هشدار رئیس بخش تحقیات موسسه علوم دامی درباره مصرف لبنیات در کشور

رئیس بخش تحقیقات مدیریت پرورش و تولیدمثل دام و طیور مؤسسه تحقیقات علوم دامی کشور گفت: تغییرات اقلیمی در سال‌های اخیر آثار قابل‌توجهی بر بهره‌وری، سلامت و عملکرد تولیدی دام‌ها و طیور برجای گذاشته است. افزایش دمای هوا، کاهش بارندگی و تشدید تنش‌های گرمایی، باعث کاهش تولید شیر، افت نرخ رشد و کاهش باروری در دام‌ها شده است.

پیروز شاکری ضمن تشریح اقدامات و برنامه‌های مؤسسه تحقیقات علوم دامی کشور در حوزه دام و طیور در مقابله با تغییرات اقلیمی کشور اظهار کرد: با هدف افزایش تاب‌آوری بخش دام و طیور در برابر اثرات تغییر اقلیم، مجموعه‌ای از برنامه‌ها و طرح‌های اجرایی در حوزه سازگاری و پایداری تولیدات دامی در حال اجراست.

وی افزود: در دماهای بالاتر از ۲۷ درجه سانتی‌گراد، مصرف خوراک دام بین ۱۰ تا ۱۵ درصد کاهش می‌یابد و در صورت نبود اقدامات مقابله‌ای، این کاهش ممکن است به بیش از ۳۵ درصد برسد. در گله‌های شیری نیز افزایش شاخص حرارتی منجر به افت محسوس تولید شیر می‌شود و اگر شرایط خنک‌سازی فراهم نباشد، تولید شیر تا ۵۰ درصد کاهش می‌یابد.

شاکری با اشاره به روند کاهش مصرف سرانه محصولات دامی در کشور گفت: مصرف سرانه از ۸۹ کیلوگرم در سال ۱۳۹۵ به حدود ۷۵ کیلوگرم در سال ۱۴۰۲ کاهش یافته است. این کاهش، زنگ خطری برای امنیت غذایی کشور به‌شمار می‌رود و نشان می‌دهد که باید در زمینه پایداری تولیدات دامی، اقدامات عملی و علمی‌تری صورت گیرد.

رئیس بخش تحقیقات مدیریت پرورش و تولیدمثل دام و طیور اظهار کرد: توسعه کشت علوفه‌های کم‌آب‌بر مانند سورگوم، ارزن، آمارانت و چغندر علوفه‌ای، یکی از مهمترین برنامه‌های در دست اجراست. همچنین طرح استفاده از محصولات فرعی کشاورزی و ضایعات قابل‌استفاده در خوراک دام با ظرفیت سالانه ۱۵ میلیون تن، به‌منظور کاهش وابستگی به واردات نهاده‌های دامی در دستور کار قرار دارد.

شاکری تأکید کرد: در بخش اصلاح نژاد نیز برنامه‌هایی برای تولید و معرفی نژادهای مقاوم به گرما و بهره‌ور از جمله گاوهای دومنظوره شیری و گوشتی، بزهای پرتولید و نژادهای آمیخته شتر آغاز شده است. افزون بر این، طرح‌های تلفیقی دامپروری‌–‌مرتعداری و استفاده از سامانه‌های تولید بیوگاز و کمپوست برای کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای در واحدهای دامی در حال توسعه است.

وی با اشاره به اهمیت آموزش و ترویج در این حوزه افزود: مؤسسه تحقیقات علوم دامی کشور با انتشار مجموعه‌ای از منابع آموزشی و راهنماهای تخصصی، به‌دنبال انتقال دانش فنی به دامداران و فعالان این بخش است تا آنان بتوانند روش‌های سازگار با تغییر اقلیم را در تغذیه، پرورش و مدیریت واحدهای خود به‌کار گیرند.

شاکری در پایان خاطرنشان کرد: هدف اصلی این برنامه‌ها، ارتقای پایداری تولیدات دامی، حفظ امنیت غذایی کشور، کاهش مصرف منابع آب و انرژی و حرکت به‌سمت نظام‌های تولید پایدار و مقاوم در برابر تغییرات اقلیمی است.