توقف جنگ آمریکا و ایران برای دومین روز متوالی

جنگ میان ایالات متحده و ایران روز یکشنبه برای دومین روز متوالی در وضعیت توقف باقی ماند، در حالی که وزارت خارجه ایران اعلام کرد در گفت‌و‌گو‌ها میان تهران و میانجی‌ها بر سر تنگه هرمز، مقداری پیشرفت حاصل شده است.

از روز جمعه تاکنون هیچ حمله‌ای از سوی آمریکا به ایران گزارش نشده است و ایران نیز به‌طور مشابه، پس از حدود دو هفته درگیری که دو کشور را بار دیگر تا آستانه یک جنگ تمام‌عیار پیش برد، از حمله به متحدان آمریکا در سراسر خاورمیانه خودداری کرده است.

به گفته مقام‌های آمریکایی، رئیس‌جمهور ترامپ هفته گذشته تصمیم گرفت، دست‌کم فعلا، برنامه‌ها برای تشدید حمله آمریکا به ایران را به تعویق بیندازد. این مقام‌ها که برای بحث درباره مسائل عملیاتی به شرط ناشناس ماندن صحبت کردند، گفتند یکی از دلایل این تصمیم ترامپ و دستیارانش، کاهش ذخایر موشک‌های رهگیر برای ساقط کردن موشک‌های ایرانی بوده است.

ترامپ برای پایان دادن قاطعانه به جنگ علیه ایران که ایالات متحده و اسرائیل پنج ماه پیش به‌طور مشترک آغاز کردند، با دشواری روبه‌رو بوده است؛ آن هم در شرایطی که هزینه اقتصادی جهانی و شمار تلفات آمریکایی‌ها افزایش یافته است. آتش‌بسی که ماه گذشته امضا شد، عملا پس از آن فروپاشید که ایران به محاصره تنگه هرمز، آبراه حیاتی برای انتقال جهانی نفت و گاز، ادامه داد.

دو هفته حملات بمبارانی آمریکا به جنوب ایران نتوانسته بن‌بست بر سر تنگه را بشکند. پیش از جنگ، کشتی‌ها می‌توانستند آزادانه از این آبراه عبور کنند، اما تهران از آن زمان عملا ترانزیت را مسدود کرده است؛ اقدامی که بازار‌های جهانی انرژی را تحت فشار قرار داده و فشار بر ترامپ برای پایان دادن به جنگ را افزایش داده است.

اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، گفت مقام‌هایی از سلطان‌نشین عمان در خلیج فارس، که در مجاورت تنگه هرمز قرار دارد، در آخر هفته برای گفت‌و‌گو درباره این آبراه به تهران سفر کردند. عمان گاه‌به‌گاه به‌عنوان میانجی میان ایران و ایالات متحده ایفای نقش کرده است.

بقایی در اظهاراتی که رسانه‌های دولتی آن را منتشر کردند، گفت: «این گفت‌و‌گو‌ها مفید بود و پیشرفت حاصل شد.» با این حال، او جزئیات بیشتری ارائه نکرد.

حتی در شرایطی که بخش‌هایی از خاورمیانه نخستین شب‌های آرام خود را در چند هفته گذشته تجربه کردند، دست‌کم یک جبهه همچنان باز ماند: یمن. طی هفته گذشته، حوثی‌های مورد حمایت ایران که بخش‌های مهمی از یمن را در کنترل دارند، بزرگ‌ترین تنش‌زایی خود را از سال ۲۰۲۲ تاکنون با عربستان سعودیِ متحد آمریکا رقم زده‌اند.

هفته گذشته، حوثی‌ها محاصره دریایی عربستان سعودی در دریای سرخ را اعلام کردند و به سوی کشتی‌های عبوری که به گفته آنها با پادشاهی عربستان، همسایه شمالی‌شان، مرتبط بودند، آتش گشودند. حوثی‌ها می‌توانند عملا یک گلوگاه دریایی دیگر، یعنی تنگه باب‌المندب، را نیز ببندند؛ گذرگاهی که دریای سرخ را به خلیج عدن متصل می‌کند و یکی دیگر از مهم‌ترین مسیر‌های کشتیرانی جهان است.

محاصره حوثی‌ها تهدید می‌کند که عرضه جهانی نفت را بیش از پیش تحت فشار قرار دهد. بهای نفت برنت، شاخص جهانی قیمت نفت، روز جمعه پیش از آنکه تا حدود ۹۸ دلار پایین بیاید، بیش از ۷ درصد افزایش یافت و به ۱۰۰.۹۵ دلار در هر بشکه رسید.

به گفته یک سخنگوی ارتش عربستان، نیرو‌های تحت رهبری عربستان روز شنبه مواضع همسو با حوثی‌ها در یمن را بمباران کردند. حوثی‌ها همچنین گفتند که موشک‌ها و پهپاد‌هایی را به سمت تأسیسات وابسته به آرامکوی سعودی، شرکت دولتی انرژی عربستان، در امتداد دریای سرخ شلیک کرده‌اند. مقام‌های سعودی درباره این‌که خسارت یا تلفاتی وارد شده است یا نه، اظهارنظری نکردند.