شمس‌الواعظین: قطع اینترنت میدان را به شایعه و روایت جعلی می دهد

به گزارش روزنامه اینترنتی فراز، ماشاءالله شمس‌الواعظین، روزنامه‌نگار و تحلیلگر سیاسی، با اشاره به وضعیت رسانه‌ای کشور گفت: «باید بپذیریم که ما در جنگ رسانه‌ای باخته‌ایم؛ وقتی این واقعیت را بپذیریم، می‌توانیم به‌دنبال راه علاج و ایجاد بدیل‌ها و آلترناتیو‌های رسانه‌ای حرکت کنیم.»

شمس‌الواعظین با بررسی دوقطبی شکل‌گرفته در فضای رسانه‌ای ایران، بر ضرورت شکل‌گیری یک «روایت سوم» تأکید کرد؛ روایتی که به گفته او باید مرجع افکار عمومی داخلی و خارجی، سفارت‌خانه‌ها و دولت‌های خارجی باشد و به‌صورت لحظه‌به‌لحظه گزارش‌های دقیق، آمار واقعی و روایت‌های میدانی ارائه دهد. او تصریح کرد: «ما اکنون فاقد چنین رسانه‌ای هستیم؛ رسانه‌ای که با منافع ملی کار داشته باشد، نه منافع یک گروه خاص.»

این روزنامه‌نگار در نقد عملکرد رسانه‌های خارجی، با اشاره به تغییر رویکرد بی‌بی‌سی گفت: «بی‌بی‌سی پیش‌تر به پروتکل‌های حرفه‌ای روزنامه‌نگاری پایبند بود، اما در سال‌های اخیر رویکردی جانبدارانه پیدا کرده است.» شمس‌الواعظین در ادامه، ایران‌اینترنشنال را «اتاق تبلیغات جنگ» خواند و افزود این رسانه «ویژگی‌های یک رسانه حرفه‌ای را ندارد» و به گفته او، با عادی‌سازی کشتار و مداخله خارجی، در مسیر پروپاگاندا حرکت می‌کند.

او همچنین تبلیغ برای «آلترناتیوسازی از طریق مداخله بیگانه» را از دیگر محور‌های فعالیت ایران‌اینترنشنال دانست و هشدار داد چنین رویکردی، حتی در صورت جلب مقطعی مخاطب، در میان‌مدت و بلندمدت به اعتبار رسانه آسیب جدی وارد می‌کند.

شمس‌الواعظین در مقابل، به عملکرد صداوسیما پرداخت و آن را رسانه‌ای «ایدئولوژیک و در خدمت حفظ حکومت» توصیف کرد. او تأکید کرد: «رسانه نه مسئول سرنگونی حکومت است و نه مسئول حفظ آن. رسانه باید از دل مردم بیرون بیاید، مطالبات و انتقادات جامعه را بازتاب دهد.» به گفته او، نظام‌ها با تبلیغات رسانه‌ای تثبیت نمی‌شوند، بلکه «عملکرد، رفتار و سلوک» عامل اصلی ثبات سیاسی است.

این تحلیلگر سیاسی به پیامد‌های قطع اینترنت پرداخت و گفت: «قطع اینترنت ممکن است توجیه امنیتی داشته باشد، اما وقتی زمان و دامنه آن گسترده می‌شود، جامعه را دچار خاموشی اطلاعاتی می‌کند.» او افزود: «وقتی اینترنت و ارتباط با جهان خارج قطع می‌شود، فرصت را به شایعه، روایت‌سازی کاذب و اتهام‌های خلاف واقع می‌دهید؛ نمونه آن مزایده گذاشتن بر آمار جان‌باختگان است که هر روز اعداد مت سیاسی در بخش دیگری از گفت‌و‌گو، به پیامد‌های قطع اینترنت پرداخت و گفت: «قطع اینترنت ممکن است توجیه امنیتی داشته باشد، اما وقتی زمان و دامنه آن گسترده می‌شود، جامعه را دچار خاموشی اطلاعاتی می‌کند.» او افزود: «وقتی اینترنت و ارتباط با جهان خارج قطع می‌شود، فرصت را به شایعه، روایت‌سازی کاذب و اتهام‌های خلاف واقع می‌دهید؛ نمونه آن مزایده گذاشتن بر آمار جان‌باختگان است که هر روز اعداد متناقضی مطرح می‌شود.»

به گفته شمس‌الواعظین، در چنین شرایطی روایت واقعی و منطبق با حقیقت شکل نمی‌گیرد و جریان رسمی بازنده میدان می‌شود. او راه‌حل این وضعیت را تقویت رسانه‌های مستقل و ارتقای سواد رسانه‌ای دانست و تأکید کرد: «این رسانه‌ها می‌توانند روایت سومی باشند که هم در خدمت منافع ملی و هم در کنار مردم قرار گیرد.»

او در بخش پایانی، با اشاره به «انقطاع نسلی در روزنامه‌نگاری ایران» هشدار داد که تضعیف نهاد‌های آموزشی و مهاجرت روزنامه‌نگاران حرفه‌ای، باعث شده مرجعیت خبری از داخل کشور خارج شود. شمس‌الواعظین گفت: «وقتی فرآورده خبری در داخل تولید، در خارج پردازش و سپس به جامعه بازگردانده می‌شود، این خبر با منافع بیگانه آمیخته است. ما باید مرجعیت رسانه را به داخل کشور بازگردانیم.»

او در جمع‌بندی سخنانش، حقیقت را به «آینه‌ای شکسته» تشبیه کرد و گفت: «حقیقت در انحصار هیچ جریان یا نظامی نیست؛ هر قطعه‌ای از آن نزد یک جریان است و تنها با کنار هم قرار گرفتن این قطعات است که تصویر کامل‌تری از واقعیت شکل می‌گیرد.»