تاریخ ایران

در جست‌وجوی نقش‌های فراموش‌شده(۱)

قشم | از راز و رمزهای نقش‌‌ حنا تا حکاکی‌ بادگیر‌ها

وقتی سخن از فرهنگ تصویری و هنر‌های بومی جزیره قشم به میان می‌آید، ناگزیر باید از رویکرد‌های سطحی و تزئینی گذر کنیم و به درون لایه‌های رسوب‌کرده‌ی تاریخ زیست‌بوم خلیج فارس قدم بگذاریم.

کد خبر: ۱۱۴۹۷۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۵/۲۷

پس از ۱۵ خرداد ۴۲ به روایت علینقی عالیخانی

دولت باید غرامت بدهد!

فارغ از هرگونه مسئولیتی که مخالفان دارند دولت هم این مسئولیت را دارد که اگر کسانی اتومبیل‌شان را سوزاندند، دکان‌شان را غارت کردند یا آتش زدند، می‌بایست غرامت اینها را دولت بدهد. آن‌چنان که باید ما ببینیم چه کسانی کشته یا زخمی شدند و به خانواده اینها فارغ از این‌که جزو تظاهرکنندگان بودند یا تماشاچی بودند کمک بکنیم... عده‌ای از آنها واقعاً جزو تظاهرکنندگان بودند و عده‌ای دیگر آدم‌های بدشانسی بودند که در آن روز احیاناً از آن خیابان گذر می‌کردند و مورد اصابت تیر قرار گرفته بودند...

کد خبر: ۱۱۰۹۶۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۱/۱۹

ناجی افسانه‌ای و پادشاه بی‌سیاست ایران کیست؟

نادرشاه افشار به‌عنوان یک نابغه نظامی در سرتاسر جهان شناخته‌شده است. زندگی پرفرازونشیب او، با بخشی از مهم‌ترین و حیاتی‌ترین لحظات تاریخ ایران گره خورده است. نادر ازنظری یکی از مهم‌ترین ناجیان ایران بود و ازجهتی نیز با تصمیمات اشتباهش زمینه‌ساز مشکلات زیادی شد. نادرشاه افشار در ۲ آذر سال ۱۰۶۷ شمسی متولد شد، خالی از لطف نخواهد بود اگر به مناسبت زادروز او، سفری داشته باشیم به دل تاریخ ایران‌زمین.

کد خبر: ۱۰۷۱۴۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۰۳

روایت علی حاتمی از حواشی رابطه ناصرالدین شاه با ملیجک

۵۰ سال پیش با پخش سریال سلطان صاحبقران، ‌در افکار عمومی درمورد رابطه شاه و ملیجک نظرات متفاوتی رایج شده بود.

کد خبر: ۱۰۶۹۸۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۰۱

قصه اولین اتوبان ایران در تابستان داغ ۱۳۴۷

باد داغ تابستان ۱۳۴۷ روی آسفالت تازه‌ریخته‌ی جاده‌ی تهران-کرج می‌دوید. راننده کامیونی که تازه از دروازه غربی تهران بیرون آمده بود، به تابلو سفید کنار جاده خیره شد: «باج‌راه – ۱۰ ریال». لبخند زد، چون حس می‌کرد پا به دنیای تازه‌ای گذاشته است؛ دنیایی که ماشین‌ها، سرعت، آسفالت صاف و تقاطع‌های زیر یا بالاتر از سطح، همه نشانه‌های آن هستند.

کد خبر: ۱۰۶۳۳۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۲۱

روایت ابوریحان بیرونی از کوروش بزرگ را بخوانید

باید پذیرفت که اشاره به کوروش بزرگ و پادشاهان هخامنشی در آثارالباقیه ابوریحان بیرونی، دقیق تر از دیگر منابع پس از اسلام است.

کد خبر: ۱۰۵۸۴۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۱۴

ارتباط بین تشکیل ساواک و دکتر مصدق؟ | قانون امنیت اجتماعی اساسا چه بود؟

بعضی‌ها همیشه به آقای دکتر مصدق ایراد می‌گرفتند که آقا این سازمان امنیت در زمان آقای دکتر مصدق این قانونش تصویب شده. این یک اشتباه لفظی است. آن چیزی‌ که در زمان آقای دکتر مصدق تصویب شد قانون امنیت اجتماعی بود نه سازمان امنیت.

کد خبر: ۱۰۵۶۴۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۱۲

شب قبل از انقراض خاندان قاجاریه در زیرزمین خانه رضاخان چه خبر بود؟

ورقه را می‌خوانم و می‌فهمم مطالب چیست و می‌بینم مابین شصت و هفتاد نفر از یکصد و بیست نفر نماینده آن را امضا کرده‌اند. دیدن این ترتیب و عنوان غیرواقع احضار شدن از طرف سردار سپه طوری مرا منزجر ساخته است که هر پیش‌آمد ناگواری را بر این حال ترجیح می‌دهم.

کد خبر: ۱۰۵۵۶۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۱۱

علت غیبت کوروش هخامنشی در شاهنامه چیست؟

چنان‌که متونِ ادبی فارسی و پژوهش‌های شاهنامه‌شناسان نشان می‌دهند، نامِ «کوروش» آن‌گونه که امروز انتظار می‌رود، در شاهنامه به ‌صورتِ صریح و مستقل حضور ندارد یا جایگاهِ برجسته‌ای نیافته است. فهمِ این پدیده برای مطالعاتِ تاریخی - ادبی حائز اهمیت است، چراکه نشان‌دهنده چگونگیِ شکل‌گیریِ حافظه تاریخی، عواملِ برجسته‌سازی یا حذف شخصیت‌ها و تعامل میان اسطوره و تاریخ در متن‌های حماسی است.

کد خبر: ۱۰۵۴۷۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۱۰

این عکسهای کمتر دیده شده از اندرونی مظفرالدین‌شاه قاجار را از دست ندهید!

مظفرالدین شاه قاجار به مدت چهل سال ولیعهد ناصرالدین‌شاه بود. او در سال ۱۲۷۵ شمسی به سلطنت رسید و به مدت ده سال حکومت کرد. مهم‌ترین واقعۀ دوران سلطنت او امضای فرمان مشروطیت بود که منجر به تشکیل اولین دورۀ مجلس شورای ملی در سال ۱۲۸۵ شد.

کد خبر: ۱۰۵۲۲۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۰۶

رضا کیانیان: حجاب را تبدیل به خاکریز کردند؛ اما امروز در جامعه می‌بینیم هر کسی همان‌طور که بخواهد بیرون می‌آید و همه‌چیز از جمله حاکمیت هم سر جای خودش مانده

رضا کیانیان، بازیگر، با انتقاد از وضعیت دو قطبی در کشور گفت «سمت درست تاریخ را چه کسی تعیین می‌کند؟ چه کسی گفته که تاریخ سمت درست و غلط دارد؟ مگر تاریخ را ما تعیین می‌کنیم؟»

کد خبر: ۱۰۵۰۷۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۰۵

تغییر نام «پرشیا» به «ایران» اشتباه بود؟

احسان یارشاطر می‌گوید کاری که کردیم اشتباه بوده و با تبدیل پرشیا به ایران، ارجاع تاریخی و عظمت ایران را از بین بردید و ایران را مانند بقیه دولت‌های استعماری به کشوری تبدیل کردید که الان از استعمار جدا شده و کشور جدیدی شده‌اند و اگر پرشیا مانده بود مثل مصر برای دنیا شناخته‌شده بود.

کد خبر: ۱۰۴۱۲۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۷/۲۱

مظفرالدین‌شاه چرا به دختر صربستانی سکه طلا داد؟

شهر بلگراد اگرچه شب است که دیده می‌شود ولی از شهر صوفیه آبادتر است زیرا که قدیم‌تر و کهنه‌تر است. خیابان‌های مستقیم و قهوه‌خانه‌های خوب دارد.

کد خبر: ۱۰۳۷۶۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۷/۱۶

عکس؛ انتشار کاریکاتور ناصرالدین‌شاه در مجله انگلیسی

لزلی وارد، کاریکاتوریست و نقاش انگلیسی، بود که در طول چهار دهه فعالیت، بیش از هزار پرتره از شخصیت‌های مختلف ازجمله ناصرالدین‌شاه و مظفرالدین‌شاه قاجار کشید. کاریکاتورهای او عموما در مجله «ونیتی فر» بریتانیا منتشر می‌شدند.

کد خبر: ۱۰۳۳۵۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۷/۱۲

این خیابان حاصل سوغات ناصرالدین شاه به فرنگ بود؟

بازگشت ناصرالدین شاه از فرنگ همیشه برای اهالی پایتخت نشین پر از ماجراهای عجیب و غریب بود. ماجرای شکل‌گیری خیابان لاله‌زار هم سوغات اولین سفر او از فرنگستان بود. خیابان لاله‌زار قرار شد چیزی شبیه خیابان شانزه‌لیزه پاریس شود.

کد خبر: ۱۰۳۲۳۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۷/۰۹

در حرمسرای شاهان قاجار چه می‌گذشت؟

در تاریخ ایران، دوران قاجار (۱۷۸۹–۱۹۲۵ میلادی) یکی از دوره‌های پرتلاطم و جذاب است که با تغییرات سیاسی، فرهنگی و اجتماعی همراه بود. یکی از جنبه‌های برجسته این دوران، نظام حرمسرای سلطنتی بود که نه تنها بخشی از زندگی خصوصی شاهان، بلکه عنصری کلیدی در سیاست، دیپلماسی و حتی اقتصاد دربار به شمار می‌رفت.

کد خبر: ۱۰۲۹۶۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۷/۰۶

متن استعفانامه رضاشاه در ۲۵ شهریور ۱۳۲۰ +عکس

از امروز که روز بیست‌وپنج شهریورماه ۱۳۲۰ است، عموم ملت از کشوری و لشکری ولیعهد و جانشین قانونی مرا باید به سلطنت بشناسند و آن‌چه از پیروی مصالح کشور نسبت به من می‌کردند نسبت به ایشان منظور دارند.

کد خبر: ۱۰۲۱۸۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۶/۲۶

داستان زنی که رویاهایش را در میان ستون‌های تخت‌جمشید پیدا کرد

باران تازه بند آمده، سنگ‌های تخت‌جمشید هنوز خیس‌اند و بوی خاک باران‌خورده همه‌جا را پرکرده است. دخترک دستش را روی ستون‌های نمناک می‌کشد و با چشم‌هایی پر از شگفتی به نقش‌ها و سنگ‌ها خیره می‌شود: «کاش می‌شد نگهبان این‌همه شکوه باشم.»

کد خبر: ۱۰۱۹۶۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۶/۲۴

این شاه ایرانی قربانی خواجه‌سرایان و زنان دربار شد

شاه سلطان حسین، نهمین پادشاه سلسله صفویه، که از سال ۱۱۰۵ تا ۱۱۳۵ هجری قمری (۱۶۹۴ تا ۱۷۲۲ میلادی) بر ایران فرمانروایی کرد، شخصیتی بود که به دلیل سیاست‌های نادرست و ضعف‌های مدیریتی خود، نقش مهمی در انقراض و انحطاط صفویه ایفا کرد. او فرزند شاه سلیمان یکم بود و با حمایت خواجه‌سرایان و زنان دربار، به تخت سلطنت نشست.

کد خبر: ۱۰۱۷۵۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۶/۲۲