گزینه‌های ایران برای تلافی در پی ازسرگیری جنگ تمام‌عیار با آمریکا

ایالات متحده در اواخر روز سه‌شنبه، شش ماه پس از ورود به یک درگیری به بن‌بست رسیده، موج جدیدی از حملات را علیه ایران آغاز کرد که شلیک موشک‌های ایران به سوی آن‌چه دارایی‌های ایالات متحده در اردن، بحرین، کویت و عراق خوانده شد را در پی داشت.

در این‌جا سایر راه‌هایی که ایران ممکن است در صورت تداوم تشدید درگیری یا شدت یافتن کارزار ایالات متحده برای مسدود کردن شریان اقتصادی ایران به تلافی متوسل شود، آورده شده است.

**ایران می‌تواند حملات به کشور‌های حوزه خلیج فارس را گسترش دهد**

ایران بار‌ها در پاسخ به حملات ایالات متحده، همسایگان خود را هدف قرار داده و تهدید کرده است علیه هر کشوری که در تلاش‌های آمریکا برای خفه کردن اقتصاد این کشور با قدرت «زلزله» مشارکت کند، دست به تلافی خواهد زد.

این کشور از زمان آغاز جنگ در ۲۸ فوریه، کشور‌های حوزه خلیج فارس و اردن را بار‌ها هدف قرار داده است و تمرکز عمده آن بر پایگاه‌های ایالات متحده بوده، اما به زیرساخت‌های انرژی و دیگر اهداف نیز ضربه زده است.

هرگونه حملات شدیدتر که تأسیسات بالادستی نفت یا گاز را هدف قرار دهد، می‌تواند قیمت انرژی را به شکلی بیش از پیش افزایش دهد که خسارات سیاسی سنگینی به دولت ترامپ وارد کند و جبران آن بسیار دشوارتر از تبعات حملات علیه کشتیرانی خواهد بود.

هدف قرار دادن نیروگاه‌های برق و تأسیسات آب‌شیرین‌کن در این منطقه گرم و خشک نیز خطری عمده برای پادشاهی‌های هم‌پیمان با ایالات متحده در حوزه خلیج فارس ایجاد می‌کند که به عنوان کانون‌های مالی مهمی برای اقتصاد جهانی فعالیت می‌کنند.

**ایران می‌تواند مانع خروج بخش بیشتری از نفت از خاورمیانه شود**

محسن رضایی، فرمانده اسبق سپاه پاسداران و دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، تهدید کرده است که صادرات نفت را قطع خواهد کرد — یکی از راهبرد‌های اصلی تهران در طول این درگیری. او گفت چنان‌چه جنگ اقتصادی ادامه یابد، حتی یک قطره نفت از طریق تنگه هرمز یا از هر نقطه دیگری در خلیج فارس صادر نخواهد شد.

حملات و تهدید‌های ایران علیه کشتیرانی تاکنون بیشتر تردد‌ها از طریق تنگه هرمز را متوقف کرده و این آبراه را که پیش از آغاز درگیری حدود یک‌پنجم انرژی جهان را جابه‌جا می‌کرد، عمدتاً به تعطیلی کشانده است.

اگرچه برخی نفتکش‌ها طی هفته‌های اخیر در حال تردد از این تنگه بوده‌اند، اما حجم تردد‌ها همچنان بسیار پایین است.

حملات موشکی، پهپادی یا قایق‌های تندرو به نفتکش‌هایی که در تلاش برای خروج از خلیج فارس بودند، در طول شش ماه درگیری بار‌ها قیمت نفت را بالا برده است.

در همین حال، متحدان حوثی تهران کشتیرانی در دریای سرخ را با حملات و تهدید به مسدود کردن تمام کشتیرانی عربستان سعودی محدود کرده‌اند؛ مسیری که نفت خام را از طریق تنگه باب‌المندب در مجاورت سنگرگاه این گروه در یمن، به آسیا منتقل می‌کند.

به گفته منابع فعال در صنعت کشتیرانی، هرچند این حملات در ابتدا تنها برخی شناور‌ها را متوقف کرد و در اواسط ماه اوت بیش از نیمی از آنها کماکان عبور می‌کردند، اما اکنون شرایط برای شرکت‌های کشتیرانی دشوار شده و خطوط کشتیرانی چینی در حال تغییر مسیر به دور از باب‌المندب هستند.

حملات بیشتر، نظیر حمله‌ای که هفته گذشته یک شناور را در نزدیکی پایانه نفتی اصلی عربستان سعودی در دریای سرخ در ینبع هدف قرار داد یا حمله پهپادی در نزدیکی کانال سوئز در اوایل اوت، می‌تواند سطح اضطراب بازار نفت و بهای نفت خام را افزایش دهد.

**ایران می‌تواند مستقیماً به کشور‌های غربی حمله کند**

اگرچه کشور‌های غربی فراتر از برد مهمات و تسلیحات اصلی ایران هستند، اما سپاه پاسداران در طول تاریخ همواره تمایل داشته تا راه‌های جایگزینی برای حمله بیابد.

بریتانیا اعلام کرده است که هکر‌های مرتبط با ایران یک ایستگاه کوچک برق را از کار انداخته‌اند، در حالی که مقامات ایالات متحده ادعا کرده‌اند که تهران احتمالاً پشت حملات سایبری به تأسیسات آبرسانی در مینه‌سوتا بوده است. ایران درباره این ادعا‌ها اظهار نظری نکرده است.

سرویس‌های امنیتی غرب همچنین ایران را به استخدام افراد محلی برای انجام حملات یا اقدام به ترور در غرب متهم کرده‌اند؛ اتهامی که ایران آن را رد کرده است.