضای یک یادداشت تفاهم در ژوئن، درگیری دوباره از سر گرفته شد؛ بعد از آن‌که فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) چهارشنبه گذشته موج‌های سنگینی از حملات را علیه سایت‌های نظامی ایران آغاز کرد و گفت هدفش تضعیف توان نظامی تهران است. حملات عظیمِ حدوداً یک‌ساعته از روز یکشنبه و به‌مدت چهار شب ادامه یافته، از جمله علیه خطوط راه‌آهن و پل‌ها.

در طول دوره آتش‌بس، دو طرف همچنان حملات کم‌شدت را ردوبدل می‌کردند. با این حال، آمریکا هفته گذشته پس از آن‌که ایران به سه کشتی تجاری در حال عبور از تنگه هرمز شلیک کرد ــ، چون آن کشتی‌ها از مسیر کشتیرانی‌ای استفاده کرده بودند که از نظر تهران مورد تأیید نبود ــ حملات هوایی را تشدید کرد.

هر دو طرف، طرف مقابل را به نقض آتش‌بس متهم می‌کنند و ترامپ در نشست رهبران ناتو در هفته گذشته اعلام کرد که توافق با ایران پایان یافته است، هرچند گفت مذاکره‌کنندگان آمریکایی می‌توانند گفت‌و‌گو‌ها را ادامه دهند. واشنگتن همچنین محاصره دریایی کشتی‌های مرتبط با ایران را که قصد عبور از آبراه را داشتند دوباره برقرار کرده و تحریم‌ها علیه ایران را بازگردانده است.

سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران نیز در پاسخ، به دارایی‌های نظامی آمریکا در بحرین، عمان، قطر و کویت حملات تلافی‌جویانه انجام داده است.

از زمان موج جدید حملات آمریکا، بیش از ده نفر در ایران کشته شده‌اند که در میان آنها غیرنظامیان نیز بوده‌اند.

ترامپ در گفت‌وگویی با فاکس‌نیوز که روز سه‌شنبه پخش شد، تهدید کرد: «ما همه نیروگاه‌هایشان را از کار می‌اندازیم. همه پل‌هایشان را از کار می‌اندازیم، مگر این‌که پای میز بیایند و مذاکره کنند.»

حمله به زیرساخت‌های غیرنظامی نقض حقوق بین‌الملل است.

آیا آمریکا مهمات کافی برای ادامه حمله به ایران دارد؟

بر اساس تحلیل مرکز مطالعات راهبردی و بین‌المللی (CSIS)، یک اندیشکده مستقر در واشنگتن، ذخایر آمریکا رو به کاهش است، اما هنوز به سطح بحرانی نرسیده است.

در ۳۹ روز درگیری میان آغاز جنگ آمریکا و ایران در فوریه تا آتش‌بس در آوریل، آمریکا بیش از ۱۳ هزار هدف را زد و عمدتاً از هفت مورد از قدرتمندترین موشک‌ها و سامانه‌های پدافندی خود استفاده کرد: موشک‌های تاماهاوک، موشک‌های دوربرد هوا‌پرتاب مشترک زمین‌به‌هوا، موشک‌های ضربتی دقیق، SM-۳، SM-۶، THAAD و پاتریوت.

به‌گفته CSIS، آمریکا برای دست‌کم چهار نوع از این مهمات احتمالاً بیش از نیمی از ذخایر موجود خود را مصرف کرده است، هرچند هنوز انواع جایگزین کم‌اهمیت‌تر در انبار‌ها وجود دارد. داده‌های دولتی درباره موجودی تسلیحات طبقه‌بندی شده‌اند.

نحوه استفاده از این مهمات چنین بوده است:

تاماهاوک — آمریکا پیش از جنگ حدود ۳ هزار موشک دوربرد داشت که از دریا به اهداف زمینی شلیک می‌شوند. احتمالاً بیش از ۱ هزار فروند از آنها را در جنگ علیه ایران مصرف کرده است.

JASSM — حدود ۴ هزار فروند از این موشک‌های پنهانکارِ دوربردِ هواپرتاب پیش از جنگ در موجودی آمریکا بود. حدود ۱۱۰۰ فروند در جنگ علیه ایران استفاده شد.

PrSM — موجودی این موشک‌های تازه تحویل‌گرفته‌شده و دوربردِ زمین‌پرتاب از ابتدا هم کم بود؛ تحویل‌ها از ۲۰۲۳ در مجموع به ۹۰ فروند رسیده بود. برآورد می‌شود ۴۰ تا ۷۰ فروند از آنها در جنگ مصرف شده باشد. یک مقام نظامی آمریکا مدعی شد که «تمام» موجودی مصرف شده است.

SM-۳ — این موشک، که به‌ازای هر واحد ۲۸ میلیون دلار قیمت دارد، گران‌ترین سلاح در این فهرست است و پیش از جنگ حدود ۴۱۰ فروند از آن در دسترس بود. آمریکا بین ۱۳۰ تا ۲۵۰ فروند از آن را در جنگ علیه ایران استفاده کرده است.

SM-۶ — این موشک که آن هم از دریا شلیک می‌شود، عمدتاً برای رهگیری هواپیما و موشک‌های کروز استفاده می‌شود. آمریکا حدود ۱۱۶۰ فروند از آن ذخیره داشت. برآورد می‌شود ۱۹۰ تا ۳۷۰ فروند از آن در جنگ ایران مصرف شده باشد.

THAAD — آمریکا تا آوریل حدود ۳۶۰ سامانه/موشک گران‌قیمت ضدموشکی از این نوع داشت و بین ۱۹۰ تا ۲۹۰ فروند از آنها در جنگ استفاده شد. آمریکا در مجموع ۸ واحد THAAD یا «باتری» دارد که از پرتابگرها، رهگیر‌ها و سامانه‌های راداری تشکیل شده‌اند.

پاتریوت — برآورد می‌شود پیش از جنگ حدود ۲۳۳۰ فروند پاتریوت در انبار‌ها بوده باشد، اما بین ۱۰۶۰ تا ۱۴۳۰ فروند از آن مصرف شده است. احتمالاً حدود ۴۰۰ فروند نسخه قدیمی‌تر نیز در دسترس است.

این یعنی چه؟

تحلیلگران CSIS می‌گویند آمریکا ممکن است در کوتاه‌مدت برای ادامه حمله به ایران مهمات کافی داشته باشد، اما ذخایرش را آن‌قدر کاهش داده که شاید برای جنگ‌های آینده ــ به‌ویژه علیه رقیبی قدرتمند مانند چین ــ به اندازه کافی در اختیار نداشته باشد.

پرکردن دوباره مهمات پیشرفته و پرهزینه‌ای که آمریکا در ایران مصرف کرده، احتمالاً چندین سال طول خواهد کشید.

ترامپ و مقام‌های ارشد دولتش به‌صورت علنی گفته‌اند که آمریکا در جنگ با ایران ذخایر «نامحدود» سلاح دارد.

با این حال، ترامپ در ماه مارس گفت مقام‌های دولتش با رؤسای شرکت‌های تولیدکننده آمریکایی، از جمله لاکهید مارتین، بوئینگ، ریتیون، BAE Systems، Honeywell Aerospace، L۳Harris Missile Solutions و نورثروپ گرومن دیدار کرده‌اند. او گفت همه وعده داده‌اند تولید را «چهار برابر» کنند و افزایش تولید هم در حال انجام است.

سپس در ژوئن، ترامپ «قانون تولید دفاعی» را امضا کرد؛ فرمانی اجرایی که تولیدکنندگان تسلیحات آمریکا را ملزم می‌کند تولید را با شتاب بیشتری پیش ببرند، با اشاره به شرایط موجودی که «ممکن است تهدیدی مستقیم برای دفاع ملی یا برنامه‌های آمادگی آن باشد».

به‌گفته تحلیلگران، صدور چنین فرمانی برای واداشتن بازیگران خصوصی به افزایش تولید، احتمالاً نشان‌دهنده نگرانی‌های زمانی درون پنتاگون است.

در کوتاه‌مدت، واشنگتن همچنین بعید است بتواند به درخواست متحدانش پاسخ دهد و شاید ظرفیت تأمین THAAD و پاتریوت‌هایی را که اوکراین آنها را برای جنگش با روسیه حیاتی می‌داند، نداشته باشد.

در همین حال، سفارش‌ها هم از قبل با تأخیر روبه‌رو شده‌اند. سفارش ژاپن برای ۴۰۰ موشک تاماهاوک از ریتیون قرار بود بین ۲۰۲۵ تا ۲۰۲۷ تحویل شود، اما پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، در ماه مه گفت ممکن است دو سال دیگر هم به این جدول اضافه شود.

سوئیس نیز در ژوئن مذاکراتی را با فرانسه، اسرائیل و کره جنوبی آغاز کرد تا سامانه دفاع موشکی دیگری بخرد، پس از آن‌که سفارش سال ۲۰۲۲ این کشور از لاکهید مارتین و ریتیون همچنان با تأخیر روبه‌رو بود.

تکمیل دوباره ذخایر تسلیحاتی چقدر زمان می‌برد؟

هگست در ماه مه گفت که بسته به سامانه تسلیحاتی، پرکردن دوباره ذخایر ممکن است «ماه‌ها و سال‌ها» طول بکشد.

تحلیلگران برآورد می‌کنند که بازگرداندن ذخایر پیشرفته‌ترین مهمات آمریکا به سطح پیش از جنگ با ایران، بین یک تا چهار سال زمان ببرد؛ حتی در حالی که ترامپ گفته کارخانه‌های جدید تسلیحاتی در سراسر آمریکا در حال ساخت هستند و تولید در حال افزایش است.

دولت ترامپ قرار است در بودجه پیشنهادی دفاعی ۲۰۲۷ خود، خرید حجم زیادی از مهمات پیشرفته را انجام دهد؛ بودجه‌ای به ارزش ۱.۵ تریلیون دلار که نسبت به بودجه دفاعی ۲۰۲۶، ۴۴ درصد افزایش دارد.

بر اساس CSIS، زمان‌های تخمینی برای پر کردن دوباره هفت مهمات حیاتی ــ با تکیه بر ظرفیت‌های تولید موجود ــ چنین است:

Tomahawk: بین ۴ تا ۵ سال

JASSM: یک سال

PrSM: ۸ ماه

SM-۳: ۳ سال

SM-۶: ۳ سال

THAAD: ۳ تا ۳.۵ سال

Patriot: ۳ سال